artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Herri oso bat, jolastoki

Getxophoto nazioarteko irudi jaialdiaren 18. aldia ostegunean abiatuko da. ‘Play' lelopean, 22 erakusketa antolatu dituzte.

herri-oso-bat-jolastoki
Getxophotoren aurkezpena, gaur, Algortako azokan. Arg/ OSKAR MATXIN EDESA - FOKU

Markos Tedin-Uriburu Castro [BERRIA.eus]
| 7 de Junio 2024

Getxophoto nazioarteko irudi jaialdiaren 18. aldiaren aurkezpena baino gehiago, jolasteko gonbidapen bat izan da gaur Getxoko Kasinoan egin duten prentsaurrekoa. Jokin Aspuru jaialdiko zuzendariak, Irantzu Uriarte Euskara zinegotziak, Getxo Kultur Etxeko lehendakariak eta Maria PTQK aurtengo komisarioak jaialdiaren nondik norakoak eman dituzte, eta ardatz nagusia iragarri dute: jolasa. Hala azaldu dute antolatzaileek dosierrean: "Jolastea oso kontu serioa da. Nahiz eta batzuetan ahaztu egiten zaigun, erresistentzia ekintza ere bada: praktika garrantzitsua, ikaskuntzan oinarrizkoa eta bizitzako esparru guztietan agertzen dena".

Iaz bezala, Maria PTQK izango da Getxophotoren komisarioa. Aurtengoan 22 artista etorriko dira, hainbat herrialdetatik: Ukraina, Suitza, Japonia, Alemania, Txina, Argentina, Brasil, Espainia, Amerikako Estatu Batuak, Polonia eta Errusia. Erakusketa gehienak aire zabalean jarriko dituzte, Getxoko hainbat lekutan. Prentsaurrekoan, lan batzuen ezaugarriak azaldu ditu komisarioak: "Aukeratu ditugun obrak jolasaz ari dira, eta batzuk jolasak dira bere horretan".

Horien artean egongo da Veronica Fieiras argentinarraren Leve obra. Algortako Kasinoan erakutsiko dute lan hori. Irudia eta musika uztartzen ditu: artistak igeriketa jauzien artxiboko hainbat irudi jaso ditu, eta "burua husten duen musikaz lagunduta" erakusten ditu. "Jolasten diren" eta "musika egiten duten" irudiak nahi zituztela azaldu du PTQK-k. Hori dela eta, bildutako argazkiak binilo diskoetan inprimatu dituzte. "Entzungailuak jarrita, oso esperientzia poetikoa dela iruditzen zaigu", azaldu du komisarioak.

Algortako Kasinoan egongo den beste erakusketak Sol Moon Izar du izena, eta Jason Fulford estatubatuarraren lan bat da. "Jolas bat da bere horretan", esan du komisarioak, eta aurreratu du "autozerbitzuko orakulu bat" dela. Obra honekin erlazionatzen denak bere etorkizunari buruzko galdera egingo dio, eta eskura dituen hiru kutxetatik ausaz aukeratuko ditu hiru irudi, triptiko bat eginez. Irudi horiek osatzen duten mezua edo erantzuna ikusleak berak interpretatuko du, nahi duen erara. Komisarioak Antzinako Greziako esfingeekin konparatu du obra: "Esfingeari funtsezko galdera bat egiten zitzaion, eta modu enigmatiko batean erantzuten zuen. Erantzun horretatik interpretazio asko atera zitezkeen. Obra honekin antzekogauza bat egin du Jasonek, baina irudien bitartez".

Ereagako hondartzan Anna eta Bernhard Blume anai-arreba alemaniarren Ödipale komplikationen? argazki sekuentzia jarri dute. Irudietan Bernhard eta bere 70 urteko ama agertzen dira, jolasean. Ama alargundu ostean, semeak bisitak egiten zizkion, jolasteko eta "arintasunari eusteko". Amarekin berriro elkartzeko modu bat izan zela deskribatu du obraren egileak, "konplexu barik". PTQK-k adierazi du antolatzaileek gustuko dutela Bernharden obra, "jolastea desinhibitzeko eta emozioak erakusteko erabilgarri dela aldarrikatzen duelako".

Ereagako hondartzan ere egongo da edizio honen "plater nagusietako bat", komisarioaren hitzetan: Lu Yang artista txinatarraren erakusketa. Alde batetik, abatarren irudi handiak izango dira esposizioan, eta bestaldetik Doku the self film ertaina ikusteko aukera. PTQK-k adierazi du Lu Yang artista oihartzun handia izaten ari dela nazioartean: "Luxu bat da bera Getxon izatea". Filmak karmaren etapa ezberdinak lantzen ditu, eta Yangek bertan analogia bat egiten du pentsamendu budistaren eta bideojokoen artean. Horretarako, anime zinemako pertsonaiak eta Txinako kultura tradizionaleko jainkoak zein deabruak erabiltzen ditu.

Non-player character

"Erakusketa ugari bideojokoen munduari lotuta daude, ezin genituen edizio honetatik kanpo utzi", esan du PTQK-k. Towards a philosophy of the photodaddy 2girls1comp deitutako bikotearen erakusketa bat da. Grand Theft Auto bideojokoa hackeatu dute, eta NPC guztiak —erabiltzaileak kontrolatu ezin dituen pertsonaiak— "argazkilari konpultsiboak" bihurtu dituzte, azken belaunaldiko aparatuekin argazkiak egin ditzaten, "urrezko orduan". Komisarioak bideojokoen garrantzia nabarmendu du: "Arlo honetan ikusmenarekin eta gailuen eta jokalariaren arteko harremanarekin asko esperimentatzen ari da. Bideojokoa herri kultura da, batzuetan baztertzen den arren. Kultura dela aldarrikatu nahi dugu".

Nina Daviesen Precursing erakusketa ere erabiltzaileak kontrolatu ezin dituen pertsonaia horiei lotuta dago. Prentsaurrekoan azaldu dutenez, kotxeak gidatzen dituen adimen artifiziala entrenatu eta hezteko bideojokoak erabiltzen dira. Hori dela eta, adimen artifizialak gidaturiko kotxeak pertsona bat bereizteko, pertsona horrek modu robotikoan mugitu behar du, NPC pertsonaien gisan. Mugimendu hori koreografia bihurtu da, precursing deitutakoa.

Erakusketa horiek antolatu ondoren, zera ziurtatu dute jaialdiaren antolatzaileek: "Jolastuz lortzen duguna bizi egoera onenetako bat dela ondorioztatu dugu". Hori dela eta —eta jolasa oso kontu serioa delako—, jolasteko eta arlo berriak deskubritzeko gonbidapena luzatu dute.


mixed-feelings

Mixed feelings

Ruoxi Jin

Cibrían (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 29 de Mayo 2026
Al 11 de Julio 2026

urdinaren-formak

Urdinaren formak

Joël Dagès

Sakana (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 21 de Marzo 2026
Al 31 de Mayo 2026

espazioaren-hustura

Espazioaren Hustura

Jorge Oteiza

Durangoko Arte eta Historia Museoa (Durango, Bizkaia)

Desde el 07 de Mayo 2026
Al 30 de Agosto 2026

muskoko

Muskoko

Leyre Arraiza

Iruñeako Zitadela (Iruñea, Nafarroa)

Desde el 01 de Abril 2026
Al 28 de Junio 2026

urban-morphologies

Urban Morphologies

Jon Gorospe

Kutxa Kultur Artegunea (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 27 de Marzo 2026
Al 28 de Junio 2026

prezioa-eta-balioa

Prezioa eta balioa

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 22 de Mayo 2026

Igandean Museoen Nazioarteko Eguna izan zen eta, ohikoa den bezala, gure inguruko museoek ekintza ugari eskaini zituzten. Horrez gain, lurraldeko museo guztien sarrera doakoa izan zen. Eta urtero bezala, Bilbo aldean bizi eta artea gogoko duten nire lagun eta ezagun gehienak Guggenheim museora joan ziren.

metalezko-basoan-barrena

Metalezko basoan barrena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 22 de Mayo 2026

RUTH ASAWA: ATZERA BEGIRAKOA. | Artista: Ruth Asawa. | Non: Bilboko Guggenheim museoan. | Noiz arte: Irailaren 13ra arte.

gernika-k-mugitzen-duen-guztia

'Gernika'-k mugitzen duen guztia

Iñigo Astiz [BERRIA.eus]
| 21 de Mayo 2026

Pablo Picassoren lana Bilboko Guggenheim museora eramateko eskaria egin dio Eusko Jaurlaritzak Espainiako Gobernuari, eta, ezezkoa erantzun dioten arren, kolpean piztu da berriz ere koadroaren kokapenari buruzko debatea. Lur mugikorrak ditu oinarrian.

esther-ferrerrek-jasoko-du-eusko-ikaskuntza-laboral-kutxa-saria

Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa saria

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 20 de Mayo 2026

Artistak arte garaikidearen berrikuntzan eginiko "ekarpen erabakigarria" nabarmendu du epaimahaiak, bai eta haren obrak nazioartean erdietsitako proiekzioan azpimarra egin ere. Uztailean emanen diote garaikurra.

veneziako-biurtekoa-giro-gatazkatsuan-ireki-da

Veneziako Biurtekoa giro gatazkatsuan ireki da

| 19 de Mayo 2026

Veneziako 61. Biurtekoaren maiatzaren 6ko aurre-irekieraren egunetik hasita, protesta eta ekintza ugari egin dira Arsenalen eta Giardinian, Errusiaren eta Israelen parte-hartzea salatzeko.

arantzazuko-argiztatzailea

Arantzazuko argiztatzailea

Enekoitz Telleria Sarriegi [BERRIA.eus]
| 18 de Mayo 2026

Xavier Alvarez de Eulatek Arantzazuko santutegian jarritako beirateek 70 urte izango dituzte aurten. Urteurrena kari, erakusketa bat jarri dute frantziskotarren komentuan: ‘Lux Vitae'. Argi egin diote fraide artistaren ibilbideari.

erronkariko-borlen-arrastoak

Erronkariko borlen arrastoak

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 15 de Mayo 2026

'Muskoko' | Artista: Leyre Arraiza. | Non: Iruñeko Ziudadelan. | Noiz arte: Maiatzaren 24ra arte.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).