artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Getxophoto: klima larrialdiari buruzko argazkiak, britainiar ferry bateko bidaiariz betetako hondartza batean

Ostegunean hasiko da ofizialki Getxophoto jaialdia, baina dagoeneko ikusgai dira kaleko erakusketa gehienak. Begoñako puntako galeriak izango dira festibalaren ardatz nagusietako bat, eta Algortako Portu Zaharreko itsas laminari agur festa egingo diote.

getxophoto-klima-larrialdiari-buruzko-argazkiak-britainiar-ferry-bateko-bidaiariz-betetako-hondartza-batean
Gohar Dashti argazkilariaren lanak, Getxoko Begoñako puntako galerietan ikusgai. MIKEL MARTINEZ DE TRESPUENTES / FOKU

Iñigo Astiz [BERRIA.eus]
| 29 Mai 2026

Maiatza amaitzen hasia da, baina37 graduko beroarekingoizean goizetik dabil jendea Getxoko Ereaga hondartzan (Bizkaia). Ofizialki etzi hasiko da martxan Getxophoto Nazioarteko Irudi Jaialdia, baina jadanik aurreratuak dituzte kalean ikusgai egongo diren erakusketarik gehientsuenen muntatze lanak, eta, beraz, aisialdi giroko atzealde horren kontra ikus daitezke egunotan Mohammad Rakibul argazkilariaren The Blue Fig saileko argazkiak. Hondartzako pasealekuan jarri dituzte ikusgai, zehazki, eta bertan argi ikus daiteke Bangladeshko Sundarbans basoko kinka klimatikoa. Berotze globalaren ondorioz gero eta muturrekoagoak baitira uholde eta idorte aldiak han, eta migratzerik ez dutenek inguru ezin etsaiagoan eutsi behar baitiote euren bizimoduari. Uretan ia leporaino murgildutako jende talde bat erakusten du irudietako batek, adibidez, eta, justu haren atzean, Bilboko portuan atrakatuta ikus daiteke hondartza jende alaiz bete duen bederatzi solairuko ferry erraldoia, Erresuma Batuko bandera duena.

Jaialdiak hasieratik izan du garaian garaiko kontraesanak azaleratzeko dohain hori, eta hogeigarren urteurrena izango du aurtengoa. Ostegunean hasi eta ekainaren 21era arte izango da martxan. Maria Ptqk izan da festibalaren komisarioa laugarren urtez, eta Resetlelopean antolatu ditu bertan ikusgai egongo diren 23 erakusketak.

Rakibul argazkilariarena bezala, kalean bertan ikusi ahalko dira haietako gehienak, baina, aurtengoan, Begoñako puntakogaleriak izango dira jaialdiaren erdigune nagusietako bat. Izan ere, ostegunetik aurrera, sei erakusketa egongo dira bertan ikusgai, eta, sarrera librea izango bada ere, mosaikoak apurtuta eta zaharberritze bidean izoztuta geratu diren hormen artean, kaskoak jantzita egin beharko dute ikusleek bertako bisita.

Mohamed Hassan argazkilariaren Our Hidden Roomproiektua da galeriako aretoetan ikus daitezkeenetako bat, eta bertan egongo da Eibarren (Gipuzkoa) hazitako Yunping Li artistaren Huí Jiâ saila ere. Lik bere genero trantsizioaren nondik norakoa kontatzen du irudi horien bidez, eta nortasunari buruz eta nongotasunari buruz gogoeta egiteko parada ere ematen du. Performance bat ere egingo du, gainera, aretoan bertan, eta dagoeneko ez da sarrerarik geratzen.

Horietaz gainera, Julieta Gil argazkilariaren Nuestra victoria, Gohar Dashtiren Home, Eugenia MaximovarenDestination Eternity eta Yuxing Chen argazkilariaren The Oriental Sceneere bilduko ditu gune horrek, eta, nolabait ere, lantzen duen gaiaren araberako kokapena eman diote haietako bakoitzari. Hilerri sobietarretako hilarrietako irudiak dira Maximovaren erakusketaren muina, esaterako, eta, hain zuzen ere, hilarri multzo bat balira bezala jarri dituzte argazkiak ikusgai eraikineko terrazan.

Eraikineko azken solairuan jarri dituzte Chenen irudiak, eta bete-betean egiten dute bat jaialdiak proposatutako leloarekin. Izan ere, Europako historia kulturalaren begirada koloniala da haren ardatz nagusietako bat, eta Nankingo portzelanazko pagoda baliatzen du horretarako palanka gisa. XV. mendean eraiki zuten pagoda hura, portzelana zurikoa zen, eta 80 metro inguruko altuera zuen. XVIII. mendean, haren erreplika bat ere eraiki zuten Londresko Kew Gardens lorategietarako, eta, hain zuzen ere, erreplika horren erabilera aztertzen dute Chenen irudiek. Besteak beste, jatorrizko pagodaren suntsipenaren ostean, erreplika hori baino ez baitzen geratu, eta akats esanguratsuak ere bai baitzituen. Jatorrizkoak bederatzi solairu zituen, adibidez, eta erreplikak, berriz, hamar. Eta, artistaren arabera, kolonialismoaren erakusgarri da pagodaren deskontestualizazio eta birjabetze hori.

"Alor horretan desafio handia du orokorrean kulturak", azaldu du Maria Ptqk komisarioak, "eta zehazki baita museoek ere". Eta, azaldu duenez, desafio horrekin lotuta daude hala Chenen lana nola jaialdirako atondutako beste hainbat erakusketa ere. "Zer egin dezakegu gure bildumekin, eta nola berrantolatu ditzakegu genero ikuspegia ere jasokoduen kontakizun bat edukitzen has daitezen edo kritika dekoloniala egiten has daitezen? Zer egin dezakegu arpilatzearen ondorio diren bildumekin? Kolonialismoaren historia museoen bihotzean dago. Eta niretzat garrantzitsua zen debate hori Resetleloarekin ere lotzea".

Agur itsas laminari

Erakusketez gainera, hamaika topaketa, hitzaldi eta bisita antolatuko dituzte jaialdian, eta lehen egunetan egingo dituztenak nabarmendu ditu Jokin Aspuru jaialdiko zuzendariak. Orain artean Andres Isasi musika eskolan egin izan dituzte beti irekiera festak, baina, aurtengoan, eraikina lanetan dagoenez, oinez egiteko bi bisita antolatu dituzte haren ordez.

Horrez gainera, egitarauan badira jaialdiaren hogeigarren urteurrenari lotutako bi ekitaldi berezi ere. Agur festa antolatu diote, esaterako, herritarrek Sireno izendatutakoirudiari. Festibalaren lehen urtean jarri zuten Algortako Portu Zaharrean ikusgai, eta bertan izan da geroztik. Gaur egun ia ikusezina da erdi arrain erdi gizon itxura duen figuraren irudia, ordea, eta bertatik kentzeko asmoa du udalak. Horregatik, musikarekin eta festa giroan, agur sinbolikoa egingo dio jaialdiak itsas laminari, ostiral arratsaldean. Eta, horrez gainera, urtebetetze festa ere antolatu dute larunbaterako. Algortako merkatuan izango da jaia, eta sirena itxurarekin argazkiak ateratzeko aukera ematen duen photocall bat ere jarriko dutela iragarri dute antolatzaileek.


ever-is-over-all

Ever is Over All

Pipilotti Rist

Guggenheim Bilbao (Bilbo, Bizkaia)

Du 01 Octobre 2026
Au 17 Janvier 2027

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 8 Octobre 2026

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 8 Octobre 2026

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 6 Octobre 2026

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 6 Octobre 2026

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

diferituan-bizitzea

Diferituan bizitzea

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 30 Septembre 2026

Japonian lanean nagoenez, tenplu bateko udazkeneko ekinokzioaren inguruko ospakizun batera hurbildu nintzen aurrekoan. Ez nintzen plan hura egiten bakarra: tenplu txiki samarra zen, eta, iritsi nintzenerako, jendez gainezka zegoen; anitz turistak, ni bezala.

korapiloek-dakitena

Korapiloek dakitena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 30 Septembre 2026

'Gerezi Hori' | Artista: Maider Aldasoro. | Non: Rekalde aretoa, Bilbo. | Noiz arte: Azaroaren 22ra arte.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).