artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Zintzotasun erostezina

Emilie Hallard. 'Les corps incorruptibles' | Non: EHUko Bizkaia aretoan, Bilbon. | Noiz arte: Martxoaren 10era arte.

zintzotasun-erostezina
Emilie Hallarden hainbat argazki, Bilboko Bizkaia aretoan jarri duten erakusketan. OSKAR MATXIN EDESA / FOKU

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 1 Mars 2023

Hauxe irakur dezakegu Blboko Bizkaia aretoko lehen solairuan: "2023, eta gure gorputzek politikoak izaten jarraitzen dute". Esaldi irmo horri XXI. mendean mantentzen diren edertasun kanon estugarri eta estereotipatuak zalantzan jartzen dituen testuak ematen dio jarraipena: "Zaurgarritasunetik zein gogotik, arauari uko egitea aukeratzea da, erostezina, leiala".

Hitzok ez daude bakarrik; Emilie Hallard argazkilariaren Les corps incorruptibles mostraren parte dira. Hain zuzen, aurkeztuko zaiguna arauak gainditzen dituzten gorputzen erretratuak dira, haien presentzia aldarrikatuz horri lehia egiten diotenak.

Hallardek biluzia abiapuntu hartu, eta genero identitateari, arrazakeriari, aniztasun funtzionalei... lotutako auzien itzulpen estetikoa egiten du. Ederra denaren eta ez denaren, edota onartua dagoenaren eta ez dagoenaren arteko tirabirak deseraikitzen ditu artistak. Horretarako, kanon estetiko heteronormatiboak zalantzan jartzen dituzten 70 erretratuko seriea egituratu du artistak Les corps incorruptibles proiektuan.

Mostra espazio bakarrean egituratzen da, eta 70 erretratuek ingerada bat sortzen dute aretoan. Espazioa osatzen duten lau hormek biltzen duten heinean, bata bestearen ondoan daude kokatuta irudiak. Baina erakusketa ez da adierazpen bisualera mugatzen, irudien artean argazkilariak erabilitako hainbat teorialariren aipuak agertzen baitira: Virginie Despentes, Daria Marx, Niccole Seck, Judith Butler... eta horrek irudiak ulertzeko irizpideak markatzen dizkigu.

Incorruptibles terminoak euskaraz ustelezin, zintzo zein erostezin hitzei egin diezaieke erreferentzia. Erakusketa espazioa inguratzen duten gorputz biluzien kristalizazioa horren adierazle da, Hallarden argazkiek gorputzak momentu zehatz horretan hartzen dituztelako. Argazkiek gorputzak ustelezin bihurtzen dituzte, aldaezin, baita ikusgai ere. Gorputzak inguratzen dituzten espazioek intimotasun zintzoa aurkezten dute, eta ezer ezkutatzen ez duten biluziekin bat egiten duen zaurgarritasunetik abiatzen den goxotasuna igorri.

Erretratuen aura goxo eta intimoa begirada zuzenen kutsu erreal eta gordinak zeharkatzen du. Hala, argazkien bitartez elkarrizketa bat sortzen da aldaezin bihurtu den pertsonaren eta irudiari begiratzen dionaren artean. Halaber, kontraste horretan, intimoa eta publikoa denaren arteko mugak lausotzen dira nolabait. Izan ere, eraikin publiko batean gauden heinean, publikotasun horri lotutako kanonetara mugatzen dugu gure gorputzaren ikusgarritasuna.

Kontrara, artistaren kamerak klikatutako argazkien biluztasunak publikotasunak zehaztutako araudi soziala urratzen du. Urratze hori ez da biluztasunera mugatzen, baizik eta biluzik dauden gorputzen ezaugarrietara hedatzen da. Alegia, argazkiei begiratzean, pertsonen begirada zuzenarekin konektatzen dugu, eta zintzotasun uholde batek harrapatzen gaitu. Izan ere, erretratu bakoitzak bere identitate gorpuztua zintzoki ikusarazten du.

Halaber, piezak bata bestearen ondoan kokatua daudenez, identitate gorpuztu horien arteko loturak ere ehuntzen dira; eta aniztasuna aldarrikatzen du ehuntze horrek. Nolabait intimotasun hori pertsonala dela adierazten dute argazkiek, eta, aldarri feministak dioen moduan, "pertsonala politikoa da". Onartuak ez diren gorputzen bazterketak ez dio gorputz bakar bati eragiten, kanon estetiko hegemonikoen parametroetara mugatzen ez direnei baizik.

Biltzen gaituen gizarte heteronormatiboak uzkurtzen eta ezkutatzen dituen identitateei existentzia estetiko bat eskaintzen die Hallarden proiektuak. Eta, era berean, irudiekin uztartzen diren testuek existentzia horiek jasandako estigmatizazioak zalantzan jartzen dituzte, estigma uzkurtzaileak desegiteko pautak eskaintzen dizkigute. Izan ere, mostraren instalazio xumearen barruan, irudiek eta mezuek harrapatzen gaituzte. Hallardek ikusezina dena ikusgarri bihurtzen baitu.


ciga-bilduma

Ciga Bilduma

Javier Ciga

Pompelo Civivox (Iruñea, Nafarroa)

Du 14 Février 2026
Au 31 Décembre 2026

mitologiak

Mitologiak

Bonnat Museoa (Baiona, Lapurdi)

Du 08 Juillet 2026
Au 09 Novembre 2026

gorputz-geometrikoak

Gorputz geometrikoak

Eduardo Txillida

Txillida leku (Hernani, Gipuzkoa)

Du 25 Juin 2026
Au 26 Octobre 2026

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 Juillet 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 Juillet 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 Juillet 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 Juillet 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

testigantza-liburu-bat-oteizaz-oteizarengatik-eta-oteizari

Testigantza liburu bat Oteizaz, Oteizarengatik eta Oteizari

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 27 Juin 2026

Jorge Oteiza "ezagutzeko" liburu bat ondu du Jose Julian Bakedanok, Pamielarekin. Eskultorearekin izandako "harremana" inportantetzat daukaten 36 lagunen ahotsak jaso ditu, Atxagarena eta Moneorena tartean, eta dozenaka argazkirekin osatu du lana.

roberto-chartamek-geometria-mundu-naturalera-darama-cristina-enean

Roberto Chartamek geometria mundu naturalera darama Cristina Enean

| 26 Juin 2026

Cristina Enea Fundazioak uda honetarako egin duen erakusketa-proposamenak, Ura Besterik Ez, herritarrak gonbidatzen ditu mugarik ezagutzen ez duten espazioak eta bolumenak okupatzen dituzten geometrietan murgiltzera. Horren karietara, Roberto Chartamek naturaren hizkuntza berarekin lan egiten du. Bere erreminta airean eta aluminioan tenkatutako hariak dira, eta horiekin Cristina Eneako Ingurumen Baliabideen Etxeko hiru aretoak marrazki bizigarri handi bihurtzen ditu.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).