artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Bidarte: "Euskara irizpide garrantzitsua izanen da zuzendari berria hautatzeko, baina ez da ezinbestekotzat joko"

Bilboko Guggenheim museoaren zuzendaritza uzteko zergatiak azaldu ditu Juan Ignacio Bidartek. Zuzendari berria hautatzeko prozesua ekainaren 3an irekiko da, eta horren inguruko xehetasunak ere eman ditu. 32 urteko ibilbidea utziko du gibelean.

bidarte-euskara-irizpide-garrantzitsua-izanen-da-zuzendari-berria-hautatzeko-baina-ez-da-ezinbestekotzat-joko
Juan Ignacio Bidarte, Guggenheim museoaren atarian, Bilbon. Arg/ Oskar Matxin Edesa - Foku

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 29 Mai 2024

Juan Ignacio Bidarte Guggenheim museoko zuzendari nagusiak bere agurra egin du museoko auditoriumean. Herenegun jakinarazi zuen patronatuarekin ukaniko bilkuran zuzendari postua utziko zuela. Atzo, aldiz, agurraren zergatiak plazaratu zituen. Museoaren 20. urteurrenean gogoetatzen hasi zela azpimarratu du: "2017an hasi zen nire gogoeta. Denborarekin, ondu egin nuen erabakia, eta atzo aurkeztu nion patronatuari". Hala ere, nahiz eta aurtengo udazkenetik aitzina museoko zuzendaria ez izan, fundazioko estrategia zuzendari izaten segituko duela esplikatu du, baita zuzendari emerituizendatuko dutela ere. Zuzendari berria hautatzeko prozesuaz ere mintzatu da, eta esan du euskara irizpide "garrantzitsua" izanen dela, baina ez dela "ezinbestekotzat" joko.

Bidarte lantalderik gabe igan da oholtzara. Bakarrik, eta argien fokupean, nabarmendu du biziaren erdia pasatu duela museoari loturik, eta bere "erantzukizuna" dela zuzendaritza aldaketa martxan jartzea. Horren harira, ohartarazi du museoaren sortzetik gaur egunerainoko aldia hesten duela: "Uste dut badela garaia ekimen ia utopikoa zena garatzearekin, hura martxan jartzeko lantaldea taxutzearekin eta museoa eraiki eta abiaraztearekin hasi zen zikloa hesteko". Aitzineko aldia hesteaz ez ezik, aldi berri bat irekitzeko beharraz ere mintzatu da. "Ezinbestekotzat" jotzen du aldaketarako gunea sortzea eta "bertze belaunaldi" batek ekar dezakeen ikuspegi berria txertatzea. Haren erranetan, ikuspegi eta aldi "freskoagoa eta berriagoa" nahi du, gaurko garaiekin bat datorrena, azken finean.

Eginiko ibilbideaz kontent dela erran du. Eskerrak eman dizkie proiektua "anitz" sostengatzen duten erakunde publikoei. Museoa eraikitzeko eginiko lankidetzagatik eta erakundeen "ausardiagatik" eskerturik agertu da Bidarte. Are gehiago, erakundeek eta proiektua eraiki duten pertsonek emaniko konfiantzaz ere jardun du: "Bihotzez estimatzen dut nigan jarri zuten konfiantza, duela hiru hamarkada proiektu hau sustatzeko sorturiko patzuergoa zuzentzeko izendatu nindutelarik eta patronatuak museoaren zuzendari gisa aukeratu nindutelarik". Azkenik, lantaldeari ere eskerrak eman dizkio azken 30 urteetan eginiko "ahaleginengatik". Talde guziaren "talentu handia" nabarmendu du, eta haiei esker museoak ezarritako helburuak "gainditu" direla erran du.

Hautagaitza prozesua

Zuzendari berria hautatzeko prozedura ekainaren 3an abiatuko da. Prozesu "publikoa, gardena eta ekitatiboa" izanen dela gaineratu du Bidartek. Berlingo Antonia Josten nazioarteko enpresari emanen diote lekukoa prozesuaren kudeaketa egin dezan. Hautagaiaren profilaz, zehaztu du "esperientzia handiko" pertsona bat izatea lehenetsiko dutela Guggenheimeko zuzendaritzan, baita museoaren balioekin "bat datorren" norbait izatea ere. Hautagaiaren hizkuntza eskakizunei dagokienez, berriz, honakoa erran du: "Euskara irizpide garrantzitsua izanen da zuzendari berria hautatzeko, baina ez da ezinbestekotzat joko".

32 urteko ibilbideko momentu gozoak ere azpimarratu ditu. Museoaren estreinaldiaz gain, Richard Serraren Denboraren materia obren aurkezpenaz ere oroitzapen "ona" atxikitzen duela azpimarratu du. Bete gabeko nahi bat ere aitortu du: "Arantza ttipi batekin noa: Gernika margolana Guggenheimera ekartzen saiatu ginen, baina ez genuen lortu".

Aitzina begira, 2025eko egitaraua osatua dela erran du. Heldu den urteko erakusketak "anbizio handikoak" dira, haren irudiko. Obra garaikideak eta orotariko publiko bati zuzenduak izanen dira. Guggenheimek Urdaibaiko eremuan duen proiektua "handia" dela erran du, eta zehaztu du oraingoz proiektua ez doala "aitzina", ez dagoelako erakundeen arteko adostasunik.


gorputz-geometrikoak

Gorputz geometrikoak

Eduardo Txillida

Txillida leku (Hernani, Gipuzkoa)

Du 25 Juin 2026
Au 26 Octobre 2026

argiari-bidea-eman

Argiari bidea eman

Naia del Castillo

Iruñeako Zitadela (Iruñea, Nafarroa)

Du 24 Juillet 2026
Au 20 Septembre 2026

ura-besterik-ez

Ura besterik ez

Roberto Chartam

Cristina Enea fundazioa (Donostia, Gipuzkoa)

Du 26 Juin 2026
Au 13 Septembre 2026

koloreztatutako-barne-bulkadak

Koloreztatutako barne bulkadak

Maialen Etxebeste Lekuona [BERRIA.eus]
| 15 Juillet 2026

Oaia Peruarena margolariak 'Behin eta berriz hasi' bilduma sortu du. Erakusketa irailaren 5era arte egongo da ikusgai, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian.

san-telmo-gaua-frescoren-esku-hartze-artistiko-batekin-dator-aurten

San Telmo Gaua Frescoren esku-hartze artistiko batekin dator aurten

STM
| 13 Juillet 2026

San Telmo Museoaren udako irekiera berezia uztailak 18an izango da, doako sarrerarekin, 20:30 eta 24:00 artean. Xabier Zirikiainek, Ander Perez de Arenazak eta Mario Azurzak berariaz okasio honetan sortuko duten proposamen artistikoa izango da aurtengo berrikuntza

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 Juillet 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 Juillet 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 Juillet 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 Juillet 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).