artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Ainara Elgoibar eta Usue Arrieta izango dira San Telmoren Museo Bikoitzarako hurrengo artistak

Maddi Barber artistak Tractora kooperatibako bi kideak aukeratu ditu programan bere ondoren aritzeko

ainara-elgoibar-eta-usue-arrieta-izango-dira-san-telmoren-museo-bikoitzarako-hurrengo-artistak

| 11 de Octubre 2024

San Telmo Museoak iragarri du Museo Bikoitza esku-hartze programaren hurrengo artista gonbidatuak Usue Arrieta eta Ainara Elgoibar direla, Maddi Barber-ek hala hautatuta. Bi artista hauek Tractora kooperatibako kide dira, artea ekoizteko eta banatzeko sistemekin esperimentatzeko laborategi gisa sortutako proiektua.

Museo Bikoitza programaren ezaugarrietako bat da edizio bateko artistak hurrengo ediziokoa gonbidatzen duela proiektuan parte hartzera. Hala, Maddi Barber artistak hautatu ditu Usue Arrieta eta Ainara Elgoibar hurrengo urtebetean Museo Bikoitza proiektuan lanean aritzeko.

Honela azaltzen du Maddi Barberrek bere aukeraketa: "Museo Bikoitza proiektuko hurrengo artistentzako gonbidapenari heltzerakoan, bai hasiera batean intuitiboki, bai hausnarketa sakon baten ondoren, argi izan nuen nire aukera Tractora Koop. E. artisten kooperatibako Ainara Elgoibar eta Usue Arrieta izango zirela.

Museo Bikoitza proiektuak urtero gonbidatzen ditu artistak "San Telmo gizarte museoaren kontakizuna berrinterpretatzea, deszentratzea, konplexuagotzea edo kritikoki aztertzea" proposatzen duten obrak sortzera (Asier Mendizabalek proiektuaren oinarrietan zehazten duen bezala). Gogoeta hori hiru ardatzetan zentratu daiteke: bilduma, museografia eta/edo testuingurua eta historia. Nire ustez, Usuek eta Ainarak azken urteotan egindako lana bat dator Museo Bikoitza proiektuaren ikuspegiekin.

Ainararen eta Usueren lanak lotura estua du gertuko testuinguruarekin eta lurraldeko kultura adierazpenekin, industria, paisaia, kirola eta aisia bezalako alderdiak jorratuz. Askotan, artxiboetan edo bildumetan iraupen luzeko ikerketa egiten du, eta hainbat formatutan gauzatzen da: erakusketak, bideoak, performanceak eta argitalpenak.

Geldi (2011-2017, Usue Arrieta & Vicente Vázquez) bezalako lanetan, euskal kultura industrialean barneratzen gaituzte, lanaren esparru tradizionala gainditu eta bizitzaren dimentsio sortzaile, herrikoi eta kolektiboa inbaditzen duen ikuspegi batetik; Ainara Elgoibarren beste proiektu zinematografiko batzuetan, U-Glas (2016) edo Gold 20 (2013), aldiz, beira fabrikatzeko prozesuak pertzepzio estetikoa eta zinematikoa lantzen du lurraldeko ondare industrialari buruzko ikerketarekin.

Ainara Elgoibarrek eta Usue Arrietak hamar urtez baino gehiagoz kolaboratu dute elkarrekin, Tractora Koop. E. artista kooperatibaren bitartez, aurten bere jarduera aitortzeko Gure Artea saria jaso duen elkartea. Kooperatiba bere bazkideen proiektu artistikoak sortzen, ekoizten eta banatzen laguntzeko erakunde gisa sortu zen, baita haren gertuko pertsonen ekimenetan laguntzeko ere. Existitzen diren lankidetza-harremanak formalizatzeko espazio gisa funtzionatu du, eta izaera askotako proiektu artistikoak ekoizteko motor gisa. Museo Bikoitzaren gonbidapenaz ari garela, artista gonbidatuak Ainara eta Usue badira ere, kooperatibak bere gain hartuko du ondoriozko obraren ekoizlearen rola. Testuinguru horretan, garrantzitsua da ekoizpen tresna nabarmentzea, San Telmo Museoaren izaera dual eta historikoki konplexuarekin harremantzen baita. San Telmok Arte Ederren museo eta museo etnografiko gisa jarduten du, eta artelanak nahiz erreminta eta tresna etnografikoak biltzen ditu.

Clémentine Deliss kultur historialariak bilduma ilogiko eta probokatzaileak egitea proposatzen du Museo metabolikoan, elkarren artean aurrez aurre jartzen diren objektuak erabiliz eta interpretazio berriak eta ustekabekoak sortuz. Ainara eta Usue gonbidatzen ditut, San Telmori eta bere bildumei egindako begiradak egingo duten proiektuaren bidez ikertzeko espazioak eraiki eta museo barruan zein kanpoan ustekabeko loturak sor ditzaten."

Ainara Elgoibar eta Usue Arrietaren biografia labur bana

Usue Arrieta (Arrasate, 1979) 2002tik dabil ikusizko arteen eta zinemaren alorretan lanak sortu, ekoiztu eta plazaratzen. Arte Ederretan lizentziaduna da Euskal Herriko Unibertsitatean eta Arte ekoizpenean Masterra du Valentziako Unibertsitate Politeknikoan. Bere ikus-entzunezko lanak instituzio publiko zein pribatuetan erakutsi dira, Miró Fundazioa, Tàpies Fundazioa, Centro de Arte Dos de Mayo, Musac edo San Telmo Museoan, besteak beste. Zinema jaialdietan ere erakutsi dira nazioarte mailan.

Bere artelanak bilduma publiko zein pribatuetan daude estatu mailan, la Caixa Fundazioa, Centro Galego de Arte Contemporáneo eta Bilbaoarten besteak beste. 2013an X Films saria jaso zuen Punto de Vista Nazioarteko Dokumental Jaialdian.

2013an Tractora Koop. E. artisten kooperatibaren sortzaileetako bat izan zen, Bilbon. 2016ean New Yorkeko Anthology Film Archiven bere lanen atzerabegirako bat programatu zuten. Tractora ekoiztetxearen baitan lanean diharduela, 2018an landa lan eta edizio esperimentalean oinarritutako artisten liburuak plazaratzeko asmoz -zko argitaletxea sortu zuen Nader Koochaki eta Vicente Vázquezekin elkarlanean eta 2019an Ainara Elgoibarrekin batera Kinu Lantaldea eratu zuen, artisten zineman oinarria duen hiruhileko nazioarteko programazio eta autoformazio plataforma bat. 2020az geroztik Atoi izeneko arte espazioa gobernatzen du Ainara Elgoibarrekin batera.

Ainara Elgoibar (Mungia, 1975) artista da. LADEn lizentziaduna Deustuko Unibertsitatean eta Arte Ederretan Bartzelonako Unibertsitatean; han ere doktoratu zen 2019an. Tractora artisten kooperatibaren bazkide sortzailea, Usue Arrietarekin batera zuzentzen du /kudeatzen du Atoi espazioa, Tractorak bultzatua, Bilbon. Bere lanean nabarmentzekoa da ikus-entzunezkoa. Bere filmak erakusketa testuinguruetan erakutsi dira (Fundació Tàpies, Macba, Artium Museoa, La Capella eta Carreras Múgica, besteak beste) eta zinema jaialditan (Zinebi, Punto de Vista, Curtocircuíto, Intersección eta Kasseler DokFest, besteak beste). Bere lanak Bilbao Museoko, Artium Museoko, Guasch-Coranty Fundazioko eta Bilbaoarteko bildumetan daude.

Museo Bikoitza programa

2018an jarri zuen martxan San Telmo Museoak Museo Bikoitza programa, Asier Mendizabalen ideia batetik abiatuta. Aldizkako esku-hartzeen programa bat da urtero gonbidatutako artista batek egiten duena, eta museoarekin lotuta lan egiten du artista horrek proiektu berri baten produkzioan. Lan horren emaitza denbora batez egoten da erakusketa programaren barruan, eta azkenik museoaren arte bildumari gehitzen zaio, egungo une bakoitza San Telmoko bildumaren ondarera eta kontakizunera gehitzeko premia adieraziz, premia hori ordeztu gabe, betiere.

Programa honen metodologiaren arabera, artista bakoitzak, gutxi gorabehera 6 hilabete ditu ikerketarako eta proposamena aurkezteko, eta beste horrenbeste proiektua gauzatzeko. Amaitutako proiektua museoan instalatzen da, egungo ibilbide museografikoaren barruan edo adostutako gune batean, eta proiektua jendaurrean erakusten den urtean, hurrengo edizioko artista hautatu eta lan koordinazioaren konpromisoak bere gain hartzen ditu gonbidatutako pertsonak. Proiektuaren erakustaldi publikoa amaitutakoan, museoaren bilduman txertatzen da produzitutako obra.

Asier Mendizabalek, proiektuaren ideiaren sortzaileak, gonbidatu zuen lehen artista, Ibon Aranberri. Aranberrik lekukoa Erlea Maneros Zabalari eman zion eta honek Jose Mari Zabalari. Zabalaren ondoren Iratxe Jaio eta Klaas van Gorkum aritu ziren lanean Museo Bikoitza programan eta jarraian Hinrich Sachs. Honen lana urriaren bukaera arte izango da ikusgai museoan, eta bere erreleboa hartutako Maddi Barberren lana aurkeztuko dugu azaroan, azken urtean lanean aritu ondoren. Orain, Usue Arrieta eta Ainara Elgoibar hasiko dira lanean.


espazioaren-hustura

Espazioaren Hustura

Jorge Oteiza

Durangoko Arte eta Historia Museoa (Durango, Bizkaia)

Desde el 07 de Mayo 2026
Al 30 de Agosto 2026

fig-bilbao

FIG Bilbao

Paper Arte eta Grabatuaren Nazioarteko Jaialdia

Euskalduna Jauregia (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 26 de Noviembre 2026
Al 29 de Noviembre 2026

forma-egin-eta-pentsatu

Forma egin eta pentsatu

Izaskun Alonso Saratxaga

ZAS kultur aretoa (Gasteiz, Araba)

Desde el 09 de Julio 2026
Al 03 de Octubre 2026

erretratu-intimoa

Erretratu intimoa

Pilar Belzunce

Txillida leku (Hernani, Gipuzkoa)

Desde el 05 de Junio 2025
Al 26 de Diciembre 2026

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 de Julio 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 de Julio 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 de Julio 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 de Julio 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

testigantza-liburu-bat-oteizaz-oteizarengatik-eta-oteizari

Testigantza liburu bat Oteizaz, Oteizarengatik eta Oteizari

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 27 de Junio 2026

Jorge Oteiza "ezagutzeko" liburu bat ondu du Jose Julian Bakedanok, Pamielarekin. Eskultorearekin izandako "harremana" inportantetzat daukaten 36 lagunen ahotsak jaso ditu, Atxagarena eta Moneorena tartean, eta dozenaka argazkirekin osatu du lana.

roberto-chartamek-geometria-mundu-naturalera-darama-cristina-enean

Roberto Chartamek geometria mundu naturalera darama Cristina Enean

| 26 de Junio 2026

Cristina Enea Fundazioak uda honetarako egin duen erakusketa-proposamenak, Ura Besterik Ez, herritarrak gonbidatzen ditu mugarik ezagutzen ez duten espazioak eta bolumenak okupatzen dituzten geometrietan murgiltzera. Horren karietara, Roberto Chartamek naturaren hizkuntza berarekin lan egiten du. Bere erreminta airean eta aluminioan tenkatutako hariak dira, eta horiekin Cristina Eneako Ingurumen Baliabideen Etxeko hiru aretoak marrazki bizigarri handi bihurtzen ditu.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).