Iciar Sánchez Parra-ren "KABI" HAU lehiaketaren irabazle
Tradizioa eta garaikidetasuna HAU. Euskal Herriko objektu tradizionalen diseinu lehiaketaren seigarren edizioan Sehaska izan da aukeratutako objektua eta San Telmo Museoan ikusgai izango dira lehiaketan parte hartu duten 30 lanetako batzuk
| 30 Mai 2023
Aurten seigarren urtez antolatu dute HAU Euskal Herriko objektu tradizionalaren diseinu lehiaketa Bitamine Faktoriak eta San Telmo Museoak. Mondragon Unibertsitatea, Aranzadi Zientzia Elkartea, EIDE Euskal Diseinuaren Elkartea eta Muebles LUFE izan dira laguntzaileak. Lehiaketa honen xedea euskal kulturako objektu tradizional bat gaurkotzea da. Batetik, deialdiak gure tradizioaren inguruko ikerketa sustatzen du, usadioak eta ohiturak ezagutu eta berreskuratzeko; bestetik, objektu tradizionalak egokitu, berritu eta berrinterpretatzea bultzatzen du, diseinu garaikidearen begiradatik. Horrela, gure historiarekin lotura berriak sortzen dira, baita diseinu alorrean ikerketa-ildoak urratu eta ekintza-eremuak zabaldu ere.
Deialdi honetan sehaska objektua berraztertzea proposatu da, haurrentzako ohe txikia. 30 proiektu aurkeztu dituzte lehiaketan eta ICIAR SÀƒÂNCHEZ PARRA-k sortutako Kabi proposamena izan da irabazlea eta sariaren 1.000 euroak jasoko ditu. Gainera, gaurtik irailaren bukaera arte museoan jarritako erakusketan izango da ikusgai. Hau izan da epaimahaiaren balorazioa:
"KABI proiektuak trebetasunez eta sentikortasunez uztartzen ditu objektuaren alderdi funtzionalak eta formalak. Proiektuaren ardatz gisa iraunkortasuna azpimarratzen da, eta objektuarekiko berrikuntza sotila proposatzen badu ere, erabileran nabarmentzen da. Horrek ematen dio egungo gizartearen beharrei egokitzeko ikutu garaikidea".
Irabazlearekin batera, aurkeztutako beste lan nabarmenduak izango dira ikusgai:
- sehaska berrinterpretatzerakoan egindako ekarpenagatik epaimahaiak nabarmendu duen
proiektu finalista: ALTZO — Sergio Pena Tirado
- bi aipamen berezi: HAZIENEA — Oscar Rubio Sola eta IGELA — Laxmi Nazabal Gaztañaga.
Eta hauekin batera, sorkuntza berriak egungo usadio eta ohituretara hurbiltzeko asmoz, sehaskarako aplikazio moldakorrak imajinatzen egindako ahaleginagatik aukeratutako beste hauek: NUN — Iker Leizaola; KABI — Itziar Sanchez Ocen, Jon Agirrebeitia, Sergio Munilla, Irati Etxabe; SAMUR — Sandra Hermosa Morgado, Idoia Baztarrika, Maialen Laucirica; eta KAI — Natalia Mastell Navío.
Epaimahaia
Edizio honetan ondorengoek osatu dute epaimahaia:
Fermín Leizaola Calvo, Aranzadi Zientzia Elkarteko Etnografia Saileko zuzendaria.
Elisabeth Urrutia Bea, industria-diseinatzailea.
Xabier Llordes, EIDE Euskadiko eta Nafarroako diseinatzaile industrialak, grafikoak eta espazioetakoak biltzen dituen elkarte profesionalaren arduraduna.
Nagore Lauroba, industria diseinuko graduaren koordinatzailea (Mondragon Unibertsitatea-Goi Eskola Politeknikoa).
Enrique Arrillaga, Muebles LUFEren sortzailea.
Helga Massetani Piemonte, Bitamine Faktoria sormen lantegiaren zuzendaria.
Agurtzane Garai Ibarluzea, San Telmo Museoko bitartekaritza arduraduna.
Sehaska. 2023ko edizioan berraztertzeko objektu hautatua
Deialdi honetan sehaska objektua berraztertzea proposatu da. Sehaska haur txikientzako ohe mota bat da. Jatorrian saski ahurrak edo egurrezko ontzi txikiak izan ziren. Sehaska tradizionalek zirkuluerdi-formako oinak zituzten, eta kulunkatzeko balio zuten, haurtxoaren loa eragiteko. Asmamen mekaniko horren ordez, egungo sehaskek gurpildun hankak erabiltzen dituzte mugitzeko. Euskal Herrian, tradizioz, sehaskak bi motatakoak izan dira: zurezkoak, angeluzuzenak, eta zumezkoak, obalatuak, biak ere kulunkatzeko aukerarekin.
San Telmo Museoaren bilduman mota ezberdinetako hainbat sehaska daude, horietako bat, Ezkio jatorria duena eta egurrezkoa, Tradizioak bizirik dirau atalean baserri bat erreproduzitzen den gunean ikusgai.
