artekaria

Euskal Herriko
Arte Ataria

aktualitatea

Mari Paz Jimenezen eta Julen Iztuetaren arte lanak, Ekain galerian

29 artelaneko erakusketa aurkeztu berri dute, hamabost Jimenezenak eta hamalau Iztuetarenak. 1975. urtean hil zen Jimenez, eta haren ibilbideko azken urteetako lanak ikus daitezke galerian.

mari-paz-jimenezen-eta-julen-iztuetaren-arte-lanak-ekain-galerian
Julen Iztueta, bere lanak aurrean eta Mari Paz Jimenezenak atzean dituela, Ekain Arte Lanak galerian. Arg/ GORKA RUBIO - FOKU

29 Mars 2024 | Urko Iridoy Alzelai [BERRIA.eus]

1975. urtean hil zen Mari Paz Jimenez margolaria, Donostian. Euskal Herrian hezi zen, baina Valladoliden (Espainia) jaio. 36ko gerra piztu zenean, Buenos Airesera erbesteratu zen bere senarrarekin batera. Argentinan egin zuen bere lehen arte erakusketa 1942. urtean, eta, orain, 82 urte geroago, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian harenhamabost pieza daude ikusgai. Jimenezen lanekin batera, Julen Iztueta artistaren hamalau pieza ikus daitezke erakusketan, Jimenezen lana abiapuntu moduan hartuta sortutakoak. Apirilaren 13ra arte egongo da erakusketa ikusgai.

Ekain galeriako areto nagusia Jimenezen obrez bete dute. Rita Unzurrunzaga galeriako zuzendariak azaldu duenez, Poesia abstraktua bilduma ikus daiteke aretoan, artistaren ibilbideko azken urteetako obrek osatzen dutena. Mihise gaineko olioak dira, bat izan ezik, zeina egur gainean margotuta baitago. "Estilo ezberdin asko landu zituen Mari Pazek bere ibilbidean. Hasieratik, bere obrak ikusita, jabetzen zara puntu mistiko edo esoteriko bat zuela, eta Argentinan asko sakondu zuen horretan". Mihiseak lauak dira, baina artelanak ikustean bolumena antzematen da, margolariak sortutako efektuei esker. Efektu horrek "puntu eskultoriko bat" ematen die obrei, Unzurrunzagaren iritziz.

Iztuetaren esanetan, kolore "hotzak" nagusitzen dira Jimenezen lanetan. "Ikuslea artelanaren aurrean kontzentratua eta geldirik egotea lortzeko ahalmena zuen Mari Pazek, eta hori faktore garrantzitsua izan da nire lana garatzean". Iztuetak collage teknika erabiltzen du bere lanak sortzeko. Aldizkarien eta liburuen mozketekin egiten du lan artistak. "Areto nagusian, paretan, dauden nire hiru piezak Mari Pazen lanera gehiago hurbiltzen dira. Haren etapa horretan murgildu nahi izan dut. Horregatik, aretoko nire lanak monokromatikoagoak dira, eta, lauak diruditen arren, ñabardura asko dituzte". Kolore monokromatikoen bidez, "zuloak" sortzeko aukera izan du Iztuetak, haren ustez, Jimenezek egiten zuen bezala. Giza gorputzen figurekin egin du lan betidanik Iztuetak, eta Jimenezekin edukitako "elkarrizketan", lehen aldiz gorputzik gabeko obrak sortu ditu.

Galeriako beste aretoan Iztuetaren beste hainbat lan daude ikusgai. "Barruan dauden artelanetan nire estilora itzuli naiz, gorputzak ikusdaitezke. Bartzelonako bigarren eskuko azoka batean gizonezkoen gorputzez beteriko liburu bat aurkitu nuen, eta hori izan da lan hauek osatzeko oinarria", adierazi du Iztuetak. Gorputzak, horien siluetak eta zuloak elkartu ditu artistak esekigailuen bidez paretan zintzilikatuak dauden piezetan. Kolore beltzak nagusitzen dira lan horietan, baina badago zuriaren presentzia ere, hutsuneetan zehazki, atzeko pareta zuria baita. "Hutsuneen garrantzia nabarmendu nahi dut. Mari Pazen lanaren eta nirearen arteko harreman handietako bat da, bakoitzak bere modura interpretatu dituen arren", esan du Iztuetak.

Ezezagun izatea

Duela urte batzuk Ur taldearekin batera egindako erakusketa baten harira ezagutu zuenUnzurrunzagak Jimenezen lana: "Carlos Bizkarrondo Ur taldeko kidea zen, eta hark bere amari, Mari Pazi buruz hitz egin zidan. Haren lana ikusi nuenean liluratuta gelditu nintzen hasieratik. Erakarpen poetikoak asko hunkitu ninduen". 2016. urtean, Jimenezen lanekin erakusketa bat egin zuen Unzurrunzagak, eta hortik aurrera Ekain galerian beti egon da, gutxienez, Jimenez lan bat.

Unzurrunzagak adierazi du Jimenezekiko duen lilura Iztuetari "kutsatzea" lortu duela. "Nik Arte Ederrak ikasi nituen, eta graduan zehar ez nuen Mari Pazen inongo erreferentziarik izan", esan du Iztuetak. Aurreko urte bukaeran jarri zen harremanetan galeriaartistarekin, eta hor ezagutu zuen Iztuetak Jimenez. "Haren ibilbidea errepasatu nuenean asko harritu ninduen Oteizarekin izan zuen harremanak. Lagun handiak ziren, eta, kontuan hartuta niOteizak asko inspiratu nauela, oso polita izan zen horretaz ohartzea. Horrez gain, konturatu nintzen emakume oso garrantzitsua izan zela, sari asko irabazi zituela, eta mundu osoan egin zituela erakusketak".


yoshitomo-nara

Yoshitomo Nara

Guggenheim Bilbao (Bilbo, Bizkaia)

Du 28 Juin 2024
Au 03 Novembre 2024

chillida-lanean

Chillida lanean

Jesus Uriarte

Kutxa Kultur Artegunea (Donostia, Gipuzkoa)

Du 15 Mars 2024
Au 30 Juin 2024

larruak-eta-izurrak

Larruak eta izurrak

Exposition collective

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Du 24 Février 2024
Au 02 Juin 2024

perdus-en-chemin

Perdus en chemin

Baroja-Collet

Arteko Gallery (Donostia, Gipuzkoa)

Du 15 Mars 2024
Au 08 Juin 2024

collage

Collage

Nestor Basterretxea

Apaindu (Iruñea, Nafarroa)

Du 08 Mars 2024
Au 29 Avril 2024

saretzeak-emandako-indarra

Saretzeak emandako indarra

15 Avr. | Edurne Elizondo [BERRIA.eus]

Gero eta sendoagoa da Nafarroako irudigintza. Sektore horretaz mintzatu dira Concha Pasamar, Andrea Ganuza eta Mikel Santos 'Belatz' artistak, Iruñean.

guggenheim-artisten-estatutuak-eta-euskal-kultura

Guggenheim, artisten estatutuak eta "euskal" kultura

13 Avr. | Itziar Ugarte Irizar [BERRIA.eus]

Zer diote alderdien programek kulturaz? Zer konpromiso hartzeko prest agertu dira? Askotariko ideien artean, bistan dira, besteak beste, sektoreak egindako prekaritate ohartarazpenak eta aspalditik datozen euskal kulturaren gaineko jarrera kontrajarriak.

ingurua-erretratatzeko-hiru-modu

Ingurua erretratatzeko hiru modu

12 Avr. | Amaia Jimenez Larrea [BERRIA.eus]

Zarauzko Argazki Bilerak 31. aldia du. Argazkilaritza dokumentalari eta kontzeptualari egin diote lekua. Gaur egungo gizartearen kontsumo ereduaren hausnarketa eta Gernikako bonbardaketa ardatz hartu duten proiektuen erakusketak daude, besteak beste.

txillida-jesus-uriarteren-begietatik

Txillida, Jesus Uriarteren begietatik

11 Avr. | Urko Iridoy Alzelai [BERRIA.eus]

Tabakalerako Artegunean bildu dituzten 180 argazki inguruetan Txillidaren lan prozesuak irudikatu dituzte. Erakusketa lau zatitan banatu dute, eskultoreak erabiltzen zituen lau material nagusiak aipatuta: papera, lurra, hormigoia eta altzairua.

hiru-hitz-hamaika-eduki-i

Hiru hitz, hamaika eduki (I)

11 Avr. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Erromako Kapitolioko Museoen sotoan ikusi nuen hunkitu ninduen estela hura. Inguru horretan antzinako erromatar hilarrien bildumako eredu batzuk dituzte ikusgai, estetikoki goiko pisuetako artelanak baino xumeagoak izan arren, horiek bezain interesgarriak direnak.

eskultore-baino-gehiago

Eskultore baino gehiago

11 Avr. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

'larruak eta izurrak' | Non: Donostiako Tabakaleran. | Noiz arte: Ekainaren 2ra arte.

chillida-izan-beharraz

Chillida izan beharraz

10 Avr. | Hedoi Etxarte [ARGIA.eus]

Eduardo Chillidaren jaiotzaren mendeurrenaren kontura, ideologia guztietako hedabideetan hagiografiak izan dira nagusi eta ez da inolako aipamenik egin bere "gaztaro falangista ultra eta erradikalaz".

artea-suntsitzeko-arrazoiak

Artea suntsitzeko arrazoiak

10 Avr. | Nagore Irazustabarrena Uranga [ARGIA.eus]

London, 1914ko martxoaren 10a. Mary Raleigh Rochardson (1889-1961) sufragista eta WSPUko kidea National Galleryra sartu zen, soinekoan laban bat gordeta zuela. Diego Velazquezen Ispiluko venus ezagunaren parera iritsi zenean, mihisea zazpi aldiz sastakatu zuen, guardiek geldiarazi zuten arte.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'Åöuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).