artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Nafarroako Museoak eskuratze berriekin osatutako ‘Orainaldia fikzionatzea' erakusketa inauguratu du.

Erakusketaren izenburu osoa: ‘Orainaldia fikzionatzea. Nafarroako Museoaren arte garaikidearen eskuraketak 2021-2024'. Proposamena aurtengo abuztuaren 30era arte bisitatu ahal izango da, eta guztira 53 obra eta bi dohaintza biltzen ditu, Museoak azken urteotan eskuratu dituenak.

nafarroako-museoak-eskuratze-berriekin-osatutako-orainaldia-fikzionatzea-erakusketa-inauguratu-du

| 14 de Marzo 2026

Erakusketa osatzen duten lanen hautaketa adituen batzorde tekniko batek eginda dago. Batzorde hori Museoen Zerbitzuko eta Nafarroako Kulturaren eta Arteen Kontseiluko langile teknikoek osatu dute, baita eragile independenteek eta adituek ere.

Erakusketa komisarioa artista eta erakusketa-diseinatzailea den Javier Balda izan da, eta "belaunaldi eta ikuspegi askotako" Nafarroako hogei bat artistaren lanak biltzen ditu. Artista horiek tokiko esparrutik nazioartekora doaz, eta ibilbide sendoak dituzten sortzaileak nahiz garapen bidean daudenak elkartzen ditu.

Lanak eta artistak

Proiektuak "fikzioaren ideia garatzen du errealitatea berrasmatzeko, eraldatzeko eta zentzu berria emateko estrategia gisa". Horrela, artistek "fikzioak sortzen dituzte beren lanetan orainaldia galdekatzeko, eta hizkuntza formal eta kontzeptualen bidez egoera indibidualak zein kolektiboak adierazten dituzte".

Zehazki, erakusketako lanak hiru ardatz kontzeptualen inguruan antolatuta daude: paisaia, materia eta identitatea. Kontzeptu horiek lanen arteko loturak eta antzekotasunak azpimarratzen dituzte, eta, aldi berean, egungo testuinguru sozial eta kulturaleko artearen zenbait ezaugarri ere islatzen dituzte.

Estreinaldian Museoak 2021-2022 artean eta 2024an (batzorde berri baten bidez) eskuratutako lanetako batzuk zein diren zehaztu dute. Hala, erakusketan badaude margolanak, besteak beste, Jose Castiella, Amaya Suberviola eta Taxio Ardanazenak; eskulturak Ángel Bados, June Crespo, Amaia Gracia Azqueta, Rafa Munárriz eta Maite Vélazenak; eta ilustrazioak César Oroz eta Concha Pasamarenak.

Halaber, badaude argazki-serieak Luis Azanza, Elena Moreno, Mª Ángeles Otamendi eta Carlos Cánovasenak; baita ikus-entzunezko piezak ere Irati Gorostidi, Maddi Barber, Txaro Fontalba eta Giulia Testa kolektiboarenak.

Xabier Morrásen lanen gehikuntza ere azpimarratu nahi izan dute: artistak dohaintzan eman duen ‘Encierro' (1972) lana, eta ‘Cristo amordazado' pieza historikoa (1972), zeina 1972ko Iruñeako Topaketekin lotua den eta orain Nafarroako ondare publikoaren parte bihurtu den.

Hautaketa eta erosketa prozesua

2020an, Nafarroako Gobernuak arte garaikidea eskuratzeko politika berri bat jarri zuen abian, COVID-19k Nafarroako kultur sektorean utzitako krisiaren ondorio batzuk arintzeko asmoz. Horretarako, aholku-batzordea sortu zuten.

2024an, politika horri jarraipena emanez, Museoen Zerbitzuak erosketa-batzorde berri bat deitu zuen, Nafarroako Museoaren bilduma garaikidea pixkanaka eguneratzen jarraitzeko.

Museoaren bildumarako lanak erosteko prozesu hau 2024-2027 aldirako Kulturaren Plan Estrategikoaren ildoetan kokatu zen. 2024ko batzorderako aurrekontu-zuzkidura 110.000 eurokoa izan zen.

Batzordearen oinarrizko irizpideen artean zeuden XX. eta XXI. mendeetako testuinguruan nahikoa ordezkaritza ez zuten Nafarroako artistak hautatzea, lan esanguratsuak proposatuz, bai artistena berena, bai partikularren edo galerien jabetzakoak. Era berean, saiatu ziren 1972ko Iruñeko Topaketekin lotutako artistak eta lanak sustatzen, baita ahaztutako edo ordezkaritza txikiagoa duten artisten lana berreskuratzen ere.

Batzordeak gomendatu zuen, halaber, teknologiarekin eta zinema zein bideo-irudiarekin lotutako artista multidiziplinar berrien lanak sartzea; eta Museoko funtsen barruan oraindik presentzia txikia duten beste diziplina, euskarri eta planteamendu artistiko batzuk gehitzea, hala nola diseinu grafikoa eta industriala, ilustrazioa, komikia edo arkitektura, besteak beste.

Irizpide horiek oinarri hartuta, egileen eta gomendatutako lanen zerrenda bat prestatu zen, Museoak hurrengo urteetan beste erosketa batzuk planifikatzeko erreferentzia gisa baliatzeko, batzorde berri bat deitu arte. Azken aktak guztira 14 artistaren 46 laneko zerrenda jaso zuen, dohaintza bat barne.

2024ko batzordea honako hauek osatu zuten: Ignacio Apezteguía kultur zuzendari nagusiak; Museoen Zerbitzuko zuzendariak, Susana Irigarayk; eta Nafarroako Museoaren Ataleko buruak, Mercedes Joverrek. Kanpoko kide gisa, bost bokal ere izan ziren, kudeaketa publikoarekin, kritikarekin eta sorkuntza artistikoarekin lotutakoak: Juan Pablo Huércanos; Beatriz Herráez; Alejandro Ratia; Francisco Javier Zubiaur; eta Javier Balda artista.


xabier-morras

Xabier Morrás

Kubo Kutxa aretoa (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 23 de Octubre 2026
Al 07 de Febrero 2027

amaia-molinet

Amaia Molinet

Barriek zikloa

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 23 de Junio 2026
Al 06 de Septiembre 2026

paraleloak-eta-meridianoak

Paraleloak eta meridianoak

Iberdrola bilduma

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 29 de Abril 2026
Al 30 de Agosto 2026

country

Country

Philipp Röcker

Station V (Baiona, Lapurdi)

Desde el 07 de Mayo 2026
Al 23 de Mayo 2026

nire-historia-kontatzeko

Nire historia kontatzeko

Palestinian Museum Digital Archive

Okendo Kultur Etxea (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 26 de Marzo 2026
Al 06 de Junio 2026

veneziako-biurtekoaren-paradoxak

Veneziako Biurtekoaren paradoxak

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 6 de Mayo 2026

Hurrengo egunotan, maiatzaren 6tik 8ra, Etxepare Institutuak bultzatutako I Baschi alla Biennale 1976/2026 erakusketa eta ekitaldi akademikoa egingo dituzte Venezian. Nazioarteko arte ospakizun ospetsuan euskaldunek orain 50 urte izandako lehen parte hartzea oroitu nahi da horrela, eta euskal artistak berriz ere arte munduaren zentro bilakatzen den testuinguruan kokatu.

denborak-irekitako-tarteetako-artea

Denborak irekitako tarteetako artea

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 6 de Mayo 2026

Ekoiztu bekaren laguntzarekin garatutako hiru proiektu jarri dituzte ikusgai Uharteko Arte Garaikidearen Zentroan. Sofia Mendiondoren, Jorge Seviren eta Maria Hidalgoren obrak daude jasota. Batera edo bestera, hirurek gogoetatu dute denboraren joanaz.

gizatasunaren-leizean-margotutako-erretratuak

Gizatasunaren leizean margotutako erretratuak

Iñigo Astiz [BERRIA.eus]
| 5 de Mayo 2026

Giza figura tormentatuei eskainitako formatu handiko hamalau lan jarri ditu ikusgai Jesus Jauregi artistak Bilbon, EHUren Bizkaia aretoan.

veneziako-bienaleko-epaimahaiko-5-kideek-dimisioa-eman-dute

Veneziako Bienaleko epaimahaiko 5 kideek dimisioa eman dute.

| 5 de Mayo 2026

Errusiaren presentziak eragindako krisiaren testuinguruan apirilaren 30ean uko egin zioten beren ardurari. Europako Batzordeak Biurtekoari ultimatuma eman zion, ohartaraziz errusiar pabiloiari eusteak 2028ko Europako dirulaguntza galtzea ekar dezakeela.

lan-giroko-paisaia

Lan giroko paisaia

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 30 de Abril 2026

Artelan guztiak bezala, Asuncion Molinos Gordoren Mil leches (Mila esne) izenburua daramanak ere hausnarketa egiteko aukera ematen du. Hiru bastidore handitan gainazal latza duten artilez egindako feltrozko oihalak azaltzen zaizkigu.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).