artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Belaunaldien arteko lotura

Bizkaiko Batzar Nagusiek XXI. mendeko zenbait emakume artistaren lanak bildu dituzte, eta erakusketa batean jarri dituzte orain. Maiatzaren 26ra arte egongo da ikusgai, Bilboko egoitzan

belaunaldien-arteko-lotura
Andrea Abalia Marijuanek sortu du Marujas s'avecinan artelana, eta hori da erakusketaren kartelaren irudia. RAUL BOGAJO / FOKU

2023ko Martxoaren 20a | Olatz Silva Rodrigo [BERRIA.eus]

Nekane Manrique Mezquita eta Dora Salazar Romo artisten lanak elkarren ondoan daude Bizkaiko Batzar Nagusietako egoitzan. Artistek, hala ere, ez dute inoiz elkar ikusi. Belaunaldi desberdinetakoak dira. Salazarrek 60 urte bete ditu orain gutxi; eta jada artearen munduan "ikusezina" dela uste du. Manriquek, ordea, kontrako iritzia dauka: "Dora Salazar hemen ikustea sorpresa bat izan da; nire erreferentea izan da beti, eta liburuetan ikusi dut". Haien obrekin batera, beste hamazortzi emakume artistaren lanak daude aretoan. Bizkaiko Batzar Nagusiek sortutako XXI. Mendeko emakume artistak. Hemen gaude! erakusketaren parte dira.

Martxoaren 8aren harira, Batzar Nagusiek zenbait egitasmo antolatu dituzte. Eta erakusketa da horietako bat. "Emakumeek artearen munduan egindako lana aldarrikatu nahi dugu", azaldu du Ana Otadui Bizkaiko Batzar Nagusietako lehendakariak. Horretarako, euren bildumako lan batzuk aukeratu, eta ikusgai jarri dituzte. Erakusketa maiatzaren 26ra arte egongo da ikusgai. Astelehenetik ostiralera bisitatu daiteke, eta sarrera doakoa da.

Hainbat diziplinatako lanak jaso dituzte erakusketan, hala nola pintura eta eskultura. "Sormen eta kalitate handiko lanak dira", zehaztu du Otaduik. Eta mende osoan egindako lanak bildu dituzte. Obrarik zaharrena Salazarrena da: Tentempié. 2001ean sortu zuen. Berriena, berriz, iazko eskultura bat da: Mara Ona Lapiedraren Molidae.

Artista "aitortuen" eta gazte "promesen" lanak uztartu nahi izan dituzte. Esate baterako, Mari Puri Herrerok 2003an sortutako Arbolaren azpian pintura ikusi daiteke aretoaren horman eskegita, Paula Huarte Cosinen Ez ekarri niri lorerik eskulturaren ondoan. Duela bi urte sortu zuen Huartek bere lana.

"Nik nire belaunaldiko jendea bakarrik ezagutzen dut, edo fakultatean bi ikasturte gorago edo beherago zeudenak, besterik ez", aitortu du Salazarrek. "Nagi samar" joan da erakusketaren aurkezpenera, baina, gero, azpimarratu du "gustura" egon dela. "Elkar ezagutzeko aukera da horrelako erakusketa baten parte izatea".

Salazarrek berrogei urte daramatza artearen munduan sartuta. "Hasi berria nintzenean, pasio asko neukan eta une oro nengoen piezak sortzen". Orain, ordea, lasaiago dabil, eta erakusketak alboratuago ditu. Bilbokoan bere aspaldiko obra batekin egin du topo, eta horrek "poztu" egin du. Alanbrez egindako eskultura bat da, eta aretoaren erdian dago. "Pieza arinez eginda dago; hemen egongo ez balitz, segur aski nik okerrago zainduko nuke; azkenean, etxean pila bat gauza gordetzen ditugu". Manriquek ere bere aspaldiko obra batekin egin du topo. Hegaldia 2014an sortu zuen, akrilikoz. "Nire ibilbidean aldaketa bat egin nuen; paisaiak marrazteari utzi, eta emakumeen figura irudikatzen hasi nintzen; Musak deitu nituen". Margolanean emakume horietako bat ikus daiteke. Ez da osorik agertzen, gerritik gora baizik. Biluzik dago, baina buruan belo garden bat dauka jarrita.

Antzeko gaiak

Hainbat belaunalditako emakumeak diren arren, Salazar ohartu da horietako askok "antzeko gaiak" izan dituztela hizpide euren obrak sortzean: "Nortasuna, norberaren azala, jantziak...". Izan ere, jantzietan oinarrituta, Raquel Asensik Musuka nazazu eskultura sortu zuen 2015ean. "Lagun batekin arropa aldatu nuen. Eta kidearen itxurak iruzkin bortitzak eragin zituen kalean. Momentu horretan ohartu nintzen arropak ez gaituela babesten hotzetik soilik: gizarteko faktoreetatik ere babesten gaitu". Hori dela eta, koraza bat irudikatu zuen Asensik.

Bilboko Formarte zentroko kideek ere hartu dute parte erakusketan: zehazki, Estibaliz Ortiz de Laisekak eta Claudia Aginagak. Ortiz de Laiseka margolaria da, eta Dolores Ibarrurirengan oinarrituta sortu zuen margolana da aretoan dagoena. "Nire ustez, pintura da norbere burua adierazteko modurik onena", utzi du argi. Hainbat belaunaldi batzeko ideia "izugarria" iruditu zaio, gainera. "Jendea ezagutzeko aukera ona da, eta adierazpen motak ezagutzeko ere bai". Aginaga bat dator: "Hemen kolaborazioak sor ditzakegu beste artista batzuekin; haiek guri kontu berriak irakatsi ahal dizkigute, eta guk haiei".

Manriqueren hitzetan, erakusketa pauso bat da, emakume artisten ikusgaitasuna areagotzeko: "Oraindik borrokan jarraitzen dugu; egiten dugun edozein kontu positiboa izango da". Salazarren ustez, hobera egin dute. "Orain emakume gehiago ikusten dira". Hala ere, argi utzi du ezin dela izan martxoaren 8ko kontua: "Martxoaren 8a egun ona izan daiteke lanei balioa emateko, baina egun hori pasatuta, dena ahaztuta geratzen da".


ra-asensi

Ra Asensi

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Otsailaren 10etik
2026ko Apirilaren 12ra

ura

Ura

Isabel Muñoz

Iruñeako Zitadela (Iruñea, Nafarroa)

2026ko Martxoaren 18tik
2026ko Maiatzaren 24ra

after-hopper

After Hopper

Jose Antonio Azpilikueta

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Otsailaren 04tik
2026ko Maiatzaren 31era

facal-hemeretzi

Facal hemeretzi

Nextor Otaño

104.5° Galeria (Erandio, Bizkaia)

2026ko Martxoaren 12tik
2026ko Maiatzaren 23ra

gorputz-sostenitua

Gorputz sostenitua

Nieves Gonzalez

SC Gallery (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Otsailaren 13tik
2026ko Apirilaren 10era

katalogo-arrazoinatuak-aro-digitalean

Katalogo arrazoinatuak aro digitalean

| 2026ko Martxoaren 21a

Katalogo arrazoinatua artista batek sortutako obra ezagutu guztien bilduma da. Urte gutxitan, horien digitalizazio masiboak nabarmen hobetu du haien erabilera. Hala ere, digitalizazioak erronka berriak ere ekarri ditu.

burdina-eta-azal

Burdina eta azal

Mar. 12 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Silver Ships | Artista: Karlos Martinez Bordoy. | Non: Montehermoso kulturgunean, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 6ra arte.

klientelismoa

Klientelismoa

Mar. 12 | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Otsailaren 12an Eusko Legebiltzarrean kulturgileen egoera eztabaidatu zuen jardunaz aritu zen Ismael Manterola aurreko astean. Luze jotzen ari da bilkura horren oihartzuna, eta ez da harritzekoa: astero bada Garikoitz Mendizabalek esan zituenak ezbaian jartzen dituen beste adibide bat.

euskal-eskulturak-ez-dezan-gizon-izena-bakarrik-izan

Euskal eskulturak ez dezan gizon izena bakarrik izan

Mar. 06 | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

E3 Euskal Emakume Eskultoreak elkartea osatzen duten hemeretzi artisten lanak bildu dituzte 'Eskultoreak hemen orain' erakusketan. Bizkaiako Batzar Nagusietan dago bilduma ikusgai, Bilbon.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.