Ephraïm Owen Goldberg izenez jaioa 1929an Toronton, judu familia xume batean hazi zen eta 1947an Kaliforniara emigratu zuen. USCko (University of Southern California) arkitektura ikasketak egin ondoren, 1952an hartu zuen Frank Gehry izena. Bere ibilbidean erabakigarria izan zen Alvar Aaltok Los Angelesen eman zuen hitzaldia: orduan ulertu zuen Gehryk materialen inguruko bere grina eraikinen diseinuan adieraz zitekeela. 1962an ireki zuen bere estudioa Los Angelesen.

Hasieran proiektu komertzialetarako eta nolabaiteko etxebizitza klasikoetarako kontratatu zuten; hala ere, berehala nabarmendu zen etxebizitza esperimentalengatik: Ron Davis margolariaren etxea (1968) edo Dennis Hopper aktorearena (1970–81), jada bolumen trapezoidalekin eta teilatu uhin formakoekin jolasten zutenak. Santa Monicako bere etxe propioaren eraldaketa erradikala —tolesturiko txapak eta desplazatutako bolumenak pilatuz osatua— eskandalua izan zen auzokoentzat, baina bere estilo brutalista sendotu zuen. 50 urte betetzear zegoela, Gehryk enkargu komertzialak baztertu zituen eta kultura- eta museo-izaerako proiektu handietan jarri zuen arreta.

1990eko hamarkadan, bere karrera Mundu mailara zabaldu zen. Mundu osoko ospea lortu zuen Bilboko Guggenheim Museoarekin (1997an ireki zen), bere forma bihurriak fabrikatzea ahalbidetu zuen CATIA software frantsesari esker diseinatua. Titaniozko eraikin distiratsu honek "Bilbo efektu" ospetsua sortu zuen hiri- eta kultura-arloko garapenean. Ondoren etorri ziren beste hainbat proiektu nagusi: Walt Disney Concert Hall Los Angelesen (2003), kurba titaniozkoez estalitako musika-erakundea; Jay Pritzker pabiloia Chicagon (2004) aire libreko kontzertuetarako; eta 8 Spruce Street dorrea New Yorken (2011), estaldura altzairu herdoilgaitz uhindunak hiri-lerroa markatzen duena.

Bereak dira ere, besteak beste eta frantses estatuan, Parisko American Center ohia, 1994an inauguratutakoa eta gaur egun Frantziako Zinemateka hartzen duena. Azken urteotan, Bois de Boulognen eraikitako Louis-Vuitton Fundazio ikusgarria (2014an inauguratu zen) sinatu zuen, beira eta titaniozko "ontziak" paisaian urtzen diruditen eraikin hura. Halaber, Lumaren Fundazioaren dorrea ere diseinatu zuen Arlesen (2021ean amaitua), beira islatzailez eta hainbat ertz dituen fatxadaz egina, egitura ausarten aldeko bere zaletasuna erakusten duena.

Arkitektoa bere forma-hizkera erradikalagatik da ezaguna: formak "askatuak" eta bolumen zatituak erabiltzen ditu, geometria akademikotik aldenduz. Bere estalkiak eskultorikoak eta askotan uhinduak dira, industria-material gordinez egindakoak —tolestutako txapa, titanio leundua, altzairu herdoilgaitza, egur gordina, beira— eta ehundura bizi bihurtuak. Gehryk berak eraikinak "izozki urtuak" edo "metamorfosian dauden kusku" gisa deskribatzen zituen. Halaber, bere marrazkia musikarekin alderatzen zuen: "Eraikinak marrazten ditut musika idatziko banu bezala", esaten zuen, bere lanen erritmo eta organikotasuna azpimarratuz. Hala ere, kritikari batzuek adierazi dute kanpoaldearen nagusitasunak sarri urrun utzi duela barrualde hotz eta gutxi atsegina.

Korronte "dekonstruktibista"

Kontzeptu-mailan, Frank Gehry korronte "dekonstruktibistan" kokatzen da, arkitektura arau klasikoetatik askatuz. Bere forma haustuek eta askatuek zuzen-zuzentarako arauei aurre egiten diete: Le Monde egunkariak azaldu duenez, Gehryk (Zaha Hadid bezala) arkitektura angelu zuzenetik eta edertasunaren kanon finkatuetatik "askatu" zuen, eraikin bati espero zaion "utilitatearen" logika bera ere zalantzan jarriz.

Bere eraginak anitzak dira: aipatzen ditu Ipar Amerikako modernismoa (Victor Gruenengandik ikasi zuen, merkataritza-guneen aitzindaria), baita Le Corbusier ezagutu zuen garaia Pariseko egonaldian ere, eta maiz berrinterpretatu zituen erreferentzia asiarrak (adibidez Shōsōin japoniar ondarea), bere bolumen hibrido eta lirikoetara iristeko.

Sari ugariren artean, Gehryk arkitekturan eskuratu daitezkeen ohore gorenenetako batzuk jaso ditu. Pritzker Sariaren irabazlea izan zen (1989), sarri arkitekturaren "Nobel" gisa hartzen dena. AIAren (American Institute of Architects) Urrezko Domina (1999) eta Kanadako Errege Arkitektura Institutuko Urrezko Domina (1998) ere jaso zituen. Goi-mailako ohoreak jaso zituen ere: 2014an Estatu frantseseko Ohorezko Legioaren komandante izendatu zuten eta 2016an AEBetako Askatasunaren Presidentetzako Domina eman zioten, nazioarteko bere lorpen nagusien artean.

Gehry Partners estudioak, Meaghan Lloyd zuzendari duena, adierazi du arkitektura-bulegoak lanean jarraituko duela. Los Angelesen du egoitza, eta 160 lagun enplegatzen ditu. Hainbat proiektu martxan daude. Londresen, Battersea Power Station proiektuko bi dorre erresidentzial onartu ziren 2025ean. Los Angelesen, Colburn Center-en eraikuntza aurrera zihoan. Guggenheim Abu Dhabi Museoa, berriz, hurrengo hilabeteetan espero da.