artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Artium Museoak eta EHU-k feminismoei eta praktika artistiko garaikideei lotutako artxibo eta dokumentazio zentroei buruzko udako ikastaroa antolatu dute

Ikastaroan funtsezko gaiak jorratuko dira, hala nola emakume artisten artxiboen sorrera, kontserbazioa eta aktibazioa, edo ikuspegi feministatik egindako ikerketaren eta ezagutzaren ekoizpena

artium-museoak-eta-ehu-k-feminismoei-eta-praktika-artistiko-garaikideei-lotutako-artxibo-eta-dokumentazio-zentroei-buruzko-udako-ikastaroa-antolatu-dute

| 8 de Junio 2026

Artium Museoak eta Euskal Herriko Unibertsitateko Udako Ikastaroen Fundazioak Genealogia feministak artxiboetan: ikerketa, memoria eta kanonaren berridazketa izeneko mintegia antolatu dute, feminismoari eta praktika artistiko garaikideei lotutako artxibo eta dokumentazio-zentroei buruzko hausnarketa kritikoa eta topaketa profesionalerako gune bat proposatuz. Artium Museoak zuzendurik, arlo horretan modu independentean lan egiten duten profesionalek nahiz erakundeetan lan egiten dutenek parte hartuko dute ikastaroan: Zaragozako Unibertsitatean, CSICen, Eresbil-Musikaren Euskal Artxiboan, Salamancako Unibertsitatean, Madrilgo Unibertsitate Autonomoan, IPES Fundazioan edo Granadako Unibertsitatean. Ikastaroa ekainaren 25ean eta 26an izango da eta matrikula zabalik dago Udako Ikastaroen webgunean, gazteentzako prezio bereziekin.

Genealogia feministak artxiboetan: ikerketa, memoria eta kanonaren berridazketa ikastaroak feminismoari eta praktika artistiko garaikideei lotutako artxibo eta dokumentazio-zentroen inguruan hausnarketa kritikoa eta topaketa profesionala egiteko gune bat eskaintzen du. Bi egunez, erreferentziazko espezialistek emandako hamar txostenetan eta talde-eztabaidako bi saiotan funtsezko gaiak jorratuko dira, hala nola emakume artisten artxiboak nola sortu, kontserbatu eta aktibatu; ikuspegi feministatik egindako ikerketa eta ezagutzaren ekoizpena; genero-joerak sistema algoritmikoetan eta adimen artifizialetan, edo metodologia feministak dokumentazio-politiketan nola sartu.

Mintegiaren helburu nagusia museoen, unibertsitateen eta dokumentazio-zentroen arteko elkarrizketa artikulatzea da, dokumentu-politikei eta ondareari aplikatutako metodologia feministei buruzko ikuspegi zabala eta diziplinartekoa ahalbidetuz. Programazioak erreferentziazko praktikak eta ereduak azpimarratzen ditu, artearen eta kultura garaikidearen esparruan artistek eta pentsalariek utzitako ondareak nola eraiki, zaindu eta zabaltzen diren zalantzan jartzen laguntzen dutenak.

Ikastaroa nahiz aurrez-aurre nahiz online egingo da, elkarren segidako bi egunetan, ekainaren 25ean eta 26an. Matrikula (gazteentzako tarifa murriztuarekin) EHUko Udako Ikastaroen webgunean egin daiteke, uik.eus helbidean.

PROGRAMA

Ekainaren 25ean

  • 09:30. Praktika artistiko feministen kartografiak: dokumentu-funtsetik ikerketa kritikora. Elena Roseras Carcedo, Euskal Herriko Arte Garaikidearen Museoko, Artium Museoko Liburutegi, Artxibo eta Dokumentazio arduraduna
  • 10:30. Emakume musikagileak, isiltasun deserosoa. Pello Leiñena, Eresbilen zuzendaria
  • 12:00. Han zeuden: Ikusgarritasuna eta memoria Zaragozako Unibertsitateko 'Archivo y Mujer' mikrogunean. Zaragozako Unibertsitateko Ana Isabel Gascón Pascual, Artxiboaren zuzendaria, eta Fernando Garín Jansa, Artxiboko teknikaria
  • 13:00. Artxibo proiektua: euskal emakume artisten funts dokumentala. Txaro Arrazola-Oñate, Pintura Saileko irakasle agregatua. EHUko AEn Fakultatea.
  • 16:00. Erregistroz kanpo: emakume artisten argitalpen-esperimentuak Latinoamerikan, 1960 – 1990. Mela Dávila, ikertzaile, egile eta komisario independentea.
  • 17:00. Artxiboa, ahozko memoria eta transmisio afektiboa Gloria García Lorca eta Berta Cáccamorengan. Juan de Nieves, komisario independentea

Ekainaren 26an

  • 09:00. Jostorratza eta gamelua: emakumeak gizonen aginte profesionalaren aurrean. Ana María González Ramos, Gizarte Ikasketa Aurreratuen Institutuko (CSIC) zientzialari titularra.
  • 10:00. Nola aurkitu nauzu? Etengabeko isiltasunetik jeinuak bere burua suntsitzera: Erabat ez daudenak. Olatz Ovejero Alfonso, zinemagile eta ikertzailea. IPESeko komunikazio-arduraduna.
  • 11:30. Emakumea jakintzaren subjektu eta objektu gisa: paper bikoitza informazio-iturrietan. Ana María Muñoz Muñoz, Granadako Unibertsitateko Informazio eta Komunikazio Saileko katedraduna.
  • 12:30. Adimen artifizialari buruz ekofeminismotik hausnartzea: estraktibismoa eta desberdintasuna aro teknologikoan. Lucía Ortiz de Zárate Alcarazo, Filosofia Moraleko irakaslea – UAM.
  • 13:30. Alborapenak datuetan, alborapenak kanonean: adimen artifiziala, fitxategi digitalak eta sortzaileen ikusgarritasuna. Patricia Sánchez Holgado, Salamancako Unibertsitatea, Irakasle eta Ikertzaile taldea.
  • 14:30. Eztabaida, laburpena eta ikastaroaren amaiera.


bidaiaren-oihartzunak

Bidaiaren Oihartzunak

Maite Pinto

tTok (Uztaritze, Lapurdi)

Desde el 04 de Septiembre 2026
Al 22 de Octubre 2026

essence

Essence

Exposición colectiva

Virginie Bario Galeria (Hendaia, Lapurdi)

Desde el 12 de Septiembre 2026
Al 04 de Noviembre 2026

mitologiak

Mitologiak

Bonnat Museoa (Baiona, Lapurdi)

Desde el 08 de Julio 2026
Al 09 de Noviembre 2026

mundu-baten-aukera

Mundu Baten Aukera

Naturaren ikuspegiak BBVA Bilduman

BBVA San Nikolas (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 09 de Julio 2026
Al 12 de Octubre 2026

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 8 de Octubre 2026

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 8 de Octubre 2026

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 6 de Octubre 2026

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 6 de Octubre 2026

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

diferituan-bizitzea

Diferituan bizitzea

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 30 de Septiembre 2026

Japonian lanean nagoenez, tenplu bateko udazkeneko ekinokzioaren inguruko ospakizun batera hurbildu nintzen aurrekoan. Ez nintzen plan hura egiten bakarra: tenplu txiki samarra zen, eta, iritsi nintzenerako, jendez gainezka zegoen; anitz turistak, ni bezala.

korapiloek-dakitena

Korapiloek dakitena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 30 de Septiembre 2026

'Gerezi Hori' | Artista: Maider Aldasoro. | Non: Rekalde aretoa, Bilbo. | Noiz arte: Azaroaren 22ra arte.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).