artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Bidarte: "Euskara irizpide garrantzitsua izanen da zuzendari berria hautatzeko, baina ez da ezinbestekotzat joko"

Bilboko Guggenheim museoaren zuzendaritza uzteko zergatiak azaldu ditu Juan Ignacio Bidartek. Zuzendari berria hautatzeko prozesua ekainaren 3an irekiko da, eta horren inguruko xehetasunak ere eman ditu. 32 urteko ibilbidea utziko du gibelean.

bidarte-euskara-irizpide-garrantzitsua-izanen-da-zuzendari-berria-hautatzeko-baina-ez-da-ezinbestekotzat-joko
Juan Ignacio Bidarte, Guggenheim museoaren atarian, Bilbon. Arg/ Oskar Matxin Edesa - Foku

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 29 Mai 2024

Juan Ignacio Bidarte Guggenheim museoko zuzendari nagusiak bere agurra egin du museoko auditoriumean. Herenegun jakinarazi zuen patronatuarekin ukaniko bilkuran zuzendari postua utziko zuela. Atzo, aldiz, agurraren zergatiak plazaratu zituen. Museoaren 20. urteurrenean gogoetatzen hasi zela azpimarratu du: "2017an hasi zen nire gogoeta. Denborarekin, ondu egin nuen erabakia, eta atzo aurkeztu nion patronatuari". Hala ere, nahiz eta aurtengo udazkenetik aitzina museoko zuzendaria ez izan, fundazioko estrategia zuzendari izaten segituko duela esplikatu du, baita zuzendari emerituizendatuko dutela ere. Zuzendari berria hautatzeko prozesuaz ere mintzatu da, eta esan du euskara irizpide "garrantzitsua" izanen dela, baina ez dela "ezinbestekotzat" joko.

Bidarte lantalderik gabe igan da oholtzara. Bakarrik, eta argien fokupean, nabarmendu du biziaren erdia pasatu duela museoari loturik, eta bere "erantzukizuna" dela zuzendaritza aldaketa martxan jartzea. Horren harira, ohartarazi du museoaren sortzetik gaur egunerainoko aldia hesten duela: "Uste dut badela garaia ekimen ia utopikoa zena garatzearekin, hura martxan jartzeko lantaldea taxutzearekin eta museoa eraiki eta abiaraztearekin hasi zen zikloa hesteko". Aitzineko aldia hesteaz ez ezik, aldi berri bat irekitzeko beharraz ere mintzatu da. "Ezinbestekotzat" jotzen du aldaketarako gunea sortzea eta "bertze belaunaldi" batek ekar dezakeen ikuspegi berria txertatzea. Haren erranetan, ikuspegi eta aldi "freskoagoa eta berriagoa" nahi du, gaurko garaiekin bat datorrena, azken finean.

Eginiko ibilbideaz kontent dela erran du. Eskerrak eman dizkie proiektua "anitz" sostengatzen duten erakunde publikoei. Museoa eraikitzeko eginiko lankidetzagatik eta erakundeen "ausardiagatik" eskerturik agertu da Bidarte. Are gehiago, erakundeek eta proiektua eraiki duten pertsonek emaniko konfiantzaz ere jardun du: "Bihotzez estimatzen dut nigan jarri zuten konfiantza, duela hiru hamarkada proiektu hau sustatzeko sorturiko patzuergoa zuzentzeko izendatu nindutelarik eta patronatuak museoaren zuzendari gisa aukeratu nindutelarik". Azkenik, lantaldeari ere eskerrak eman dizkio azken 30 urteetan eginiko "ahaleginengatik". Talde guziaren "talentu handia" nabarmendu du, eta haiei esker museoak ezarritako helburuak "gainditu" direla erran du.

Hautagaitza prozesua

Zuzendari berria hautatzeko prozedura ekainaren 3an abiatuko da. Prozesu "publikoa, gardena eta ekitatiboa" izanen dela gaineratu du Bidartek. Berlingo Antonia Josten nazioarteko enpresari emanen diote lekukoa prozesuaren kudeaketa egin dezan. Hautagaiaren profilaz, zehaztu du "esperientzia handiko" pertsona bat izatea lehenetsiko dutela Guggenheimeko zuzendaritzan, baita museoaren balioekin "bat datorren" norbait izatea ere. Hautagaiaren hizkuntza eskakizunei dagokienez, berriz, honakoa erran du: "Euskara irizpide garrantzitsua izanen da zuzendari berria hautatzeko, baina ez da ezinbestekotzat joko".

32 urteko ibilbideko momentu gozoak ere azpimarratu ditu. Museoaren estreinaldiaz gain, Richard Serraren Denboraren materia obren aurkezpenaz ere oroitzapen "ona" atxikitzen duela azpimarratu du. Bete gabeko nahi bat ere aitortu du: "Arantza ttipi batekin noa: Gernika margolana Guggenheimera ekartzen saiatu ginen, baina ez genuen lortu".

Aitzina begira, 2025eko egitaraua osatua dela erran du. Heldu den urteko erakusketak "anbizio handikoak" dira, haren irudiko. Obra garaikideak eta orotariko publiko bati zuzenduak izanen dira. Guggenheimek Urdaibaiko eremuan duen proiektua "handia" dela erran du, eta zehaztu du oraingoz proiektua ez doala "aitzina", ez dagoelako erakundeen arteko adostasunik.


circus

Circus

Alejandra Icaza

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Du 30 Octobre 2026
Au 28 Février 2027

essence

Essence

Exposition collective

Virginie Bario Galeria (Hendaia, Lapurdi)

Du 12 Septembre 2026
Au 04 Novembre 2026

gerezi-hori

Gerezi hori

Maider Aldasoro

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Du 08 Septembre 2026
Au 22 Novembre 2026

arte-lanen-lapurreten-kronologia-bat

Arte-lanen lapurreten kronologia bat

| 10 Octobre 2026

1911ko La Gioconda-tik 2026ko urriaren 4an lapurtutako San Joanen Apokalipsia-raino, Europan eta munduan izandako lapurreta garrantzitsuenen zerrenda.

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 8 Octobre 2026

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 8 Octobre 2026

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 6 Octobre 2026

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 6 Octobre 2026

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).