Joan den irailaren 5ean estreinatu zen Gwangjuko Bienalaren 16. edizioa, formatu trinkoago batean: 43 artista biltzen ditu, Nicolas Bourriaudek komisariatutako aurreko edizioko 72en aldean. Ho Tzu Nyen zuzendari artistikoaren arabera, murrizketa horren helburua bisitariaren esperientzia areagotzea da, komisariotzaren koherentzia indartzearekin batera. Horretan laguntzen du artelanak leku bakarrean biltzeak: Biurtekoaren erakusketa-aretoan, hain zuzen. Bideo-lanengatik ezaguna da Ho, eta bere lanean eszenografiak funtsezko lekua du. Eginkizun horri "artista gisa" heldu ziola adierazi du, Che Kyongfa, GaHee Park eta Brian Kuan Wood komisarioek osatutako talde baten laguntzaz.

Ho Tzu Nyeni artearen eraldatzeko ahalmena interesatzen zaio. Rilkeren poema batean inspiratuta, erakusketaren izenburuko agindua Koreako testuinguruan eta gaur egungo egoeran kokatzen da, giza kondizioari eta denborarekin dugun harremanari buruzko gogoeta proposatzeko. "Zure bizitza aldatu behar duzu" (Du musst dein Leben ändern) esaldia Rainer Maria Rilkek 1908an idatzitako Apolo baten enbor arkaikoa (Archaïscher Torso Apollos) sonetoaren amaieran agertzen da.

Bost espaziotan antolatutako ibilbidea

Hok aldaketaren ideiaren inguruan egituratu du erakusketa, eta ideia hori bost espazio jarraitan garatu du, modu sistematikoan. Alemaniako poema bat hautatzeak kontrastea egiten du haren obran Asiako kulturak duen nagusitasunarekin; hala ere, hautu horrek agerian uzten du agindu horren anbibalentzia Koreako testuinguruan eta, oro har, Ekialde Urrunean.

Testuinguru horretan hartzen du zentzu osoa Amanda Heng-en argazki-serieak. Hiru hamarkadatan egindako lana da, eta artistaren eta haren amaren erretratuak biltzen ditu, ama hil zen arte. Apaingarririk eta idealizaziorik gabe, eguneroko eszenen bidez, Heng-ek leinu matriarkal bat erakusten du, bere kultura txinatar-singapurtarrean ezohikoa dela azpimarratuz. Koreako testuingurua, besteak beste, Gwangjuko mugimendu demokratikoaren oroimenaren bidez aztertzen da; mugimendu hori odoltsuki zapaldu zuten 1980an. Hala ere, oroimenean oinarritutako ikuspegiak trauma gainditu nahi du hemen, May Mothers House kolektiboko kideek egindako pintura-serie baten bidez. Tokiko kolektibo horrek sarraskiaren biktimak biltzen ditu, eta artea helburu terapeutikoekin erabiltzen du.

Dimentsio politiko horrek jarraipena du Jùlius Koller-en lanean. Artistak ping-pong mahaiak dituen instalazioa sortu zuen, 1968ko Pragako Udaberriaren errepresioari erantzuteko. Kirola eta haren arauak —aurkariek partekatzen dituztenak— botere autoritarioaren aurkako erresistentzia baketsuaren ikur bihurtzen dira. James T. Hong-en bideoak (eraikinen fatxadetan emanak) gogoeta hori historia handiaren eremura zabaltzen du. 1970eko hamarkadatik gaur egunera arte pertsonaia politikoek publikoki egindako barkamen-eskaerak biltzen ditu; Nixonetik Frantzisko aita santura, Clinton, Chirac eta Macron tartean direla.

Ho Tzu Nyenen hitzetan, "batzuetan aldaketa haustura batekin lotzen dugu, aldaketa bortitzarekin; aldiz, ez ditugu hautematen epe luzera gertatzen diren aldaketak". Tehching Hsieh-ren Time Clock Piece aitzindariak muturreraino eramaten du ideia hori. 1980tik 1981era bitartean, artistak erloju batean marka egin zuen orduro, gau eta egun, 365 egunez. Denboraren luzapen hori denbora geologikoraino iristen da: Jeju uharteko arroka bolkanikoen bidez lantzen da. Erakusketan jarrita, arroka horiek literaturazaleen arroka bihurtzen dira, baita ready-made direlakoen pareko ere.

Bideo-lanek leku nabarmena dute erakusketan. Saodat Ismailovaren bideoak Al-Muqanna matxino buruzagiaren oroimena ekartzen du gogora; VIII. mendean bizi izan zen. Lanak ikusizko eta soinuzko adierazpideen maisutasunagatik nabarmentzen dira. Rafik Greiss-en instalazioak erretaula baten itxura du, hiru pantaila bertikalekin, eta artistak sufien ingurabira-errituetan parte hartzen duten egiptoarrekin izandako esperientzia antzezten du. Lurreko bizitzaren eta asmo espiritualen artean kokatzen den transzendentziaren aipamen horrek bitartekaritza poetiko bat eskaintzen du, kosmosarekin eta ukiezinarekin dugun harremanaz gogoeta egiteko.

Lu Yang-en hiru bideok, muntaketa ia frenetikoarekin, bideo-jokoen eta animazioaren estetika baliatzen dute, asmakizun grafiko handiko unibertso bat garatuz. Wang Tuorekin batera, Txinako artearen presentzia bermatzen dute Biurtekoan, nahiz eta Txinak ofizialki parte hartzeari utzi dion, "Taiwaneko pabiloiaren" inguruko polemikaren ondorioz.

Azken batean, Biurtekoak praktika artistikoak, eskala desberdinak eta denbora-ikusmolde askotarikoak uztartzea lortzen du, guztiak aldaketaren ideiak batuta. Aniztasun hori gorabehera, erakusketaren ibilbidea intimitatetik kolektibotasunera doa, eta handik historiara eta kosmosera, etenik gabe. Horrela, izenburua arteari eta denborari buruzko gogoeta bihurtzen da, Rilkeren poemaren espirituari leial; aldi berean, eraldatzeko eskakizun horren anbibalentzia azaleratzen du, hertsapen-egoeretan duen esanahiari dagokionez.

— JdA-tik ekarria.