artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Artearen Ibilbideak Bizkaiaren irudia erakustea izango du helburu

"Bizkaiari begira" jarrita, lurraldearen "erretratu" bat marraztuko da adierazpen artistikoen bidez, 30 artisten 36 obrekin (32 margolan, hiru kartel, bi argazki eta collage bat), kronologia zabalean zehar, XVIII. mendeko azken hamarkadetatik XXI. mendeko lehenengora arte.

artearen-ibilbideak-bizkaiaren-irudia-erakustea-izango-du-helburu
Albia, Mari Purdi Herrero À‚© Artederretako Museoa

| 22 de Mayo 2023

Irudiek Bizkaiko ikonografia eta geografia jasotzen dute, nola landa-guneak, Kantauriko kostaldea eta horko portuak (Bermeo, Elantxobe, Plentzia eta Abra, esaterako), hala Durango, Balmaseda, Gernika-Lumo, Busturialdea-Urdaibai eta bestelako udalerri eta eskualdeetako hiri eta industria giroko paisaiak (Bilbao, Erandio, meatze-herriak). Era berean, Unamunok esan zuen moduan, giza presentzia, herritar jendea, paisaian urtzen da Bizkaiaren idiosinkrasia irudikatzen duten jardueretan: itsasoko jendearen lana, baserritarrena eta lantokietako beharginena, prozesioak eta mistizismoa, aisialdia erromerietan eta estropadetan, bolo-jokoa eta bertsolaritza... kultura eta historia. Friso zabal-zabala da, hasi Luis Pareten eszena idealizatuekin, eta Agustin Ibarrolaren salaketa politikoarekin amaitu.

Proposamenaren kronologia zabal horrek aukera ematen du hainbat artistaren artean bakoitzak euskal paisaiari eta bertako biztanleei nola begiratu zion ikusteko, bizi zuten aldiko sormen-mugimenduei lotuta batzuetan. Bizkaiaren "album" hori Pareten maisutza rokokoarekin abiatuko da, Bilboko eta Bermeoko ikuspegi delikatuekin. Akademizismo kostunbristak berezko zituen ezaugarriak eta giroak ageri dira deskribatuta Lecuonaren eta Asartaren eszena adierazgarrietan. Guinea, Regoyos, Amarica eta Guiarden artelanetan, ostera, inpresionismoko pintzelkada soltea eta argi aldakorraren efektu atmosferikoak dira protagonista. Geometria kubistaren kutsua darie Artetaren eta Lagarren konposizioei, bai eta, fantasian eta diseinuan iragazita, Tamayoren triptiko handiari ere. Sinbolismoa aditzen da Arruetarren eta Zubiaurretarren margolanetan, Herrero eta Ucelayrenetan errealismo magikoa bezalatsu. Bitartean, argazkigintzaren eraginpekoak dira Losada, Tellaeche eta Guezalaren enkoadratzeak eta Lazkanoren hiri-panorama eskerga, eta eragin hori are esplizituagoa da Basilicoren eta Coboren lanetan. Azkenik, Ibarrolak Picassoren Guernicari buruz egin zuen trama geometrikoko mural handiak gure historia hurbileko drama beliko ikaragarria dakarkigu gogora.

Artisten zerrendan (30) ageri dira, gehienak euskaldunak —Madrilen jaiotako Luis Paret, Ciudad Rodrigoko Celso Lagar eta Milaneko Gabriele Basilico izan ezik—; zerrendan daude Luis Paret (1746-1799), Antonio María Lecuona (1831-1907), Anselmo Guinea (1855-1906), Darío de Regoyos (1857-1913), Adolfo Guiard (1860-1916), Inocencio Asarta (1861-1921), Manuel Losada (1865-1949), Fernando de Amárica (1866-1956), Alberto Arrue (1878-1944), Valentín de Zubiaurre (1879-1963), Aurelio Arteta (1879-1940), Julián de Tellaeche (1884-1957), José Arrue (1885-1977), Ricardo Arrue (1889-1978), Antonio de Guezala (1889-1956), Celso Lagar (1891-1966), José Benito Bikandi (1894-1958), Juan José Landa (1898-1941), José María Ucelay (1903-1979), Nicolás Martínez Ortiz (1907-1990), José Antonio de Ormaolea (1912-1984), Roberto Rodet (1915-1989), Agustín Ibarrola (1930), Ricardo Toja (1932-2012), Mari Puri Herrero (1942), Gabriele Basilico (1944-2013), José Ramón Morquillas (1947), Daniel Tamayo (1951), Patxi Cobo (1953) eta Jesus Mari Lazkano (1960).

Artearen Ibilbidea BBK

2018az geroztik, Artearen Ibilbidea BBK programak Arte Ederren Bilboko Museoaren bilduma bertako aretoetatik harago zabaltzen du, kultura artistikoa herritarrei hurbiltzea sustatzeko, eta, aldi berean, bere ondare-aberastasuna erakusten du. Lehen bi edizioetan bildumako lan aipagarriak izan ziren jendaurrean ikusgai, eta, joan den edizioan, emakume artistek egindako lanen eta emakumeen irudia jasotzen duten artelanen sorta bat. Laugarren denboraldi honetan, Bizkaiak artean duen irudia bihurtu da protagonista.

Horretarako —BBKren eta museoaren ekimen bateratuari esker—, Artearen Ibilbideak museoaren bildumako obren kalitate handiko erreprodukzioak jarriko ditu gune publikoetan. Horretarako, hurrengo hilabeteetan (maiatzetik azarora) programa iritsiko den Bizkaiko 28 udalerrietako udalen laguntza izango du; horietako bakoitzak astebetez hartuko dute ekimen hau, topagune publiko irisgarrietan eta aire zabalean: Bilbao, Barakaldo, Muskiz, Portugalete, Trapagaran, Abanto-Zierbena (Las Carreras), Balmaseda, Getxo, Plentzia, Bermeo, Mundaka, Elantxobe, Nabarniz, Gernika-Lumo, Mungia, Gamiz-Fika, Erandio, Sestao, Bakio, Gordexola, Ugao-Miraballes, Basauri, Etxebarri, Lezama, Amorebieta-Etxano, Iurreta, Garai eta Durango.


paraleloak-eta-meridianoak

Paraleloak eta meridianoak

Iberdrola bilduma

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 29 de Abril 2026
Al 30 de Agosto 2026

museoa-urtu

Museoa Urtu

Nader Koochaki

Ondarearen etxea (Maule-Lextarre, Zuberoa)

Desde el 26 de Enero 2026
Al 06 de Septiembre 2026

prezioa-eta-balioa

Prezioa eta balioa

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 22 de Mayo 2026

Igandean Museoen Nazioarteko Eguna izan zen eta, ohikoa den bezala, gure inguruko museoek ekintza ugari eskaini zituzten. Horrez gain, lurraldeko museo guztien sarrera doakoa izan zen. Eta urtero bezala, Bilbo aldean bizi eta artea gogoko duten nire lagun eta ezagun gehienak Guggenheim museora joan ziren.

metalezko-basoan-barrena

Metalezko basoan barrena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 22 de Mayo 2026

RUTH ASAWA: ATZERA BEGIRAKOA. | Artista: Ruth Asawa. | Non: Bilboko Guggenheim museoan. | Noiz arte: Irailaren 13ra arte.

gernika-k-mugitzen-duen-guztia

'Gernika'-k mugitzen duen guztia

Iñigo Astiz [BERRIA.eus]
| 21 de Mayo 2026

Pablo Picassoren lana Bilboko Guggenheim museora eramateko eskaria egin dio Eusko Jaurlaritzak Espainiako Gobernuari, eta, ezezkoa erantzun dioten arren, kolpean piztu da berriz ere koadroaren kokapenari buruzko debatea. Lur mugikorrak ditu oinarrian.

esther-ferrerrek-jasoko-du-eusko-ikaskuntza-laboral-kutxa-saria

Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa saria

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 20 de Mayo 2026

Artistak arte garaikidearen berrikuntzan eginiko "ekarpen erabakigarria" nabarmendu du epaimahaiak, bai eta haren obrak nazioartean erdietsitako proiekzioan azpimarra egin ere. Uztailean emanen diote garaikurra.

veneziako-biurtekoa-giro-gatazkatsuan-ireki-da

Veneziako Biurtekoa giro gatazkatsuan ireki da

| 19 de Mayo 2026

Veneziako 61. Biurtekoaren maiatzaren 6ko aurre-irekieraren egunetik hasita, protesta eta ekintza ugari egin dira Arsenalen eta Giardinian, Errusiaren eta Israelen parte-hartzea salatzeko.

arantzazuko-argiztatzailea

Arantzazuko argiztatzailea

Enekoitz Telleria Sarriegi [BERRIA.eus]
| 18 de Mayo 2026

Xavier Alvarez de Eulatek Arantzazuko santutegian jarritako beirateek 70 urte izango dituzte aurten. Urteurrena kari, erakusketa bat jarri dute frantziskotarren komentuan: ‘Lux Vitae'. Argi egin diote fraide artistaren ibilbideari.

erronkariko-borlen-arrastoak

Erronkariko borlen arrastoak

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 15 de Mayo 2026

'Muskoko' | Artista: Leyre Arraiza. | Non: Iruñeko Ziudadelan. | Noiz arte: Maiatzaren 24ra arte.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).