artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Agaramontarren hiru obra aurkeztu dituzte Bonnat-Helleu museoan

Diane d'Andoinsen eta haren alabaren potreta da handiena. Antonio II.aren eta Leonor Orsaykoaren potretak ere aurkeztu dituzte. Ingresen 'Bainu hartzailea'-rekin batera, museoko obra enblematikoak izanen dira. Museoa azaroaren 27an irekiko dute.

agaramontarren-hiru-obra-aurkeztu-dituzte-bonnat-helleu-museoan
Agaramontarren potretak, Bonnat-Helleu museoan. GUILLAUME FAUVEAU

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 1 de Septiembre 2025

Jean Dominique IngresenBainu hartzaileaaurkeztu zuen Bonnat-Helleuko zuzendariak maiatzean, eta, orain, agaramontarren bildumakohiru lan presentatu ditu, museoa obren azken fasean sartua den honetan. Emozioa eta artea geroz eta gehiago juntatzen ari direla zehaztu du museoko zuzendariBarthelemy Etxegoien Glamak, eraikinaitxura ederra hartzen ari baita hala barnetik nola kanpotik.

Ehun egun falta dira irekitze ofizialeko. Azaroaren 27an irekiko dute museo berritua, eta bertako eskulangileak azken detaileak fintzen ari dira. Bertzeak bertze, Giandomenico Facchinaren mosaikoak berritzen ari dira museoaren "bihotzean", eta obrak kokatzeko erakusleihoak eta zurezko oinarriak ezartzen. Hamabortz urte iraun dute berritze lanek, eta museoak itxura berritua du barnetik: gela handiak eta argiak ditu, jatorrizko berinazko leihoak atxiki eta berritu baitituzte.

Gaineko aldeko gelarik argienean aurkeztu dituzte agaramontarren bildumako hiru potretak. Ez da kasualitatea argi ematea obra horien gainean, Baionako historian eta Nafarroako Erresuman agaramontarrak garrantzitsuak izan baitziren. Olivier Ribeton museokokontserbadore eta agaramontarretan adituakesplikatu du 1982an Antonio XIII.a duke agaramontarrak Baionako Herriko Etxeari eman zizkiola Bidaxuneko (Lapurdi) etxeko margolanguziak. Ehunmargolan horietatik hamar emanen dituzte Bonnat-Helleu museoan.

Hiru aurkeztu behar, etagarrantzitsuenak eman dituzteargitan, Etxegoienek erran duenez. Gaineko gelaren erdigunean, obrarik handiena eman dute:Diane d'Andoinsen eta haren alaba Katalina II.arenerretratua. D'Andoins Gixuneko (Lapurdi)kondesa izan zen, eta Filiberto Agaramontekoa Baionako gobernadorearekin ezkondu zen. Antonio II.a lehen dukeagaramontarraren ama izan zen, baita Katalina II.ena ere, zeina erretratuan irudikatua den. Margolana Sofonisba Anguissolak egin zuen, 1565 inguruan. Izan ere, Anguissolak bertze hainbat erretratu egin zituen, eta, bertzeak bertze, Joana Portugalgoarena, baita Ana Austriakoarena ere. Bertze erretratu horietan ageri direnak bezalaxe, D'Andoins ere Espainiako moldean beztitua da,Ribetonek zehaztu duenez; gehitu du D'Andoinsen potreta Isabel Borboikoarenarekin konpara daitekeela, janzteko erari dagokionez.

Haren ezkerrean, Antonio II.a semearen portreta aurkeztu dute, zeina zaldiz ageri den. Pedro de Moyak tindatu zuen lehen duke agaramontarra. Eskuineko obrarekin bukatu du azalpena Ribetonek: Leonor Orsaykoaren potreta ikus daiteke; 1825eanThomas Lawrencek tindatua.

Obra garrantzitsuak dira aurkezturikoak, Baionako eta inguruko historiaren lekuko baitira. Museoko obra enblematikoak izanen dira,Bainu hartzailea-rekinetaEuropako bertze margolanekinbatera.Hala nolaGoya, Lawrence, Reynolds eta Constable artisten artelanak ereizanen dira museoan.

Hamabi asteko "kofoina"

Museoak Leon Bonnaten izena du, baina baitaPaul Helleurena ere. Agaramontarren obrak ez ezik, Helleu gela erakutsi du zuzendariak. Berina handi bat du sabaian, eta bertan aurkeztuko dituzte obra franko:horixe da"izarra" museoko gelen artean, gaineko parteko galeriarekin batera. Han bukatu dute obren aurkezpena, berinatik sartu argiak anpoilarik gabeko paretetako azken hari biluziengainean jotzen zuelarik.

Etxegoienek gehitu du Baionaezin delaulertu Bonnat-Helleu museorik gabe, BilboGuggenheimikgabe ulertu ez daitekeen bezala, bertzeak bertze. Beraz, lurraldean ontsa kokatzen da museoa, eta urrunago ere joan da zuzendaria,uste baitu Bonnat-Helleudela Paris eta Madril artean dagoen museorik aberatsena: "Espero dut museoak oihartzuna izanen duela bai Parisen eta Madrilenartean eta baiharatago, biziki aberatsa baita".

Azaroaren 27an ireki ahal izateko, 1.300 obrak museoan kokatzea falta da oraino. Zeregin hori betetzeko, puntako enpresak deitu dituzte, museoa kasik hamabortz urtez hetsia izan ondotik. Heldu diren asteetan hainbat langile eta aditu ibiliko dira museoan obrak kokatzen. Etxegoienek kontatu du mila esku dituztela baina denbora guti: "Bonnat-Helleukofoin bat izanen da heldu diren asteetan, Louvreko zuzendari Laurence Des Carsekin estreinaldia ahalik eta ongien egin ahal izateko".


inurri-bideak

Inurri bideak

Andrea Canepa

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 26 de Marzo 2026
Al 19 de Julio 2026

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 de Julio 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 de Julio 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 de Julio 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 de Julio 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

testigantza-liburu-bat-oteizaz-oteizarengatik-eta-oteizari

Testigantza liburu bat Oteizaz, Oteizarengatik eta Oteizari

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 27 de Junio 2026

Jorge Oteiza "ezagutzeko" liburu bat ondu du Jose Julian Bakedanok, Pamielarekin. Eskultorearekin izandako "harremana" inportantetzat daukaten 36 lagunen ahotsak jaso ditu, Atxagarena eta Moneorena tartean, eta dozenaka argazkirekin osatu du lana.

roberto-chartamek-geometria-mundu-naturalera-darama-cristina-enean

Roberto Chartamek geometria mundu naturalera darama Cristina Enean

| 26 de Junio 2026

Cristina Enea Fundazioak uda honetarako egin duen erakusketa-proposamenak, Ura Besterik Ez, herritarrak gonbidatzen ditu mugarik ezagutzen ez duten espazioak eta bolumenak okupatzen dituzten geometrietan murgiltzera. Horren karietara, Roberto Chartamek naturaren hizkuntza berarekin lan egiten du. Bere erreminta airean eta aluminioan tenkatutako hariak dira, eta horiekin Cristina Eneako Ingurumen Baliabideen Etxeko hiru aretoak marrazki bizigarri handi bihurtzen ditu.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).