artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Chiharu Shiotak etxea eta gorputza hari gorriz batu ditu Bilbon

Artista japoniarrak Bilboko Azkuna zentrorako espresuki sortu du 'The Inside and Outside' instalazioa. Irailaren 28ra arte egongo da ikusgai.

chiharu-shiotak-etxea-eta-gorputza-hari-gorriz-batu-ditu-bilbon
'Internal Line' instalazioa, Azkuna zentroko atrioan ikusgai. OSKAR MATXIN EDESA / FOKU

Leire Rodero Ares [BERRIA.eus]
| 30 de Mayo 2025

Gorri bizia da Chiharu Shiota artista japoniarrak ikusezinari buruz hitz egiteko beti aukeratzen duen haria. Sentitzen den guztia, oroitzen dena, maite dena, gorriz ehuntzen du artistak. "Dena pasatzen da gorputzetik, eta gorputza arima bizi den etxea da". Egin dena, sortu dena eta norbera dena ere bada gorputza sortzailearentzat, eta, dioenez, gorputzetik pasatzen da bere artea ere. Horregatik, Shiotak aterpe intimo bat altxatu nahi izan duBilboko Azkuna zentroan My House is your House erakusketarekin. Artistaren hiru hamarkadako ibilbidea batzen du bildumak, eta, tartean, badago espresuki Bilborako sortu duen instalazio bat ere: The Inside and the Outside. Irailaren 28ra arte egongo da zabalik.

Bilborako ez ezik, bilbotarrekin batera sortu du pieza hori. Galdera bati erantzuteko eskatu zien artelana ontzen lagundu nahi zuten herritarrei. "Zer da etxe bat?". Shiotak 2.000 eskutitz inguru jaso zituen bueltan, hainbat hizkuntzatan idatziak, eta, bertan, etxearen funtsa zein den azaldu zion jendeak. Artistak, bere tonu intimo eta pertsonalari leial, horiekin guztiekin eraiki du Azkuna zentrorako sortutako pieza berezia; hain zuzen, gutunak fisikoki integratu ditu instalazioan. Hari gorriz egindako etxe bat da, non, artistak azaldu duenez, oroitzapenak elkar lotzen diren, konexio erreal eta sinbolikoekin. "Pieza hau efimeroa da", ohartarazi du, halere: "Erakusketa amaitzen denean, desagertu egingo da". Izan ere, haren hitzetan, "oroimena da etxe batek existitzen jarraitzea eragiten duena".

Azkuna zentroaren atarian abiatzen da erakusketa, lore-begi erako soineko gorri monumentalek osatzen duten instalazio batekin. Soineko guztiak sabaitik zintzilik daude, eta jantziek bigarren azal bati egiten diote erreferentzia, babesa eta ezkutalekua ematen duten oihalak direla esan baitu Shiotak. "Etxearen metafora bat da".

Behin areto barruan, hainbat espazio okupatzen ditu erakusketak. Hari amaigabe batekin kobazulo gorri bihurtu du lehen aretoa. Eskuz ehundutako istorioak kontatzen ditu bertan Shiotak. Zuntz bakoitzak sinbolo sakon bat du atzean, eta, horri tiraka, harizko elkarrizketa bihurtzen du etxea. "Fisikotik haratago doan etxe ideala irudikatzen du", azaldu du Tereza de Arruda erakusketaren komisarioak.

Atzera begiratzeko

Bigarren eta hirugarren aretoetan bildutakoak erakusketako artxibo emozionalak dira nolabait, artistak errepikatu baitu oso pieza pertsonalak direla. Azken 30 urteotan sortutako lanak bildu ditu bi areto horietan: pieza txikiak, marrazkiak, argazkiak eta performanceen bideoak. Bere ibilbidean adierazteko modua zabaltzeko eta esperimentatzeko beharra sentitu izan duela azaldu du, eta elementu bakoitzak bere historiaren zatiak erakusten dituela. "Sortzen dudan guztia gorputzetik sortzen da", nabarmendu du, eta ideia hori ukigarri bihurtu du lan horietan.

Instalazioak dira Shiotaren lanik ezagunenak. Hari gorri mataza handiekin osatutakoak dira haietako batzuk, eta halakoak ere bildu dituzte Bilboko erakusketan. Bi areto horietan, baina, ez dute instalaziorik jarri; koadroak eta argazkiak baliatu dituzte sortzailearen iraganeko lanak erakusteko. Eta hala, artistaren ibilbidearen atzera begirako itxura ere hartzen du erakusketak zati horretan.

Bigarren aretoan Becoming Painting bere lehen performancea ikusteko aukera dago. Lan horrek artistaren pintatzeko eta sortzeko moduan aldaketa ekarri zuela azaldu du De Arrudak, eta erakusketako txokorik pertsonalena horixe dela ere esan du komisarioak.

Kutsu intimista atzean utzita, Body and Soul instalazioarekin, zaratak eta mugimenduak hartzen dute azken aretoa. Shiotak beraren gorputzean dauden kezkak islatzen ditu obra horretan, komisarioak azaldu duenez. Hain zuzen, gorputza etxe den kontzeptua muturrera eramaten du artistak azken ataletan, arimak dituen hausturak gorpuzten baititu odolaren mugimenduak.

Erakusketaren aurkezpenean gorputzaren kontzeptua nagusitu da: gorputza, babesleku eta etxe gisa. "Nire oinek lurra ukitzen dute, baina nire gorputza airean dago", esan du artistak. Komisarioak eskuz egindako lanaren balioa ere azpimarratu du: "Hari bakoitza kontu handiz tenkatu dute Shiotaren eskuek".

my-house-is-your-house

My House is your House

Chiharu Shiota

Azkuna Zentroa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 27 de Mayo 2025
Al 28 de Septiembre 2025


el-efecto-farocki

El Efecto Farocki

Kubo Kutxa aretoa (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 19 de Junio 2026
Al 27 de Septiembre 2026

koloreztatutako-barne-bulkadak

Koloreztatutako barne bulkadak

Maialen Etxebeste Lekuona [BERRIA.eus]
| 15 de Julio 2026

Oaia Peruarena margolariak 'Behin eta berriz hasi' bilduma sortu du. Erakusketa irailaren 5era arte egongo da ikusgai, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian.

san-telmo-gaua-frescoren-esku-hartze-artistiko-batekin-dator-aurten

San Telmo Gaua Frescoren esku-hartze artistiko batekin dator aurten

STM
| 13 de Julio 2026

San Telmo Museoaren udako irekiera berezia uztailak 18an izango da, doako sarrerarekin, 20:30 eta 24:00 artean. Xabier Zirikiainek, Ander Perez de Arenazak eta Mario Azurzak berariaz okasio honetan sortuko duten proposamen artistikoa izango da aurtengo berrikuntza

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 de Julio 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 de Julio 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 de Julio 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 de Julio 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).