artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Burua baino azkarrago dabiltzan eskuetatik

Mar de Dios artistaren zeramikazko 30 pieza bildu ditu Tabakalerak 'Batzuk' erakusketan. Lerro berri bat abiatu dute horrekin, eta urtero "euskal testuinguruko" komisario eta egileek osatuko dute

burua-baino-azkarrago-dabiltzan-eskuetatik
Lau Pareta guneak hartuko ditu Tabakaleran euskal artisten obrak; lehenak dira Mar de Diosen piezak. JON URBE / FOKU

Naroa Torralba Rodriguez [BERRIA.eus]
| 20 de Febrero 2023

Hitzak erabiltzea baino gehiago maite du Mar de Diosek eskulangintza: "Nire hizkuntza, aditzera emateko nire modua egiten dudan oro da". Zeramikagilea da, eta Donostiako Tabakaleran ikusgai dago propio bertarako sortu duen Batzuk, 30 lanen bilduma. Bera izango da lehena Lau Pareta izena duen gelan ireki duten lerroan ostatu hartzen. Urtero "euskal testuinguruko" komisario bat gonbidatuko dutela zehaztu du Clara Montero Tabakalerako kultur zuzendariak: "Hala, komisarioak bere belaunaldiko artista batekin erakusketa bat egin dezan elkarlanean".

Ane Lekuonari eman diote komisariotza lana, eta prozesua "intentsoa" eta "polita" egin zaiola aitortu du: "Artista baten lana hurbiletik ikustea beti da interesgarria, eta Mar de Dios oso eskuzabala izan da. Haren lana ikustera joaten den orori behatze soilez sortuko zaizkion galdera denak dira balekoak".

Hori eraman nahi izan dute aretora De Diosek eta Lekuonak. Erakusketa kolorista da. Ikusgai daude kolore askotariko zeramikazko hainbat pieza. Norbere buruari galdetuko diote pieza bakoitzak funtzionaltasunik ba ote duten: ontziak diren ala eskulturak diren. Beraz, funtzionaltasunaren eta kontenplazioaren artean jolasten dira, hots, artearen eta diseinuaren artean. Izaera zehaztugabe horren erreferentzia da Batzuk erakusketaren izenburua ere, Lekuonak adierazi duenez.

De Diosek inoiz egin duen erakusketa indibidual handiena da Batzuk. Obrak nahita daude jarrita belaunen altueran, "edonork ikuska ditzan", baina azaldu du daukaten ordenaren zergatia ez duela jakinaraziko: "Nahiago dut ikuslea hona baldin badator, eta inongo azalpenik gabe bere interpretazioa egiten badu".

Lau gune nagusi daude aretoaren lau erpinetan, eta ohol zuri baten gainean daude piezak. Beste bi erakusmahai daude sartu eta parez pare.

Hori lortzeko prozesuan, eskuz egindako lanean, esperimentazioan, forman eta kolorean oinarritutako lan egiteko era aldarrikatu du De Diosek.

Esaldi adierazgarri batean laburtzen du artistak emaitzaren bidea: "Zeramika izan da, niretzat, eskuak burua baino azkarrago joan zaizkidan lehen aldia". Bozetorik gabe egiten du lan. Irudi edo ideia batetik abiatzen dela esaten du sarri, baina, orokorrean, egin ahala moldatu ohi ditu piezak. Eskaiola erabiltzen du moldeak egiteko, eta airezko pistolaz esmaltatzen ditu lanak.

Bere burua zeramikaren errepresentazio txikitzat hartzen du De Diosek: "Zeramika egun izaten hasi denaz bederen, indarra hartzen ari baita, eta, ohartuko zinetenez, merezi duen lekua hartzen ari da arte garaikidean".

Zorteari egokitu dio De Diosek zeramika egurasten ari den belaunaldi berri horren aurpegi izatea, baina, azpimarratu du badela jende asko langintzan: "Niri orain kasu egiten didate, baina, EHUk Bilboko Arte Ederren Fakultatean eskaintzen duen Zeramika masterra belaunaldi askoko harrobia sortzen ari da". Artistak azaldu du Bilbok ez duela izan tradizio zeramikorik, eta, Espainiako sortaldean edo Galizian ez bezala, unibertsitateak errotu eta egonkortu du, haren iritziz, diziplina.

EHUn lizentziatu ondoren, Artea Ikertzeko Masterra egin zuen Madrilen, eta "tentsioa" eragin zion akademiak: "Teorizatzeko asko zeukan lan horrek, eta ezinegona eragiten zidan itzulketa lan horrek". Azaldu du berarentzat bi hizkuntza bereiz direla egitea eta hori hitzetara egokitzea. Horregatik adierazten du sarritan bere eskuek adimenaren abiadura gainditzen dutela sortze prozesuan; ikerkuntzan, ordea, ez zaio hori gertatzen. Horregatik ere nahiago du sorkuntzak hitzez ez esplikatu eta jatorrizko lengoaian utzi, interpretazio askerako.

Bisitak otsailaren 22an eta martxoaren 22an izango dira, eta apirilaren 15ean arte tailerra egingo du.

batzuk

Batzuk

Mar de Dios

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 09 de Febrero 2023
Al 16 de Abril 2023


museoa-urtu

Museoa Urtu

Nader Koochaki

Ondarearen etxea (Maule-Lextarre, Zuberoa)

Desde el 26 de Enero 2026
Al 06 de Septiembre 2026

pasaia

Pasaia

Leo Burge

Iruñeako Zitadela (Iruñea, Nafarroa)

Desde el 17 de Abril 2026
Al 28 de Junio 2026

roberto-chartamek-geometria-mundu-naturalera-darama-cristina-enean

Roberto Chartamek geometria mundu naturalera darama Cristina Enean

| 26 de Junio 2026

Cristina Enea Fundazioak uda honetarako egin duen erakusketa-proposamenak, Ura Besterik Ez, herritarrak gonbidatzen ditu mugarik ezagutzen ez duten espazioak eta bolumenak okupatzen dituzten geometrietan murgiltzera. Horren karietara, Roberto Chartamek naturaren hizkuntza berarekin lan egiten du. Bere erreminta airean eta aluminioan tenkatutako hariak dira, eta horiekin Cristina Eneako Ingurumen Baliabideen Etxeko hiru aretoak marrazki bizigarri handi bihurtzen ditu.

artea-eta-erlijioa

Artea eta erlijioa

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 25 de Junio 2026

Aita santuak Espainiara eta Kataluniara egin berri duen bisitaldia dela-eta Arantza Santestebanek idatzitako Begirada altxa izenburuko artikuluan irakurri nuen erlijioaren zeregina ez dela ikusezina denaren gaineko informazioa ematea, pertzepzioa eraldatzea baizik.

lorategi-bertikalak

Lorategi bertikalak

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 25 de Junio 2026

HIRUGARREN PAISAIA | Artista: Maria Azkarate. | Non: Nafarroako Museoan, Iruñean. | Noiz arte: 2027ko apirilaren 4ra arte.

bilboko-arte-ederren-museoak-bihotz-berria-du

Bilboko Arte Ederren Museoak bihotz berria du

Mikel Garcia Martikorena [BERRIA.eus]
| 23 de Junio 2026

Museoaren handitze planaren barruan egindako ataria aurkeztu dute: Arriaga ataria. Egungo bi eraikinak lotzen ditu, eta haren gainean egongo da hirugarrena. Etzi egingo dituzte ate irekiak.

zeharkako-estetikak-2026-egonaldia-abian-da-dagoeneko

Zeharkako Estetikak 2026 egonaldia abian da dagoeneko

| 22 de Junio 2026

Idensitat-en hilabetez lanean aritu ondoren, hautatutako proiektuak, AzkonaTolazaren 'Ibaiko irakurketa kluba' eta Raquel Meyers-en 'Munstroen garaia', Uharte Zentrora iritsi dira bertako testuingurutik ekainean zehar euren garapenarekin jarraitzeko.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).