artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Negua da

'Crybaby' | Artista: Siyi Li. | Non: Cibrian galeria, Donostia. | Noiz arte: otsailaren 17ra arte.

negua-da
Siyi Li artistaren erakusketako pieza bat, Donostiako Cibrian galerian. Arg/ ANDONI CANELLADA / FOKU

Garazi Ansa [BERRIA.eus]
| 1 de Febrero 2024

Orain dela hiru bat urte Nagore Amenabarrok egindako erakusketa etorri zitzaidan segituan gogora Cibrian galeriaren web orrira sartu eta abian dagoen erakusketaren inguruko argazkiak ikusi nituenean. Erakusketa hartan, objektu baten tamaina aldatze hutsak harekiko izan dezakegun hautemate eta esperientzia nola baldintzatzen zuen ezin hobeto senti zitekeen, eta bisita hartako oso oroitzapen onak ditut oraindik ere. Agian, oroitzapen horiek izan ziren galeriako web orriko argazkiak ikusi eta Siyi Li artistaren Crybaby erakusketa ikustera joatera animatu nindutenak.

Galeriara sartu, eta, ohi bezala, erakusketaren inguruko eskuorria hartu nuen, baina ikaragarrizko testu luzea zuen, letra oso txikikoa, eta, gainera, bertan ez dago lasai eseri eta irakurtzeko espaziorik. Beraz, tolestu eta poltsan sartu nuen aretora nindoan bitartean.

Salaren erdian zegoen web orrialdean nire arreta piztu zuen pieza: tamaina monumentaleko elur maluta bat. Baina nahiz eta ezagutzen ez ditugun gauzen argazkiek haien inguruko irudi bat eraikitzeko balio izaten diguten, irudi horiek ez dira beti bat etortzen errealitatearekin. Eta hori gertatu zitzaidan oraingoan. Sorpresa izan zen; sorpresa ona. Hain zuzen, elur malutarekin batera zenbait pintura lanen irudiak ere agertzen baitziren web orrialdeko argazkietan, mihiseak, eta, elur malutaren tamaina ikusirik, hauek ere handi xamarrak izango zirela irudikatu nuen nire baitan. Baina errealitatea guztiz kontrakoa da: mihiseak postalen tamainakoak edo agian txikiagoak dira. Irribarre bat irten zitzaidan; jolas batean sentitzen nintzen.

Tamainen inbertsioak erakusketari halabeharrez beste ikuspuntu bat atxikitzen dio. Objektuak irakurtzeko beste postura bat hartzea eskatzen dio ikusleari, mentala zein fisikoa. Pintura bakoitzera ohi baino gehiago hurbildu beharra dago, eta, haietako bakoitza ikusi nahi bada, begiak gerturatzeko keinu bera egin beharra dago, behin eta berriz, aretoko hormen perimetro guztian zehar lerrokatutako lanen aurrean. Eguneroko eszenen bat-bateko modukoak dira, polaroid batekin ateratako argazkiak balira bezala. Baina, mihise gaineko pinturaren bidez, egunerokotasunean garrantzirik gabe pasatzen diren une horiek gorestea lortu du artistak, nolabait carpe diem-aren adiera gogoraraziz; hainbatetan ahazten zaigun hori. Hutsaltzat jotzen ditugun baina era berean egun bakoitza berezi eta bakar egiten duten egoera eta eszenen plazaratzea da. Bata bestearen jarraian ipinita, ia komiki bateko binetak izango balira bezala, protagonista baten istorioa edo narrazioa kontatzen dute irudiek. Ikuslearen lana bunbuiloak sortzean datza. Eta aretoaren erdian metalezko hari mehetik zintzilik dagoen metal dizdizarizko elur malutak kontakizunari testuingurua edo abiapuntua eskaintzen dio: negua da.

Aretotik bakoitza bere pelikula-rekin atera zen; goiza zen eta, era berean, gure egun horretako kontakizuna osatuko zuten une hutsal horiek zein izango ote ziren esperoan eta gogoetan gelditu ginen. Carpe diem.

Etxera etorri, eta lasai, poltsa husterakoan galerian doblatuta gorde nuen eskuorria topatu, eta lehenengo lerroa irakurri nuen: "Elur malutarik ez da erortzen sekula okerreko lekuan". Testuko elur malutak aretoan hura inguratzen zuten ekintza eta uneei erreferentzia egiten die, zalantzarik gabe; une bakoitzaren garrantzia azpimarratzeari keinu eginez, eta haiek gure bizitzaren nondik norakoa definitzeko duten gaitasunari, era berean. Gauza guztiak arrazoi batengatik gertatzen omen dira. Edo hori esaten da behintzat.

Testua Elif Saydam artistak idatzia da, eta, bertan, C protagonistatzat duen bere kontakizun propio eta ederra eskaintzen digu. Nik sortua nuenarekiko hurbila zenbait kasutan, baina edonola ere, desberdina; berria. Berriz ere atzera, erakusketara itzultzeko aukera eskaintzen duen opari gisara hartu nuen; erakusketaren zatitxo bat modu sinplean etxera eramatea ahalbideratu, eta aretoko esperientzia luzatzen duena, aho zapore gozoa utziz, gainera.

Gidoi zehatzik gabeko antzerki baten gisakoa da erakusketa; jolas bat, hein batean. Pieza nagusiak eskaintzen dituena, eszena ezberdinak proposatzen dituena; hortik aurrera, bisitarien lana eta gozamena da bakoitzak bere istorio propioa sortzea.


gaueko-jeinuak

Gaueko jeinuak

Ada Garrues

Juan Manuel Lumbreras (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 29 de Abril 2026
Al 12 de Junio 2026

urdinaren-formak

Urdinaren formak

Joël Dagès

Sakana (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 21 de Marzo 2026
Al 31 de Mayo 2026

mar-de-dios

Mar de Dios

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 14 de Abril 2026
Al 21 de Junio 2026

hiria-kalea-etxea

Hiria. Kalea. Etxea.

Denise Scott Brown

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 11 de Febrero 2026
Al 31 de Mayo 2026

gramatika

Gramatika

Mawa Ordúñez

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

Desde el 24 de Abril 2026
Al 21 de Junio 2026

prezioa-eta-balioa

Prezioa eta balioa

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 22 de Mayo 2026

Igandean Museoen Nazioarteko Eguna izan zen eta, ohikoa den bezala, gure inguruko museoek ekintza ugari eskaini zituzten. Horrez gain, lurraldeko museo guztien sarrera doakoa izan zen. Eta urtero bezala, Bilbo aldean bizi eta artea gogoko duten nire lagun eta ezagun gehienak Guggenheim museora joan ziren.

metalezko-basoan-barrena

Metalezko basoan barrena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 22 de Mayo 2026

RUTH ASAWA: ATZERA BEGIRAKOA. | Artista: Ruth Asawa. | Non: Bilboko Guggenheim museoan. | Noiz arte: Irailaren 13ra arte.

gernika-k-mugitzen-duen-guztia

'Gernika'-k mugitzen duen guztia

Iñigo Astiz [BERRIA.eus]
| 21 de Mayo 2026

Pablo Picassoren lana Bilboko Guggenheim museora eramateko eskaria egin dio Eusko Jaurlaritzak Espainiako Gobernuari, eta, ezezkoa erantzun dioten arren, kolpean piztu da berriz ere koadroaren kokapenari buruzko debatea. Lur mugikorrak ditu oinarrian.

esther-ferrerrek-jasoko-du-eusko-ikaskuntza-laboral-kutxa-saria

Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa saria

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 20 de Mayo 2026

Artistak arte garaikidearen berrikuntzan eginiko "ekarpen erabakigarria" nabarmendu du epaimahaiak, bai eta haren obrak nazioartean erdietsitako proiekzioan azpimarra egin ere. Uztailean emanen diote garaikurra.

veneziako-biurtekoa-giro-gatazkatsuan-ireki-da

Veneziako Biurtekoa giro gatazkatsuan ireki da

| 19 de Mayo 2026

Veneziako 61. Biurtekoaren maiatzaren 6ko aurre-irekieraren egunetik hasita, protesta eta ekintza ugari egin dira Arsenalen eta Giardinian, Errusiaren eta Israelen parte-hartzea salatzeko.

arantzazuko-argiztatzailea

Arantzazuko argiztatzailea

Enekoitz Telleria Sarriegi [BERRIA.eus]
| 18 de Mayo 2026

Xavier Alvarez de Eulatek Arantzazuko santutegian jarritako beirateek 70 urte izango dituzte aurten. Urteurrena kari, erakusketa bat jarri dute frantziskotarren komentuan: ‘Lux Vitae'. Argi egin diote fraide artistaren ibilbideari.

erronkariko-borlen-arrastoak

Erronkariko borlen arrastoak

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 15 de Mayo 2026

'Muskoko' | Artista: Leyre Arraiza. | Non: Iruñeko Ziudadelan. | Noiz arte: Maiatzaren 24ra arte.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).