artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Burua baino azkarrago dabiltzan eskuetatik

Mar de Dios artistaren zeramikazko 30 pieza bildu ditu Tabakalerak 'Batzuk' erakusketan. Lerro berri bat abiatu dute horrekin, eta urtero "euskal testuinguruko" komisario eta egileek osatuko dute

burua-baino-azkarrago-dabiltzan-eskuetatik
Lau Pareta guneak hartuko ditu Tabakaleran euskal artisten obrak; lehenak dira Mar de Diosen piezak. JON URBE / FOKU

Naroa Torralba Rodriguez [BERRIA.eus]
| 20 de Febrero 2023

Hitzak erabiltzea baino gehiago maite du Mar de Diosek eskulangintza: "Nire hizkuntza, aditzera emateko nire modua egiten dudan oro da". Zeramikagilea da, eta Donostiako Tabakaleran ikusgai dago propio bertarako sortu duen Batzuk, 30 lanen bilduma. Bera izango da lehena Lau Pareta izena duen gelan ireki duten lerroan ostatu hartzen. Urtero "euskal testuinguruko" komisario bat gonbidatuko dutela zehaztu du Clara Montero Tabakalerako kultur zuzendariak: "Hala, komisarioak bere belaunaldiko artista batekin erakusketa bat egin dezan elkarlanean".

Ane Lekuonari eman diote komisariotza lana, eta prozesua "intentsoa" eta "polita" egin zaiola aitortu du: "Artista baten lana hurbiletik ikustea beti da interesgarria, eta Mar de Dios oso eskuzabala izan da. Haren lana ikustera joaten den orori behatze soilez sortuko zaizkion galdera denak dira balekoak".

Hori eraman nahi izan dute aretora De Diosek eta Lekuonak. Erakusketa kolorista da. Ikusgai daude kolore askotariko zeramikazko hainbat pieza. Norbere buruari galdetuko diote pieza bakoitzak funtzionaltasunik ba ote duten: ontziak diren ala eskulturak diren. Beraz, funtzionaltasunaren eta kontenplazioaren artean jolasten dira, hots, artearen eta diseinuaren artean. Izaera zehaztugabe horren erreferentzia da Batzuk erakusketaren izenburua ere, Lekuonak adierazi duenez.

De Diosek inoiz egin duen erakusketa indibidual handiena da Batzuk. Obrak nahita daude jarrita belaunen altueran, "edonork ikuska ditzan", baina azaldu du daukaten ordenaren zergatia ez duela jakinaraziko: "Nahiago dut ikuslea hona baldin badator, eta inongo azalpenik gabe bere interpretazioa egiten badu".

Lau gune nagusi daude aretoaren lau erpinetan, eta ohol zuri baten gainean daude piezak. Beste bi erakusmahai daude sartu eta parez pare.

Hori lortzeko prozesuan, eskuz egindako lanean, esperimentazioan, forman eta kolorean oinarritutako lan egiteko era aldarrikatu du De Diosek.

Esaldi adierazgarri batean laburtzen du artistak emaitzaren bidea: "Zeramika izan da, niretzat, eskuak burua baino azkarrago joan zaizkidan lehen aldia". Bozetorik gabe egiten du lan. Irudi edo ideia batetik abiatzen dela esaten du sarri, baina, orokorrean, egin ahala moldatu ohi ditu piezak. Eskaiola erabiltzen du moldeak egiteko, eta airezko pistolaz esmaltatzen ditu lanak.

Bere burua zeramikaren errepresentazio txikitzat hartzen du De Diosek: "Zeramika egun izaten hasi denaz bederen, indarra hartzen ari baita, eta, ohartuko zinetenez, merezi duen lekua hartzen ari da arte garaikidean".

Zorteari egokitu dio De Diosek zeramika egurasten ari den belaunaldi berri horren aurpegi izatea, baina, azpimarratu du badela jende asko langintzan: "Niri orain kasu egiten didate, baina, EHUk Bilboko Arte Ederren Fakultatean eskaintzen duen Zeramika masterra belaunaldi askoko harrobia sortzen ari da". Artistak azaldu du Bilbok ez duela izan tradizio zeramikorik, eta, Espainiako sortaldean edo Galizian ez bezala, unibertsitateak errotu eta egonkortu du, haren iritziz, diziplina.

EHUn lizentziatu ondoren, Artea Ikertzeko Masterra egin zuen Madrilen, eta "tentsioa" eragin zion akademiak: "Teorizatzeko asko zeukan lan horrek, eta ezinegona eragiten zidan itzulketa lan horrek". Azaldu du berarentzat bi hizkuntza bereiz direla egitea eta hori hitzetara egokitzea. Horregatik adierazten du sarritan bere eskuek adimenaren abiadura gainditzen dutela sortze prozesuan; ikerkuntzan, ordea, ez zaio hori gertatzen. Horregatik ere nahiago du sorkuntzak hitzez ez esplikatu eta jatorrizko lengoaian utzi, interpretazio askerako.

Bisitak otsailaren 22an eta martxoaren 22an izango dira, eta apirilaren 15ean arte tailerra egingo du.

batzuk

Batzuk

Mar de Dios

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 09 de Febrero 2023
Al 16 de Abril 2023


ciga-bilduma

Ciga Bilduma

Javier Ciga

Pompelo Civivox (Iruñea, Nafarroa)

Desde el 14 de Febrero 2026
Al 31 de Diciembre 2026

kliskada-bat

Kliskada bat

Ivan Gomez

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

Desde el 10 de Julio 2026
Al 02 de Septiembre 2026

66-anos-aprendiendo

66 años aprendiendo

Javier Sueskun

Muñoz Sola (Tutera, Nafarroa)

Desde el 11 de Junio 2026
Al 06 de Septiembre 2026

macula-et-materia

Macula et Materia

Sally Mann

Kutxa Kultur Artegunea (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 17 de Julio 2026
Al 18 de Octubre 2026

koloreztatutako-barne-bulkadak

Koloreztatutako barne bulkadak

Maialen Etxebeste Lekuona [BERRIA.eus]
| 15 de Julio 2026

Oaia Peruarena margolariak 'Behin eta berriz hasi' bilduma sortu du. Erakusketa irailaren 5era arte egongo da ikusgai, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian.

san-telmo-gaua-frescoren-esku-hartze-artistiko-batekin-dator-aurten

San Telmo Gaua Frescoren esku-hartze artistiko batekin dator aurten

STM
| 13 de Julio 2026

San Telmo Museoaren udako irekiera berezia uztailak 18an izango da, doako sarrerarekin, 20:30 eta 24:00 artean. Xabier Zirikiainek, Ander Perez de Arenazak eta Mario Azurzak berariaz okasio honetan sortuko duten proposamen artistikoa izango da aurtengo berrikuntza

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 de Julio 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 de Julio 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 de Julio 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 de Julio 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).