artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Degasek eginiko eta orain arte ezagutu gabeko margolan bat autentifikatua izan da

Michel Schulman, XIX. eta XX. mendeetako margolanen adituak, Edgar Degas artistaren margolan berri bat autentifikatu duela jakinarazi du. Artistaren garai italiarrekoa litzateke, 1856 eta 1860 artekoa. Margolana, adituak sortutako Edgar Degasen katalogo arrrazoinatu digitalizatuan sartu da. Egiazko bertsioa bilduma partikular batean dago.

degasek-eginiko-eta-orain-arte-ezagutu-gabeko-margolan-bat-autentifikatua-izan-da
Edgar Degas. Italiar Gaztea. ©D.R. bilduma partikularra.

JdAren artikulutik itzulia
| 5 de Diciembre 2025

Obra, 1858-1859 inguruan pintatutako erretratua da, tamaina handikoa (153 x 105 cm), Jeune Italienne (italiar gaztea) izenekoa, litekeena da Castiglioneko kondesa izatea. Emakume gazteak konposizioaren erdian agertzen da, jantzi sinple batean, eserita eta gogoetan. Pertsonaia argiztapen handian badago ere, atzeko planoa halako iluntasunean murgilduta dago. Hala ere, atzealdeko paretan sable batzuk ikusten dira, gela arma-saloi bat izan litekeela adierazten lezakeena. Pintura oso haztatu eta itxura orokorrean zirriborratua dago, Degasen modernitatearen etorreraren seinale, Parisera itzultzen ari zen garaian.

Michel Schulmanek Erromako Emmebi Diagnostica Artistica laborategiarekin eta Boloniako Unibertsitatearekin lankidetzan aritu da margolana autentifikatzeko. Sinaduraren estilistikaren, oihalaren eta egituraren azterketa guztiek susmo berdinera bideratzen dute. Margolana Antonio La Rocca bildumatik dator, 1940 eta 1970 artean Parisen zeuden italiar margolarien lanez osatutako bilduma. Adituarentzat, argudio gehigarri bat da obraren jatorria ziurtatzeko.

Autentifikazioa ziurta daitekeela dirudien arren, pertsonaiaren identitatea aldiz ez daiteke hain ziurtzat jo. Izan ere, oso arrasto gutxi dago, eta ez dago frogarik Castiglioneko kondesa denik. 1837an jaio zen, Virginia Oldoini izenarekin, eta 1855ean Frantziara bidali zuten Italiaren aldeko kexa Napoleon III.ari aurkezteko. Horren ondoren, haren maitalea izan zen eta 1858 eta 1861 bitartean Turinen bizi izan zen. Adituaren arabera, horixe izan daiteke, Degas han izanik, biak elkar ezagutzeko aukera.

Margolanean, emakume gaztea "digitus rigidus"-a edo hatz erakuslea zuzen mantenduta. Hori Virginiaren Oldoini buruzko Pierre-Louis Piersonen hainbat argazkitan ikus daiteke. Bien elkarlanak 500 argazki baino gehiago ekarri zituen, eta horrek Virginiari gehien argazkiratutako Parisko emakumearen titulua balio izan zion. Beraz, oso ongi liteke, bestela ere, Degasek argazki horien batetik inspiratzea. Hala bada, Virginia Oldoiniren gaztaroaren erretratu bakarretakoa izango litzateke, eta ez ofizial bakarrenetakoa ere bai. Adituaren arabera, fisikoagoa baino psikologikoagoa den erretratu bat da, eta horregatik atzeko dekoratuak arma-gela baten itxura hartua luke.

Degasek Napolin, Erroman eta Italian zehar hainbat margolan egin zituen. Gehienak erretratu oso edo italiar erako bustak ziren, baita familia-erretratuak ere, hala nola La Familia Bellelli margolana. Michel Schulmanek, 2024an jada, Degasen pastel bat autentifikatu zuen, Éloge du maquillage izenekoa.


forma-egin-eta-pentsatu

Forma egin eta pentsatu

Izaskun Alonso Saratxaga

ZAS kultur aretoa (Gasteiz, Araba)

Desde el 09 de Julio 2026
Al 03 de Octubre 2026

mitologiak

Mitologiak

Bonnat Museoa (Baiona, Lapurdi)

Desde el 08 de Julio 2026
Al 09 de Noviembre 2026

kooperatiba

Kooperatiba

Taxio Ardanaz eta Carla Filipe

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 03 de Julio 2026
Al 10 de Enero 2027

kliskada-bat

Kliskada bat

Ivan Gomez

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

Desde el 10 de Julio 2026
Al 02 de Septiembre 2026

hirugarren-paisaia

Hirugarren paisaia

Maria Azkarate

Nafarroako museoa (Iruñea, Nafarroa)

Desde el 15 de Mayo 2026
Al 04 de Abril 2027

koloreztatutako-barne-bulkadak

Koloreztatutako barne bulkadak

Maialen Etxebeste Lekuona [BERRIA.eus]
| 15 de Julio 2026

Oaia Peruarena margolariak 'Behin eta berriz hasi' bilduma sortu du. Erakusketa irailaren 5era arte egongo da ikusgai, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian.

san-telmo-gaua-frescoren-esku-hartze-artistiko-batekin-dator-aurten

San Telmo Gaua Frescoren esku-hartze artistiko batekin dator aurten

STM
| 13 de Julio 2026

San Telmo Museoaren udako irekiera berezia uztailak 18an izango da, doako sarrerarekin, 20:30 eta 24:00 artean. Xabier Zirikiainek, Ander Perez de Arenazak eta Mario Azurzak berariaz okasio honetan sortuko duten proposamen artistikoa izango da aurtengo berrikuntza

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 de Julio 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 de Julio 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 de Julio 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 de Julio 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).