artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Historiaurreko pinturetako animaliak patroi baten arabera antolatuta daude

Euskal Herriko 9 haitzulotako horma-irudien antolaera aztertu du EHUko ikertzaile Iñaki Intxaurbek, sare-analisia eta estatistika erabilita.

historiaurreko-pinturetako-animaliak-patroi-baten-arabera-antolatuta-daude
Etxeberriko Karbia (Zuberoa). Bisonte baten eta zaldi baten marrazkiak, ezkerretara eta eskubitara begira, hurrenez hurren. Arg/ EHU

Irati Diez Virto, Elhuyar [Argia.eus]
| 1 de Septiembre 2026

Kobazuloetako labar-irudietan errepikatzen diren asoziazioen arabera, bisonteak, zaldiak eta ahuntzak konposizioen erdigunean ageri dira, eta bestelako animaliak inguruan. Zaldiak eskuinera begira irudikatu ohi zituzten, eta beste animaliak normalean ezkerrera begira. Emaitzak Journal of Archaeological Method and Theory aldizkarian argitaratu dira.

Iñaki Intxaurbe EHUko Adierazpen Grafikoa eta Ingeniaritzako Proiektuak Saileko ikertzaileak azaldu du, azterketa hori egiteko, Euskal Herriko bederatzi kobazulotako 500 motibo grafiko aztertu zituela, duela 16.000 eta 14.000 urte marraztuak. Marrazki horien kopia digitalak egin eta gero, simulazioak eta analisi estatistikoak egiteko erabili zituen. Ikusi nahi zuen ea irudi horiek ausaz marraztu ote ziren edo nolabaiteko patroi bat jarraitzen ote zuten.

Emaitzek erakutsi dute kobazulo barneko artea era ordenatu batean egin zela, eta ez ausaz. Animalia batzuk erdialdean kokatzen ziren, eta beste batzuk, berriz, horien bueltan. Bisonteak, zaldiak eta ahuntzak ziren animalia nagusiak, eta horiekin patroi estruktural bat jarraitzen zuten marrazkien egileek. Estatistikak iradokitzen du kobazulo osoko irudi guztiak hiru animalia horien agerpen eta orientazioaren arabera antolatzen zituztela.

Orain badakigu Paleolito bukaerako labar-arteak egitura sintaktiko bat zuela, eta atzean badagoela ideia grafiko bat edo kode grafiko bat, guk ulertzen ez duguna baina haientzat garrantzitsua izango zena.


gerezi-hori

Gerezi hori

Maider Aldasoro

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 08 de Septiembre 2026
Al 22 de Noviembre 2026

donostiako-paisaiak

Donostiako Paisaiak

Tomás Hernández

Ekain (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 10 de Septiembre 2026
Al 07 de Noviembre 2026

foragers

Foragers

Jumana Manna

Artium (Gasteiz, Araba)

Desde el 17 de Septiembre 2026
Al 15 de Noviembre 2026

harri-erre-malpais

Harri erre, 'malpaís'

Izaskun Araluzea [BERRIA.eus]
| 21 de Octubre 2026

Malpaís | Artista: Borja Gomez. | Non: Naratan, Bilbon. | Noiz arte: Azaroaren 7ra arte.

bilboko-arte-ederren-museoa-zabaldu-dute

Bilboko Arte Ederren Museoa zabaldu dute

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 21 de Octubre 2026

Berritutako museoei buruzko artikulu sorta bukatzeko, Bilboko Arte Ederren Museoari tokatuko zaio gaur txanda. Komunikabideek behin eta berriz errepikatu duten moduan, urriaren 5ean zabaldu zen Bilboko museo berritua.

zer-memoria-dosi-behar-du-fikzioak

Zer memoria dosi behar du fikzioak?

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 18 de Octubre 2026

Iruñeko Topaketen gerizpean, Leire Lakuntza, Ainhoa Apeztegia eta Nagore Txibite artisten obrak hizketan eta galdezka jarri dituzte Ziudadelako Arma aretoan. Udalaren Arte Garaikideko Bildumako lanen hautaketa batekin ere osatu dute erakusketa.

kultura-ikertu-kultura-babestu

Kultura ikertu, kultura babestu

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 16 de Octubre 2026

Orain egun batzuk [EAEko] Kulturaren Euskal Behatokiaren email bat jaso nuen; azaroaren 5ean eta 6an egingo dituen jardunaldien egitaraua zekarren (gaztelerazko mezutik ireki behar izan nuen, euskarazko bi estekak ez zebiltzalako; benetan inork ez ditu halako gauzak gainbegiratzen kultura eta euskara sailean?).

gwangjuko-biurtekoa-aldaketarako-agindu-bat

Gwangjuko Biurtekoa, aldaketarako agindu bat

| 15 de Octubre 2026

Bere 16. edizioan, Hego Koreako arte garaikideko nazioarteko erakusketak esperientzia intimoak, kontakizun historikoak eta denboraren ikusmoldeak jartzen ditu elkarrizketan

osotasunaren-gezur-hauskorra

Osotasunaren gezur hauskorra

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 14 de Octubre 2026

Izar iheskorra eta bihotza | Artista: M. Benito Piriz. | Non: Bilbo Arten, Bilbon. | Noiz arte: azaroaren 8ra arte.

arte-lanen-lapurreten-kronologia-bat

Arte-lanen lapurreten kronologia bat

| 10 de Octubre 2026

1911ko La Gioconda-tik 2026ko urriaren 4an lapurtutako San Joanen Apokalipsia-raino, Europan eta munduan izandako lapurreta garrantzitsuenen zerrenda.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).