artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Beldurraren inperioa

Prince McVeigh and the Turner Blasphemies animazioa ikusten ari nintzela pentsatu nuen nola sentituko ote den Kara Walker, lanaren egilea, garai hauetan Estatu Batuetan bizita.

beldurraren-inperioa
Kara Walkerren animazioaren irudi bat. Arg/ Sikkema Jenkins

15 de Enero 2026 | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Bere lan gehienetan bezala, filmean garai viktoriarrean modan egon ziren paperezko siluetak eta itzalen antzerkia erabiltzen ditu edertasun handiko irudiak sortzeko. Baina formalki soilik dira ederrak: pertsona beltzen kontrako biolentzia mota mordoa erakusten dute, bortxaketatik lintxamendura. AEBen narrazio epikoaren irudikapen edertua eta gertakizun historikoen gordintasuna kontrajartzen ditu Walkerrek. Fintasunaren eta bortizkeriaren arteko joko horretan, filmaren une batean Trumpen aurpegia hondo bezala sartzen du Walkerrek, gizon zuriek beltz bati arma eskuan jarri eta gudan hiltzera bidaltzen dutela erakusten duen eszena batean.

2021ekoa da lana, hau da, Trump boteretik kanpo geratu zenekoa, eta sekula itzuliko ez zela pentsatzen genuenekoa. Kapitolioari egindako erasoagatik kartzelatuko ote zuten amesten genuenekoa. Hala ere, ez zen gai berria Walkerrentzat: 30 urtez egin ditu AEBetako arrazismo historiko zein garaikidea kritikatzen duten lanak. Artista politiko eta kontzientziatua da, eta jarrera horrek mundu mailan aitortua izatera eraman du. Jarrera berberak, ordea,wokearriskutsua bilakatzen du bere herrialdeko agintarien begietara.

Orain dela hilabete batzuk, Trumpek Smithsonian museo historikoaren erakusketak aldatzea eskatu zuen. Bere ustetan, Amerikako historiaren "gauza itsusiei" garrantzi handiegia ematen zitzaien, eta esklabotzaz aritzen zen atal guztia kentzea agindu zuen. Dirudienez, istorio politak gustatzen zaizkio soilik,Disney style-koak (bera printzea, erregea edo guda-garailea delarik, noski).

Walkerren animazioa ikusten ari nintzen egun berean, ICE zerbitzuko agente batek Renee Nicole Good tirokatu eta hil zuen bere kotxearen barnean, autoarekin eraso egingo ziola argudiatuta. Lintxamenduak ez daude modan jada AEBetan, baina ez da aitzakia handirik behar beltza, etorkina,chicano-a,queer-a, pobrea edotawoke-a kontsideratzen den norbaiti tiro bat buruan sartzeko. Eta zerbait falta ez badafar westhorretan, armak dira hori.

Zaborra gauez ateratzen ari dela bizilagunMAGAbatek tirokatuko duen beldur biziko ote da Walker? Erraza izango da justifikatzea eskuan zeraman poltsan lehergailu bat egon zitekeela. Yankiak munduarekin egiten ari direna ikusita loak hartzea kostatzen bazait niri zenbait gautan, Bilboko nire logela lasaian eta su-armarik ez duten bizilagunez inguratuta, begiak itxiko ote ditu Walkerrek? AEBetan, artista kritikoa izatea profesio arriskutsua bilakatu dela ematen du.


strong-back-soft-front

Strong back, soft front

Maite González Martínez

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 16 de Enero 2026
Al 15 de Marzo 2026

contenido-sensible

Contenido sensible

Miguel Mendoza

Juan Manuel Lumbreras (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 15 de Enero 2026
Al 27 de Febrero 2026

lerroa-kolorea-eta-arima

Lerroa, kolorea eta arima

Xabier Martínez Riazuelo

Palacio Kondestable jauregia (Iruñea, Nafarroa)

Desde el 22 de Enero 2026
Al 15 de Marzo 2026

ikusten-den-hori

Ikusten den hori

06 de Febr. | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Formaren Sintaxia | Artista: Maite Leiun | Non: Nafarroako Museoan, Iruñean. | Noiz arte: Martxoaren 22ra arte.

galerien-greba

Galerien greba

05 de Febr. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Gutxik igarriko duzuen greba bat hasi zen atzo. Espainiako arte galeriek ateak itxita izango dituzte otsailaren 2tik 7ra. Galeriek astebeteko greba sinbolikoa egingo dute Espainiako Gobernuari artelanen gaineko balio erantsiaren gaineko zerga %21etik jaisteko eskatzeko. Izan ere, gaur egun artelanen salmenta luxuzko produktuen kopuruaren bidez zergapetzen da espainiar estatuan.

jose-antonio-azpilikuetaren-edward-hopperrak

Jose Antonio Azpilikuetaren Edward Hopperrak

04 de Febr. | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Euskal artistak Hopperren lanetan oinarrituta sortutako hamabi grabatu bildu ditu Bilboko Arte Ederren Museoak ‘After Hopper' erakusketan. Jose Ignacio Olabe arte editoreak egindako enkargu baten emaitza da bilduma.

arte-galeriek-atea-itxiko-diote-21eko-bezari

Arte galeriek atea itxiko diote %21eko BEZari

02 de Febr. | Amaia Jimenez Larrea [BERRIA.eus]

Gaurtik larunbatera bitarte, Hego Euskal Herriko hainbat arte galeria itxi egingo dituzte, Espainiako Gobernuak artelanen salmentarako ezarritako %21eko BEZaren aurka protesta egiteko. Aspalditik dator zerga jaisteko eskaria; 2012an igo zuten.

poesiarik-ez-behintzat

Poesiarik ez behintzat

29 de En. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Moon poem | Artista: Oscar Tuazon. | Lekua: Cibrian galeria (Donostia). | Noiz arte: urtarrilaren 31ra arte.

elkarketa-ala-murrizketa

Elkarketa ala murrizketa

29 de En. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Iazko abenduaren 15ean, Bilbo Arte eta Azkuna zentroa elkartzeko erabakia hartu zuen Bilboko Udalak. Abenduaren erdiko bi asteak eztabaida publikorik gabe hartutako erabakiak oihartzun gutxirekin pasatzeko erabiltzen dira...

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).