artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Degasek eginiko eta orain arte ezagutu gabeko margolan bat autentifikatua izan da

Michel Schulman, XIX. eta XX. mendeetako margolanen adituak, Edgar Degas artistaren margolan berri bat autentifikatu duela jakinarazi du. Artistaren garai italiarrekoa litzateke, 1856 eta 1860 artekoa. Margolana, adituak sortutako Edgar Degasen katalogo arrrazoinatu digitalizatuan sartu da. Egiazko bertsioa bilduma partikular batean dago.

degasek-eginiko-eta-orain-arte-ezagutu-gabeko-margolan-bat-autentifikatua-izan-da
Edgar Degas. Italiar Gaztea. ©D.R. bilduma partikularra.

5 de Diciembre 2025 | JdAren artikulutik itzulia

Obra, 1858-1859 inguruan pintatutako erretratua da, tamaina handikoa (153 x 105 cm), Jeune Italienne (italiar gaztea) izenekoa, litekeena da Castiglioneko kondesa izatea. Emakume gazteak konposizioaren erdian agertzen da, jantzi sinple batean, eserita eta gogoetan. Pertsonaia argiztapen handian badago ere, atzeko planoa halako iluntasunean murgilduta dago. Hala ere, atzealdeko paretan sable batzuk ikusten dira, gela arma-saloi bat izan litekeela adierazten lezakeena. Pintura oso haztatu eta itxura orokorrean zirriborratua dago, Degasen modernitatearen etorreraren seinale, Parisera itzultzen ari zen garaian.

Michel Schulmanek Erromako Emmebi Diagnostica Artistica laborategiarekin eta Boloniako Unibertsitatearekin lankidetzan aritu da margolana autentifikatzeko. Sinaduraren estilistikaren, oihalaren eta egituraren azterketa guztiek susmo berdinera bideratzen dute. Margolana Antonio La Rocca bildumatik dator, 1940 eta 1970 artean Parisen zeuden italiar margolarien lanez osatutako bilduma. Adituarentzat, argudio gehigarri bat da obraren jatorria ziurtatzeko.

Autentifikazioa ziurta daitekeela dirudien arren, pertsonaiaren identitatea aldiz ez daiteke hain ziurtzat jo. Izan ere, oso arrasto gutxi dago, eta ez dago frogarik Castiglioneko kondesa denik. 1837an jaio zen, Virginia Oldoini izenarekin, eta 1855ean Frantziara bidali zuten Italiaren aldeko kexa Napoleon III.ari aurkezteko. Horren ondoren, haren maitalea izan zen eta 1858 eta 1861 bitartean Turinen bizi izan zen. Adituaren arabera, horixe izan daiteke, Degas han izanik, biak elkar ezagutzeko aukera.

Margolanean, emakume gaztea "digitus rigidus"-a edo hatz erakuslea zuzen mantenduta. Hori Virginiaren Oldoini buruzko Pierre-Louis Piersonen hainbat argazkitan ikus daiteke. Bien elkarlanak 500 argazki baino gehiago ekarri zituen, eta horrek Virginiari gehien argazkiratutako Parisko emakumearen titulua balio izan zion. Beraz, oso ongi liteke, bestela ere, Degasek argazki horien batetik inspiratzea. Hala bada, Virginia Oldoiniren gaztaroaren erretratu bakarretakoa izango litzateke, eta ez ofizial bakarrenetakoa ere bai. Adituaren arabera, fisikoagoa baino psikologikoagoa den erretratu bat da, eta horregatik atzeko dekoratuak arma-gela baten itxura hartua luke.

Degasek Napolin, Erroman eta Italian zehar hainbat margolan egin zituen. Gehienak erretratu oso edo italiar erako bustak ziren, baita familia-erretratuak ere, hala nola La Familia Bellelli margolana. Michel Schulmanek, 2024an jada, Degasen pastel bat autentifikatu zuen, Éloge du maquillage izenekoa.


irati-gorostidi

Irati Gorostidi

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 11 de Septiembre 2025
Al 25 de Enero 2026

trucada-e-imperfecta

Trucada e imperfecta

Rut Olabarri

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 29 de Octubre 2025
Al 15 de Febrero 2026

hiruki

Hiruki

Cristina Guerrero, Susana Ferreira, Udane Juaristi

Okendo Kultur Etxea (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 15 de Enero 2026
Al 06 de Marzo 2026

hiruki-errealismoa-oinarri-duen-erakusketa-kolektiboa

Hiruki: errealismoa oinarri duen erakusketa kolektiboa

17 de En. | Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]

Susana Ferreirak, Cristina Guerrerak eta Udane Juaristik egindako lanek osatzen dute bilduma, eta Donostian jarri dute ikusgai. Gorputzak, objektuak eta eszenak dituzte abiapuntu; horien bitartez, artista bakoitzak bere barne mundua islatu du.

bilbo-arteren-bilduma-garaikide-eta-aldi-berean-barrokoa

Bilbo Arteren bilduma garaikide eta aldi berean barrokoa

17 de En. | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Bilbo Arten lanean aritutako ehunka artistaren seiehun artelan baino gehiago biltzen ditu erakundeko bildumak. Multzo horretako 52 artistaren 55 pieza jarri dituzte orain ikusgai ‘Bildumatik ez dago itzultzerik' erakusketan.

beldurraren-inperioa

Beldurraren inperioa

15 de En. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Prince McVeigh and the Turner Blasphemies animazioa ikusten ari nintzela pentsatu nuen nola sentituko ote den Kara Walker, lanaren egilea, garai hauetan Estatu Batuetan bizita.

eszenan-barneratuz

Eszenan barneratuz

15 de En. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

'Eszena iluna. Bera esna' | Artista: Natalia Suarez Ortiz de Zarate. | Lekua: San Telmo museoa, Donostia. | Noiz arte: martxoaren 1era arte.

uharte-zentroko-estudioak-irekirik

Uharte Zentroko estudioak irekirik

| 13 de Enero 2026

Uharte Zentroko egonaldian eta egoitzan dauden artisten lana ezagutzeko gonbidapena. Ekoizpen artistikoaren prozesuak eta jakintzaren banaketa eta sorkuntza kolektiboki pentsatzeko diseinatutako programazioa.

ezinbesteko-ibilbidea

Ezinbesteko ibilbidea

07 de En. | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

EGIkera sortzaile bat | Artista: Marisa Gonzalez. | Non: Bilboko Azkuna Zentroan. | Noiz arte: urtarrilaren 18ra arte.

durrio-gizajoa

Durrio gizajoa

07 de En. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Duela ez asko, jarraian aipatuko ditudan hitzak irakurri nizkion Beñat Sarasolari [Berria] egunkari honetan argitaratutako Ekoizlea autore gisa artikuluan…

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).