artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Artium Museoak Artelekuko Serigrafia tailerrean egindako ehun lan grafiko inguru gehitu ditu bere funtsetara

Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura Sailak lagatu dizkio funtsak Arabako Artium Fundazioari. Artelanak, guztira 88 pieza, Artelekuko serigrafia lantegia erabili zuten artistek egin eta orain arte Gordailuan egon diren estanpak dira

artium-museoak-artelekuko-serigrafia-tailerrean-egindako-ehun-lan-grafiko-inguru-gehitu-ditu-bere-funtsetara
'¿Quién es libre de elegir?' (Azucena Vieites, dg/sf) Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoa, Artium Museoa. Gipuzkoako Foru Aldundiaren komodatoa

| 29 Septembre 2026

Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoak, Artium Museoak, Arteleku heziketa eta ekoizpen zentroko serigrafia lantegiko 88 estanpa gehitu dizkio bere bildumari. Artelanak komodatuan lagatu ditu Gipuzkoako Foru Aldundiak, Arteleku Donostiako Arte Garaikidearen Zentroaren jardueraren esparruan sortutako lana eta ekoizpena zabaltzeko helburuarekin. Zentro horrek 1987an ireki zituen ateak, eta 2014an amaitu zuen bere jarduera.

Artelekuk hasieratik esperimentaziora, praktika artistikora eta ekoizpenera zuzendu zuen bere praktika, artearen pedagogia ardatz hartuta. Lehen urteetatik, askotariko diziplinen inguruan antolatu zuen bere jarduera. Testuinguru horretan kokatzen zen serigrafia tailerra, ez bakarrik inprimatzeko edo ekoizteko gune gisa, baita ikasketa praktikorako, esperimentaziorako eta proiektu artistikoak garatzeko leku gisa ere. Praktikari eskainitako beste espazio batzuekin batera existitu zen tailer hura, eta Artelekuren ereduari lagundu zion, heziketa artistiko arautuaren alternatiba eta osagarri gisa. Horrela bada, artistak —bai ikastaroetako irakasleek, bai parte-hartzaileek— taldean lan egin eta ikasteko gunea izan zen. Truke horien ondorioz, serigrafia-tirada ugari argitaratu zen, eta artelan bilduma handi bat sortu zen, kasu askotan ale bikoiztuekin, eta ale horiek Gordailuan, Gipuzkoako Foru Aldundiaren Ondare Bildumen Zentroan, katalogotik kanpo gordetzen dira.

Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoak, Artium Museoak, eta Gipuzkoako Kultura Ondarearen Zuzendaritza Nagusiak Artelekuko zentroari lotutako praktikak zabaltzeko duten interesaren ondorioz, lanen mugimendu honek serigrafia eta litografia multzoa aztertzeko, digitalizatzeko, katalogatzeko eta zabaltzeko beharrezkoak diren lanak egitea ahalbidetuko du. Serigrafia eta litografia horiek hainbat artistak sinatuak dira. Ondokoek, beste askoren artean: Vicente Ameztoy (Donostia, 1946 – 2011), Isabel Baquedano (Mendabia, 1929 – Madril, 2018), Néstor Basterretxea (Bermeo, 1924 – Hondarribia, 2014), Gema Intxausti (Gernika-Lumo, 1966), Diego Matxinbarrena (Donostia, 1961), Elena Odriozola (Donostia, 1967), Jurgen Partenheimer (Munich, 1947), Dora Salazar (Altsasu, 1973) edo José Luis Zumeta (Usurbil, 1939 – Donostia, 2020).

Artelan multzo hau dela eta, Artelekuren inguruan 1990eko eta 2000ko hamarkadetako euskal testuinguru artistikoaren ezaugarri izan ziren praktika, ekoizpen-prozesu eta lankidetza-dinamiken zati esanguratsu bat sartuko da Euskal Herriko Arte Garaikideko Museoaren bilduman.

Pieza horiek sartzearekin batera, Artelekurekin lotutako hainbat material dokumental jarriko dira jendearen eskura web katalogoaren bidez; izan ere, dokumentu horiekin lan egin zen museoan Artelekun zehar. 1987-2002. Artxiboan oinarritutako Artelekuri buruzko erakusketa bat erakusketa ekoizteko. Erakusketa hori Artium Museoak azken urteotan Euskal Herriko praktika artistikoen eta pedagogiaren arteko harremanei eskaini dien erakusketa sortaren hirugarren eta azken kapitulua izan zen, Mikel Onandiak, Sergio Rubirak, Leire Vergarak eta Beatriz Herráezek komisariatua, museoko taldeekin batera. Arteleku prestakuntza- eta ekoizpen-zentroaren lehen urteetei erreparatzen zien bereziki, aurrekoen bien lanarekin hasitako ikerketari jarraituz: Pentsatzeko leku bat (2022) 1957tik 1979ra bitarteko hezkuntza-ekimen esperimentalei buruzkoari, eta edonor, denok inor ez (2024), 1978tik 1991ra prestakuntza artistikoa instituzionalizatzeko prozesuetan oinarritutakoari, hain zuzen ere.

Erakusketa ekoizteko erabili zen funts dokumentala —Artium Museoko Dokumentazio Zentroko lantaldeak digitalizatua eta katalogatua— lagungarria da espazio horretan garatutako praktika artistikoak, ekoizpen-prozesuak eta lan-dinamikak testuinguruan kokatzeko. Dokumentu-funts horiek digitalizatzeak eta eskuragarri jartzeak 1990eko eta 2000ko hamarkadetako euskal testuinguru artistikoari buruzko ikerketa-aukerak zabaltzen ditu, eta Artelekuren inguruan izan ziren praktika eta prozesuei ikuspegi berrietatik heltzeko aukera ematen du. Material horiek bere baliabide dokumentaletan sartuta, Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoak indartu egiten du ezagutzaren sorkuntzan eta zabalkundean betetzen duen eginkizuna, eta testuinguruko artisten memoria eta ibilbidea txertatzen ditu, eta baita Euskal Herrian arte-eszena garaikidea garatzen lagundu duten espazio, eragile eta sareena ere.

Azkenik, aipatzekoa da museoaren funtsen egungo berrantolaketak, Bilduma Hau Colección. Oinarrizko mugimenduak (1950-2000) Artelekurekin lotura zuzena izan zuten eta Artelekun zehar. 1987-2002. Artxiboan oinarritutako Artelekuri buruzko erakusketa bat erakusketan parte hartu zuten hainbat artistaren lanak biltzen dituela. Ondokoenak, besteak beste: Ana Laura Aláez (Bilbo, 1964), José Félix González Placer (Gasteiz, 1951-1991), Ricardo Iriarte (Donostia, 1974), Mari José Lacadena (Orio, 1957), Ana Román (Bilbo, 1962), Juan Pérez Agirregoikoa (Donostia, 1963), Sergio Prego (Donostia, 1969), Estibaliz Sádaba (Bilbo, 1963), Eduardo Sourrouille (Basauri, 1970), Itziar Okariz (Donostia, 1965) edo Azucena Vieites (Donostia, 1967).


sinbiotika

Sinbiotika

Txaro Marañon

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

Du 25 Septembre 2026
Au 08 Novembre 2026

portrait-intime

Portrait intime

Pilar Belzunce

Txillida leku (Hernani, Gipuzkoa)

Du 05 Juin 2025
Au 26 Décembre 2026

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 8 Octobre 2026

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 8 Octobre 2026

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 6 Octobre 2026

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 6 Octobre 2026

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

diferituan-bizitzea

Diferituan bizitzea

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 30 Septembre 2026

Japonian lanean nagoenez, tenplu bateko udazkeneko ekinokzioaren inguruko ospakizun batera hurbildu nintzen aurrekoan. Ez nintzen plan hura egiten bakarra: tenplu txiki samarra zen, eta, iritsi nintzenerako, jendez gainezka zegoen; anitz turistak, ni bezala.

korapiloek-dakitena

Korapiloek dakitena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 30 Septembre 2026

'Gerezi Hori' | Artista: Maider Aldasoro. | Non: Rekalde aretoa, Bilbo. | Noiz arte: Azaroaren 22ra arte.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).