artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Joel Shapiro hil da, AEBetako post-minimalismoaren figura nagusietako bat

New Yorkeko artistak post-minimalismo estiloari ukitu humanoa eman zion eskultura garaikidean.

joel-shapiro-hil-da-aebetako-post-minimalismoaren-figura-nagusietako-bat
Joel Shapiro New Yorkeko bere tailerrean. © Kyle Knodell

| 20 de Junio 2025

Joel Shapiro, forma abstraktuetan eta gizakiaren erreferentzietan sakon aritu zen eskultore estatubatuarra, joan den 2025eko ekainaren 14an hil zen, 83 urte zituela, Manhattanen, leuzemia baten ondorioz. Eskultura post-minimalistan egindako ekarpena bere gaitasunean oinarritu da: forma geometrikoak erabiliz, giza irudia eta haren mugimendua espazioan iradokitzeko trebetasunean.

Joel Elias Shapiro 1941eko irailaren 27an jaio zen, Queens-en (New York). Lehenik medikuntza ikasketak hasi zituen New Yorkeko Unibertsitatean (NYU), baina gero arte ederrak ikastera joan zen, eta 1969an masterra eskuratu zuen. 1965 eta 1967 artean Indiako Bake Kidegoan (Peace Corps) egindako bi urteko egonaldia izan zen bere bokazio artistikoaren pizgarria. 1967an New Yorkera itzuli eta berehala sartu zen arte eszenan, 1969an American Art-eko Whitney Museoko "Anti-Illusion: Procedures/Materials" erakusketan parte hartuz. Hori izan zen bere ibilbide profesionalaren abiapuntua.

Shapiroren praktika artistikoa post-minimalismoaren korrontean kokatzen da. Haren helburua argia zen: minimalismo hotz eta erreferentziarik gabea gainditu, eta lanetan dimentsio "erreferentzial, intimo eta psikologikoki kargatu" bat txertatzea, New York Times-ek adierazi duenez. Horrela, konposizioetan figurazioaren edo narrazioaren presentzia bilatzen zuen, minimalismoaren aurkako norabidean.

Hamarkadaz hamarkada, Shapiroren lana eraldatu egin zen. 1970eko hamarkadan eguneroko objektuak irudikatzen zituzten eskultura txikiak sortu zituen. 1980ko hamarkadan formatu handiko lanetara pasa zen, gehienetan brontzez egindakoak, giza irudi mugimenduan iradokitzen zutenak. 1990eko hamarkadatik aurrera, bere konposizioek egitura dinamiko, zatitu, koloretsu eta batzuetan airean zintzilikatuak hartu zituzten protagonismoa, grabitatea eta desoreka esploratuz.

Bere lanik esanguratsuenetako bat Loss & Regeneration da, AEBetako Holocaust Memorial Museum-ean ikus daitekeena.

Artistak hainbat ekitaldi garrantzitsutan parte hartu zuen, besteak beste, Veneziako Bienalean (1980) eta Documenta-n (1977 eta 1982).

Iturria: Le Journal des Arts


rendijas-en-el-agua

Rendijas en el agua

Aitor Renteria

Desio Artspace (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 16 de Enero 2026 | 19:00
Al 27 de Febrero 2026

lurraren-arteak

Lurraren arteak

Guggenheim Bilbao (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 05 de Diciembre 2025
Al 03 de Mayo 2026

josette-dacosta

Josette Dacosta

Oreka (Soraluze, Gipuzkoa)

Desde el 09 de Enero 2026
Al 03 de Febrero 2026

el-efecto-farocki

El Efecto Farocki

Kubo Kutxa aretoa (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 19 de Junio 2026
Al 27 de Septiembre 2026

trucada-e-imperfecta

Trucada e imperfecta

Rut Olabarri

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 29 de Octubre 2025
Al 15 de Febrero 2026

arte-galeriek-atea-itxiko-diote-21eko-bezari

Arte galeriek atea itxiko diote %21eko BEZari

02 de Febr. | Amaia Jimenez Larrea [BERRIA.eus]

Gaurtik larunbatera bitarte, Hego Euskal Herriko hainbat arte galeria itxi egingo dituzte, Espainiako Gobernuak artelanen salmentarako ezarritako %21eko BEZaren aurka protesta egiteko. Aspalditik dator zerga jaisteko eskaria; 2012an igo zuten.

poesiarik-ez-behintzat

Poesiarik ez behintzat

29 de En. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Moon poem | Artista: Oscar Tuazon. | Lekua: Cibrian galeria (Donostia). | Noiz arte: urtarrilaren 31ra arte.

elkarketa-ala-murrizketa

Elkarketa ala murrizketa

29 de En. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Iazko abenduaren 15ean, Bilbo Arte eta Azkuna zentroa elkartzeko erabakia hartu zuen Bilboko Udalak. Abenduaren erdiko bi asteak eztabaida publikorik gabe hartutako erabakiak oihartzun gutxirekin pasatzeko erabiltzen dira...

estetizidioa

Estetizidioa

22 de En. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Estetizidio hitza idatzita ikusteak larritu nau. Ez nuen terminoaren berri, eta lehendabiziko aldiz artearen kontrako bortxakeria aproposak hain gordin adierazita irakurtzeak harritu nau.

ideologien-beldurrik-bai

Ideologien beldurrik bai?

22 de En. | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Lurrak ez du jaberik izango | Artista: Marwa Arsanios. | Tokia: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 12ra arte.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).