artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Artiumek Ama ikasketa zentroa sortu du, arte garaikidearen ikerketarako eta pentsamendu kritikorako gunea

"Ezagutza sortzeko eta hura etengabe berrikusteko" gune bat izango da, eta praktika artistikoak, ikerketa prozesuak eta ezagutzaren ekoizpena uztartuko dituzte bertan. Besteak beste, hitzaldiak eta tailerrak egingo dituzte urte osoan.

artiumek-ama-ikasketa-zentroa-sortu-du-arte-garaikidearen-ikerketarako-eta-pentsamendu-kritikorako-gunea
Arantza Santestebanek eta Catalina Lozanok aurkeztu dute Ama zentroa, gaur, Artium museoan. JAIZKI FONTANEDA / FOKU

30 de Enero 2026 | Edurne Begiristain [BERRIA.eus]

Artium Museoak Ama ikasketa zentroa sortu du, arte garaikideaz "modu kritikoan pentsatzeko, ikertzeko eta hausnartzeko" gunea. Museoko erakusketekin lotura estua izango du espazio berriak, baina hortik harago ere joko du, eta praktika artistikoak, ikerketa prozesuak eta ezagutzaren ekoizpena elkarrizketan jartzea izango du helburu. "Ezagutza sortzeko eta hura etengabe berrikusteko" gune bat izango da, Catalina Lozano museoko komisarioak esplikatu duenez, eta arte garaikidearen inguruko pentsamendua "modu kolektiboan" eraikitzeko bokazio argia izango du.

Museoan orain arte garatu diren programa publikoak "egituratzeko" eta haiei forma "zehatzagoa" emateko sortu dute egitasmoa. Lozanok azaldutakoaren arabera, praktika artistikoek, ikerketa prozesuek eta ezagutzaren ekoizpenak leku komun bat izango dute zentro berrian, eta jakintzaren transmisioa eta lankidetzarako ikerketa moldeen aktibazioa izango ditu xede. Molde horiek, Lozanoren hitzetan, "disruptiboak" izan daitezke batzuetan, baina "ezinbestekoak" dira gaur egungo arte praktikak ulertzeko.

Urtean zehar, ia hilero, jarduerak eskainiko dituzte Artium museoan bertan. Aurtengo programa hiru ikerketa ildotan oinarritu dute: lehena, memoria, irudia eta irudimen politikoa; bigarrena, "komuna den hori" bizitzeko moduak; eta, hirugarrena, arte garaikidearen ekoizpen, idazketa eta kritika prozesuak. Zentroak museoaren baliabideekin, bildumarekin eta erakusketarekin elkarrizketan jardungo du, baina museotik harago ere zabalduko du egitaraua.

Horretarako, kanpoko eragileekin lankidetza sare bat aktibatuko dute, eta tokiko zein nazioarteko artista, ikertzaile, komisario, idazle eta erakunde kultural eta akademikoekin harremanak sendotuko dituzte. "Guretzat garrantzitsua da espazio bat sortzea jakintza akademikoak, praktika artistikoak eta testuinguru jakinetan sortutako ezagutzak uztartzeko", azaldu du Arantza Santesteban Artiumeko Ikerketaren eta Programa Publikoen komisarioak.

Lurra, memoria eta prozesuak

Oraingoz, martxora bitarteko jardueren berri eman dute. Lehenengoa bihar eta etzi egingo dute, eta Honako lur hura habitatzeko moduak izenburupean garatuko. Marwa Arsanios artistaren Lurrak ez du jaberik izango erakusketa izango du abiapuntu, eta lurra banatzeko, bereganatzeko eta erauzteko politikei buruzko gogoeta zabaltzea du helburu. Hitzaldien eta lantegien bidez, Ekialde Hurbileko eta Hego Ameriketako hainbat testuingurutako esperientziak eta tokiko errealitateak jarriko dituzte mahai gainean.

Programa horretan parte hartuko dute Arsaniosek berak, Nader Koochaki eta Kimia Kamvari artistek, Leire Bergara komisarioak eta Françoise Verges idazle eta pentsalari feministak. Jarduera guztiak irekiak izango dira, tokia bete arte. Pasainaje kolektiboak eskainiko duen tailerrerako, berriz, aldez aurretik eman behar da izena.

Otsailean helduko diote memoriaren gaiari, 1976ko martxoaren 3an Gasteizen izandako gertakarien 50. urtemuga ardatz hartuta. Memoria taupariak: memoriaren euskarriak lelopean ondu dute egitaraua, eta "memoriaren formei buruzko gogoeta kolektiboa" sustatzea izango du xede, Santestebanek jakinarazi duenez. "Asmoa da aztertzea nola praktika artistikoek, irudiek eta kontakizunek iragana eraikitzen duten, eta, aldi berean, beste orain batzuk eta etorkizun posibleak irudikatzeko aukerak irekitzen dituzten". Otsailaren 26tik 28ra bitarte hitzaldiak eta tailerrak egingo dituzte, hainbat aditu eta eragilerekin: besteak beste, Carolina Cappa, German Labrador, Paco Ferrandiz, Maria Roson, Martxoaren 3ko biktimen elkartea eta Nerea Lekuona izango dira.

Hirugarren ekitaldia martxorako aurreikusi dute, eta Zirkulu batetik begira begiraden zirkulu batean erakusketa kolektiboa hartuko duteabiapuntu gisa —urtarrilaren 16an zabaldu zuten erakusketa Artiumen—. Arte garaikidea kritikatzeko prozesuen inguruan elkarrizketan ariko dira, besteak beste, Ana Pi koreografoa eta Louidgi Bektrame artista. Programa martxoaren 12tik 14ra garatuko dute.

Irudiarekin eta memoriarekin lotutako gaiei ez ezik, ikasketa zentroak beste eztabaida batzuei ere helduko die aurten. Adibidez, maiatzean eta ekainean "elkarrekin bizitzeko moduez eta horien ondorioez" gogoeta egingo dute, eta zaintza politikak eta arteak bestelako bizikidetza moduak irudikatzeko duten gaitasuna hizpide hartuko. Urrian eta abenduan, berriz, artea egiteko, kontatzeko eta pentsatzeko egungo moduei buruz hausnartzeko beta hartuko dute.


ekoiztu-2025-i

Ekoiztu 2025.I

Elvira Ongil Escribano, Ada Garrués Paularena eta Acid loverz rock

Uharte Zentroa (Uharte, Nafarroa)

Desde el 22 de Enero 2026
Al 27 de Marzo 2026

facal-hemeretzi

Facal hemeretzi

Nextor Otaño

104.5° Galeria (Erandio, Bizkaia)

Desde el 12 de Marzo 2026
Al 23 de Mayo 2026

situ-akzioak

Situ-akzioak

Andrea Canepa

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

Desde el 26 de Marzo 2026
Al 19 de Julio 2026

eskultoreak-hemen-eta-orain

Eskultoreak hemen eta orain

E3 Euskal Emakume Eskultoreak Elkartea

Bizkaiko Batzar Nagusietako aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 03 de Marzo 2026
Al 24 de Abril 2026

euskal-eskulturak-ez-dezan-gizon-izena-bakarrik-izan

Euskal eskulturak ez dezan gizon izena bakarrik izan

06 de Mzo | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

E3 Euskal Emakume Eskultoreak elkartea osatzen duten hemeretzi artisten lanak bildu dituzte 'Eskultoreak hemen orain' erakusketan. Bizkaiako Batzar Nagusietan dago bilduma ikusgai, Bilbon.

ezjakintasuna

Ezjakintasuna

05 de Mzo | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Eztabaida Eusko Legebiltzarrean. EH Bilduko legebiltzarkideak sortzaileak prekaritatetik ateratzeko edo babesteko lege proposamenak eskatu ditu. Lanartea elkarteak eta Siadecok sektorean egindako ikerketaren arabera, "ezegonkortasuna" eta "diru sarrera apalak" dira nagusi.

muga-bigunen-testurak

Muga bigunen testurak

05 de Mzo | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

DEAR DEER. | Artista: Maider Garaio. | Non: Iruñeko Ziudadelako Bolborategian. | Noiz arte: apirilaren 12ra arte.

artium-museoak-juana-cima-begirada-disidente-bat-erakusketa-aurkeztu-du

Artium Museoak 'Juana Cima. Begirada disidente bat' erakusketa aurkeztu du

| 3 de Marzo 2026

Artistaren ekoizpenaren esplorazio bat da erakusketa, hirurogeiko hamarkadan hasitako hainbat lan-sailetan oinarrituta. Juana Cima. Begirada disidente bat haren biografiako bost aldi handitan zehar proposatutako ibilbide baten bidez egituratzen da. Artium Museoak #Hitzak argitalpen saileko beste ale bat argitaratu du erakusketaren harira.

elena-asins-en-egitura-espazioa-denbora-jarri-dute-kubo-kutxa-fundazioan

Elena Asins-en Egitura, Espazioa, Denbora jarri dute Kubo Kutxa Fundazioan.

| 27 de Febrero 2026

Proiektuak ibilaldi bat proposatzen du Elena Asins (Madril, 1940 - Azpirotz, 2015) artistaren obran zehar, haren pentsamendu plastikoa bideratzen eta definitzen duten hiru ideia gidariri jarraituz. Bektore horiek, bai eta artistak teoria eta praktika artistikoaren artean ezartzen duen etengabeko elkarrizketak, egituratzen dute Asinsen proiektu artistikoa.

aniztasunaren-artea

Aniztasunaren artea

26 de Febr. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Antzinako arte klasikoa ikasterakoan, ohituraz bi bloke handitan banatu izan da: Grezia eta Erroma. Azken urteotan, aitzitik, asko dira bien artean bloke berri bat sartzearen aldekoak, garai helenistikoa greziar arte klasikotik banatuta.

amazoniaren-alde

Amazoniaren alde

26 de Febr. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Amazoniak. Antzinako etorkizuna | Non. San Telmo museoan, Donostian. | Noiz arte. Apirilaren 12ra arte.

zineb-sedira-artea-eta-erresistentzia-tabakaleran

Zineb Sedira, artea eta erresistentzia, Tabakaleran.

| 25 de Febrero 2026

Tate edo Centre Pompidou bezalako bildumen parte den artista franko-aljeriarrak ezbaian jartzen du memoria historikoa, eta identitatea, migrazioa eta erresistentzia kulturala esploratzen ditu.

miren-arzalluz-nire-asmoa-ez-da-iraultza-bat-egitea

Miren Arzalluz: "Nire asmoa ez da iraultza bat egitea"

25 de Febr. | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Urdaibaiko Guggenheim bertan behera geratu ostean, Arzalluzek erabat zabalik deskribatu du Bilboko museoaren hazkundeak har dezakeen itxura. Museoaren nortasun artistikoa sendotzea eta euskal arteari arreta handiagoa jartzea darabil buruan.

errege-erretratu-ohargarri-bat-iritsi-da-bonnat-helleu-museora

Errege erretratu ohargarri bat iritsi da Bonnat-Helleu museora

| 25 de Febrero 2026

Garrantzi historiko eta artistiko handiko obra bat iritsi da Baionara: Marie Leszczynska-ren (1703–1768), Frantziako erregina eta Louis XV-ren emaztearen erretratua. Laborde Noguez de Iturbe senar-emazteek egindako gordailu hau museoko bilduma aberastera dator.

san-telmo-museoak-garcia-ramos-familiaren-10-artelan-jaso-ditu-dohaintzan

San Telmo Museoak García Ramos familiaren 10 artelan jaso ditu dohaintzan

| 24 de Febrero 2026

Donostiako García Ramos familiak San Telmo Museoari bederatzi autoreren 10 artelan eman dizkio dohaintzan. Zortzi olio, akuafuerte bat eta zeramikazko eskultura bat dira, Julián Tellaeche, Aurelio Arteta, Ricardo Baroja, Alejandro Tapia, Eduardo Chillida, Ascensio Martiarena, Carlos Marcote, Gaspar Montes eta Arturo Acebalenak.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).