artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Bidarte: "Euskara irizpide garrantzitsua izanen da zuzendari berria hautatzeko, baina ez da ezinbestekotzat joko"

Bilboko Guggenheim museoaren zuzendaritza uzteko zergatiak azaldu ditu Juan Ignacio Bidartek. Zuzendari berria hautatzeko prozesua ekainaren 3an irekiko da, eta horren inguruko xehetasunak ere eman ditu. 32 urteko ibilbidea utziko du gibelean.

bidarte-euskara-irizpide-garrantzitsua-izanen-da-zuzendari-berria-hautatzeko-baina-ez-da-ezinbestekotzat-joko
Juan Ignacio Bidarte, Guggenheim museoaren atarian, Bilbon. Arg/ Oskar Matxin Edesa - Foku

2024ko Maiatzaren 29a | Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]

Juan Ignacio Bidarte Guggenheim museoko zuzendari nagusiak bere agurra egin du museoko auditoriumean. Herenegun jakinarazi zuen patronatuarekin ukaniko bilkuran zuzendari postua utziko zuela. Atzo, aldiz, agurraren zergatiak plazaratu zituen. Museoaren 20. urteurrenean gogoetatzen hasi zela azpimarratu du: "2017an hasi zen nire gogoeta. Denborarekin, ondu egin nuen erabakia, eta atzo aurkeztu nion patronatuari". Hala ere, nahiz eta aurtengo udazkenetik aitzina museoko zuzendaria ez izan, fundazioko estrategia zuzendari izaten segituko duela esplikatu du, baita zuzendari emerituizendatuko dutela ere. Zuzendari berria hautatzeko prozesuaz ere mintzatu da, eta esan du euskara irizpide "garrantzitsua" izanen dela, baina ez dela "ezinbestekotzat" joko.

Bidarte lantalderik gabe igan da oholtzara. Bakarrik, eta argien fokupean, nabarmendu du biziaren erdia pasatu duela museoari loturik, eta bere "erantzukizuna" dela zuzendaritza aldaketa martxan jartzea. Horren harira, ohartarazi du museoaren sortzetik gaur egunerainoko aldia hesten duela: "Uste dut badela garaia ekimen ia utopikoa zena garatzearekin, hura martxan jartzeko lantaldea taxutzearekin eta museoa eraiki eta abiaraztearekin hasi zen zikloa hesteko". Aitzineko aldia hesteaz ez ezik, aldi berri bat irekitzeko beharraz ere mintzatu da. "Ezinbestekotzat" jotzen du aldaketarako gunea sortzea eta "bertze belaunaldi" batek ekar dezakeen ikuspegi berria txertatzea. Haren erranetan, ikuspegi eta aldi "freskoagoa eta berriagoa" nahi du, gaurko garaiekin bat datorrena, azken finean.

Eginiko ibilbideaz kontent dela erran du. Eskerrak eman dizkie proiektua "anitz" sostengatzen duten erakunde publikoei. Museoa eraikitzeko eginiko lankidetzagatik eta erakundeen "ausardiagatik" eskerturik agertu da Bidarte. Are gehiago, erakundeek eta proiektua eraiki duten pertsonek emaniko konfiantzaz ere jardun du: "Bihotzez estimatzen dut nigan jarri zuten konfiantza, duela hiru hamarkada proiektu hau sustatzeko sorturiko patzuergoa zuzentzeko izendatu nindutelarik eta patronatuak museoaren zuzendari gisa aukeratu nindutelarik". Azkenik, lantaldeari ere eskerrak eman dizkio azken 30 urteetan eginiko "ahaleginengatik". Talde guziaren "talentu handia" nabarmendu du, eta haiei esker museoak ezarritako helburuak "gainditu" direla erran du.

Hautagaitza prozesua

Zuzendari berria hautatzeko prozedura ekainaren 3an abiatuko da. Prozesu "publikoa, gardena eta ekitatiboa" izanen dela gaineratu du Bidartek. Berlingo Antonia Josten nazioarteko enpresari emanen diote lekukoa prozesuaren kudeaketa egin dezan. Hautagaiaren profilaz, zehaztu du "esperientzia handiko" pertsona bat izatea lehenetsiko dutela Guggenheimeko zuzendaritzan, baita museoaren balioekin "bat datorren" norbait izatea ere. Hautagaiaren hizkuntza eskakizunei dagokienez, berriz, honakoa erran du: "Euskara irizpide garrantzitsua izanen da zuzendari berria hautatzeko, baina ez da ezinbestekotzat joko".

32 urteko ibilbideko momentu gozoak ere azpimarratu ditu. Museoaren estreinaldiaz gain, Richard Serraren Denboraren materia obren aurkezpenaz ere oroitzapen "ona" atxikitzen duela azpimarratu du. Bete gabeko nahi bat ere aitortu du: "Arantza ttipi batekin noa: Gernika margolana Guggenheimera ekartzen saiatu ginen, baina ez genuen lortu".

Aitzina begira, 2025eko egitaraua osatua dela erran du. Heldu den urteko erakusketak "anbizio handikoak" dira, haren irudiko. Obra garaikideak eta orotariko publiko bati zuzenduak izanen dira. Guggenheimek Urdaibaiko eremuan duen proiektua "handia" dela erran du, eta zehaztu du oraingoz proiektua ez doala "aitzina", ez dagoelako erakundeen arteko adostasunik.


suaren-partea

Suaren partea

Claire Forgeot

Georges Pompidou galeria (Angelu, Lapurdi)

2025eko Abenduaren 13tik
2026ko Martxoaren 07ra

ukitu

Ukitu

Maider López

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

2025eko Urriaren 24tik
2026ko Otsailaren 07ra

eszena-iluna-bera-esna

Eszena iluna. Bera esna

Natalia Suárez Ortiz de Zarate

San Telmo (Donostia, Gipuzkoa)

2025eko Abenduaren 05etik
2026ko Martxoaren 01era

ra-asensi

Ra Asensi

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Otsailaren 10etik
2026ko Apirilaren 12ra

jose-antonio-azpilikuetaren-edward-hopperrak

Jose Antonio Azpilikuetaren Edward Hopperrak

Ots. 04 | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Euskal artistak Hopperren lanetan oinarrituta sortutako hamabi grabatu bildu ditu Bilboko Arte Ederren Museoak ‘After Hopper' erakusketan. Jose Ignacio Olabe arte editoreak egindako enkargu baten emaitza da bilduma.

arte-galeriek-atea-itxiko-diote-21eko-bezari

Arte galeriek atea itxiko diote %21eko BEZari

Ots. 02 | Amaia Jimenez Larrea [BERRIA.eus]

Gaurtik larunbatera bitarte, Hego Euskal Herriko hainbat arte galeria itxi egingo dituzte, Espainiako Gobernuak artelanen salmentarako ezarritako %21eko BEZaren aurka protesta egiteko. Aspalditik dator zerga jaisteko eskaria; 2012an igo zuten.

strong-back-soft-front-egunerokotasunaren-behaketari-buruzko-hausnarketa-artistikoa

Strong Back, Soft Front" egunerokotasunaren behaketari buruzko hausnarketa artistikoa

| 2026ko Urtarrilaren 30a

Maite González Martínez artistaren bakarkako erakusketak, Iñigo Villafranca Apesteguia komisario duela, gelditzeko eta ingurunea begirada lasai eta hurbiletik behatzeko proposamena egiten du. Erakusketa Tabakalerako komisariotza egonaldi deialdiaren emaitza da; bertako komisario eta artistei laguntzea du helburu.

poesiarik-ez-behintzat

Poesiarik ez behintzat

Urt. 29 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Moon poem | Artista: Oscar Tuazon. | Lekua: Cibrian galeria (Donostia). | Noiz arte: urtarrilaren 31ra arte.

elkarketa-ala-murrizketa

Elkarketa ala murrizketa

Urt. 29 | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Iazko abenduaren 15ean, Bilbo Arte eta Azkuna zentroa elkartzeko erabakia hartu zuen Bilboko Udalak. Abenduaren erdiko bi asteak eztabaida publikorik gabe hartutako erabakiak oihartzun gutxirekin pasatzeko erabiltzen dira...

estetizidioa

Estetizidioa

Urt. 22 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Estetizidio hitza idatzita ikusteak larritu nau. Ez nuen terminoaren berri, eta lehendabiziko aldiz artearen kontrako bortxakeria aproposak hain gordin adierazita irakurtzeak harritu nau.

ideologien-beldurrik-bai

Ideologien beldurrik bai?

Urt. 22 | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Lurrak ez du jaberik izango | Artista: Marwa Arsanios. | Tokia: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 12ra arte.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.