artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Artium Museoak Artelekuko Serigrafia tailerrean egindako ehun lan grafiko inguru gehitu ditu bere funtsetara

Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura Sailak lagatu dizkio funtsak Arabako Artium Fundazioari. Artelanak, guztira 88 pieza, Artelekuko serigrafia lantegia erabili zuten artistek egin eta orain arte Gordailuan egon diren estanpak dira

artium-museoak-artelekuko-serigrafia-tailerrean-egindako-ehun-lan-grafiko-inguru-gehitu-ditu-bere-funtsetara
'¿Quién es libre de elegir?' (Azucena Vieites, dg/sf) Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoa, Artium Museoa. Gipuzkoako Foru Aldundiaren komodatoa

| 29 de Septiembre 2026

Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoak, Artium Museoak, Arteleku heziketa eta ekoizpen zentroko serigrafia lantegiko 88 estanpa gehitu dizkio bere bildumari. Artelanak komodatuan lagatu ditu Gipuzkoako Foru Aldundiak, Arteleku Donostiako Arte Garaikidearen Zentroaren jardueraren esparruan sortutako lana eta ekoizpena zabaltzeko helburuarekin. Zentro horrek 1987an ireki zituen ateak, eta 2014an amaitu zuen bere jarduera.

Artelekuk hasieratik esperimentaziora, praktika artistikora eta ekoizpenera zuzendu zuen bere praktika, artearen pedagogia ardatz hartuta. Lehen urteetatik, askotariko diziplinen inguruan antolatu zuen bere jarduera. Testuinguru horretan kokatzen zen serigrafia tailerra, ez bakarrik inprimatzeko edo ekoizteko gune gisa, baita ikasketa praktikorako, esperimentaziorako eta proiektu artistikoak garatzeko leku gisa ere. Praktikari eskainitako beste espazio batzuekin batera existitu zen tailer hura, eta Artelekuren ereduari lagundu zion, heziketa artistiko arautuaren alternatiba eta osagarri gisa. Horrela bada, artistak —bai ikastaroetako irakasleek, bai parte-hartzaileek— taldean lan egin eta ikasteko gunea izan zen. Truke horien ondorioz, serigrafia-tirada ugari argitaratu zen, eta artelan bilduma handi bat sortu zen, kasu askotan ale bikoiztuekin, eta ale horiek Gordailuan, Gipuzkoako Foru Aldundiaren Ondare Bildumen Zentroan, katalogotik kanpo gordetzen dira.

Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoak, Artium Museoak, eta Gipuzkoako Kultura Ondarearen Zuzendaritza Nagusiak Artelekuko zentroari lotutako praktikak zabaltzeko duten interesaren ondorioz, lanen mugimendu honek serigrafia eta litografia multzoa aztertzeko, digitalizatzeko, katalogatzeko eta zabaltzeko beharrezkoak diren lanak egitea ahalbidetuko du. Serigrafia eta litografia horiek hainbat artistak sinatuak dira. Ondokoek, beste askoren artean: Vicente Ameztoy (Donostia, 1946 – 2011), Isabel Baquedano (Mendabia, 1929 – Madril, 2018), Néstor Basterretxea (Bermeo, 1924 – Hondarribia, 2014), Gema Intxausti (Gernika-Lumo, 1966), Diego Matxinbarrena (Donostia, 1961), Elena Odriozola (Donostia, 1967), Jurgen Partenheimer (Munich, 1947), Dora Salazar (Altsasu, 1973) edo José Luis Zumeta (Usurbil, 1939 – Donostia, 2020).

Artelan multzo hau dela eta, Artelekuren inguruan 1990eko eta 2000ko hamarkadetako euskal testuinguru artistikoaren ezaugarri izan ziren praktika, ekoizpen-prozesu eta lankidetza-dinamiken zati esanguratsu bat sartuko da Euskal Herriko Arte Garaikideko Museoaren bilduman.

Pieza horiek sartzearekin batera, Artelekurekin lotutako hainbat material dokumental jarriko dira jendearen eskura web katalogoaren bidez; izan ere, dokumentu horiekin lan egin zen museoan Artelekun zehar. 1987-2002. Artxiboan oinarritutako Artelekuri buruzko erakusketa bat erakusketa ekoizteko. Erakusketa hori Artium Museoak azken urteotan Euskal Herriko praktika artistikoen eta pedagogiaren arteko harremanei eskaini dien erakusketa sortaren hirugarren eta azken kapitulua izan zen, Mikel Onandiak, Sergio Rubirak, Leire Vergarak eta Beatriz Herráezek komisariatua, museoko taldeekin batera. Arteleku prestakuntza- eta ekoizpen-zentroaren lehen urteetei erreparatzen zien bereziki, aurrekoen bien lanarekin hasitako ikerketari jarraituz: Pentsatzeko leku bat (2022) 1957tik 1979ra bitarteko hezkuntza-ekimen esperimentalei buruzkoari, eta edonor, denok inor ez (2024), 1978tik 1991ra prestakuntza artistikoa instituzionalizatzeko prozesuetan oinarritutakoari, hain zuzen ere.

Erakusketa ekoizteko erabili zen funts dokumentala —Artium Museoko Dokumentazio Zentroko lantaldeak digitalizatua eta katalogatua— lagungarria da espazio horretan garatutako praktika artistikoak, ekoizpen-prozesuak eta lan-dinamikak testuinguruan kokatzeko. Dokumentu-funts horiek digitalizatzeak eta eskuragarri jartzeak 1990eko eta 2000ko hamarkadetako euskal testuinguru artistikoari buruzko ikerketa-aukerak zabaltzen ditu, eta Artelekuren inguruan izan ziren praktika eta prozesuei ikuspegi berrietatik heltzeko aukera ematen du. Material horiek bere baliabide dokumentaletan sartuta, Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoak indartu egiten du ezagutzaren sorkuntzan eta zabalkundean betetzen duen eginkizuna, eta testuinguruko artisten memoria eta ibilbidea txertatzen ditu, eta baita Euskal Herrian arte-eszena garaikidea garatzen lagundu duten espazio, eragile eta sareena ere.

Azkenik, aipatzekoa da museoaren funtsen egungo berrantolaketak, Bilduma Hau Colección. Oinarrizko mugimenduak (1950-2000) Artelekurekin lotura zuzena izan zuten eta Artelekun zehar. 1987-2002. Artxiboan oinarritutako Artelekuri buruzko erakusketa bat erakusketan parte hartu zuten hainbat artistaren lanak biltzen dituela. Ondokoenak, besteak beste: Ana Laura Aláez (Bilbo, 1964), José Félix González Placer (Gasteiz, 1951-1991), Ricardo Iriarte (Donostia, 1974), Mari José Lacadena (Orio, 1957), Ana Román (Bilbo, 1962), Juan Pérez Agirregoikoa (Donostia, 1963), Sergio Prego (Donostia, 1969), Estibaliz Sádaba (Bilbo, 1963), Eduardo Sourrouille (Basauri, 1970), Itziar Okariz (Donostia, 1965) edo Azucena Vieites (Donostia, 1967).


kaosaren-diziplina

Kaosaren diziplina

Isabel Coixet

San Telmo (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 11 de Septiembre 2026
Al 01 de Noviembre 2026

itsasoaz-haraindiko-ikuspegiak

Itsasoaz haraindiko ikuspegiak

Patricia Phelps de Cisneros Bilduma

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 06 de Octubre 2026
Al 21 de Enero 2027

generation-volta

Generation Volta

Sanlé Sory

Sakana (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 01 de Agosto 2026
Al 01 de Octubre 2026

juan-mieg-neure-pintura-besterik-ez-dut-egin

Juan Mieg: "Neure pintura, besterik ez dut egin"

Miel Anjel Elustondo [Argia.eus]
| 18 de Septiembre 2026

Kasik ez gara garaiz heldu Juan Miegekin hitz egitera. 88 urte, eta aurten bertan utzi dio pintatzeari, ezinaren ezinez. Urte askoan, eta oraindik ere, hoska ari zaizkigu artista honen obrak bateko eta besteko eraikinetako hormetatik. Bizi guztiko obra, poesia pintura egina, mihisera finezia handiz eramana, konposizioa, matizeak. Pintura berri bat, hasi zenetik eta oraindaino.

lapurretak

Lapurretak

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 16 de Septiembre 2026

Moda berri bat zabaltzen ari da Europan: museoetan lapurtzea. Orain dela urtebete eskas Louvretik balio handiko bitxiak eraman zituztenetik, hainbat museotako bildumek eraso azkar eta eraginkorrak jasan dituzte.

claudix-vanesix-tabakalerako-artista-egoiliarra-2025ean-prix-ars-electronican-saritua-izan-da

Claudix Vanesix, Tabakalerako artista egoiliarra 2025ean, Prix Ars Electronican saritua izan da

| 10 de Septiembre 2026

XENOCENE: A Manifesto in Motion, Tabakaleran sustatu eta garatutako lanak Ohorezko Aipamena jaso du Prix Ars Electronica 2026 sarietako Interactive Art + kategorian. Bigarren urtez jarraian, Tabakaleran sortutako proiektu batek aitortza jaso du Prix Ars Electronica sarietan. 2025ean, Maria Oterok ere Ohorezko Aipamena jaso zuen Compost Computacional lanarengatik.

jose-pablo-arriaga-itsasoarekiko-harremana-bizi-nahi-nuen-nire-eskulturetan-kontatu-ahal-izateko-gero

Jose Pablo Arriaga: "Itsasoarekiko harremana bizi nahi nuen, nire eskulturetan kontatu ahal izateko gero"

Maria Ortega Zubiate [Argia.eus]
| 10 de Septiembre 2026

2025eko udan abiatu zen Mutrikuko (Gipuzkoa) portutik Jose Pablo Arriagaren belaontzia, emaztea eta bi alabak eta teila batzuk lagun; urtebete beranduago iritsi da, teilarik barik, baina esperientzia mordoa hartuta. Bidaia horretatik sortuko du Lau teila proiektua eskultoreak, Karibeko herrialde postkolonialen bidegabekeriak inspirazio hartuta.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).