artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Erakusketen ausardiaz

Amsterdamgo Rijksmuseumean ikusgai dagoen Vermeer artistaren erakusketan bi zenbakik izan dute oihartzuna: 28ak eta 450.000k. Lehenengoa, erakusgai dauden pinturen zenbatekoa da, eta bigarrena, mostra ireki eta bi egunera amaitu ziren sarreren kopurua. Bigarren hau altuagoa izan zitekeen (800.000 lagun inguruk erosi nahi izan omen du sarrera), baina museoak jende gehiago sartzen ez uztea erabaki du, ikusgarritasuna eta erosotasuna bermatzeko asmoz.

erakusketen-ausardiaz
Johannes Vermeer, Emakume bat idazten À‚©Rijks Museum

2023ko Apirilaren 26a | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Erabaki zuzena, zalantzarik gabe; saldutako sarrerekin jada jendetza elkartzen baita koadroen aurrean. Erabaki ausarta, aldi berean, kultur politika kapitalismoak eta turismoak gidatzen duten garai honetan, 350.000 ikusle horiek kanpoan uztea dirutza galtzea suposatzen duelako. Sarrera bakoitzak 30 euro balio zuen; atera kontuak.

Sarreretan ez ezik, beste zenbait alderditan ere ausarta da mostra. 28 lan erakusten ditu soilik, gutxi samar halako erakusketa ospetsu (eta garesti) batentzat. Artistaren beraren emankortasunari lotzen zaio kopurua, 37 inguru ezagutzen baitzaizkio soilik; munduko hamaika museo eta bildumetan sakabanatuta daude, gainera. Hala ere, museoak proiektuarekin aurrera egin zuen eta inoiz baino Vermeer gehien elkartzea lortu du.

Kopuruak erakusketaren diseinua asko pentsatu behar izatea ekarri du. Badira, adibidez, bi lan soilik edo lan bakarra duten hainbat areto. Hutsegi agertu beharrean, ibilbideari erritmo orekatuagoa emateko balio dute. Lan guztiei arreta eskaintzea ekartzen du, nekatu gabe kontzentratzeko aukera emanez ikusleari. Gainera, ibilbidea gaika antolatzen da, eta honek gela bakoitzari entitatea eta zentzua ematen dio, lan gutxi egon arren. Instalazio guztiak, hormen kolore klasikoekin, toke barroko oso neurtua ematen dioten alboetako beluzezko gortinekin, denborarik gabeko espazio batean murgiltzen du ikuslea, Vermeeren barnealde lasai eta harmoniatsuekin guztiz bat datorrena.

Gauza bakar batean sumatzen da ausardia falta: aretoetako testuetan. Erakusketak Vermeeren inguruko ikerketa berriak ekartzeko balio izan du, eta hauek katalogoan bildu dira. Badago ohitura, ordea, halako museo handi eta historikoetan ikerketa horiek aretoetara ez ekartzeko, publiko orokorrarentzat zailegiak edo aurreratuegiak balira bezala. Honela, katalogoan aipatzen da, adibidez, emakumeak musika instrumentuak jotzen agertzen direnean, emaztegai perfektua irudikatzen dutela, baina artistak atzean kokatzen dizkien koadroen gaiak (Kupido, kasu) bestelako amodio fisikoagoa iradokitzen dutela.

Aretoetako testuetan, aldiz, halako azalpen konplexuak ez dira txertatu, eta lanen ikuspegi askoz ere lau eta deskriptiboagoa ematen dute. Tamalez, ohikoa bihurtu da museoek diskurtsoan beste alderdietan izan dezaketen ausardia baztertzea.


dear-deer

Dear Deer

Maider Garayo

Iruñeako Zitadela (Iruñea, Nafarroa)

2026ko Otsailaren 06tik
2026ko Apirilaren 12ra

urban-morphologies

Urban Morphologies

Jon Gorospe

Kutxa Kultur Artegunea (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Martxoaren 27tik
2026ko Ekainaren 28ra

erromaren-asmakuntza

Erromaren asmakuntza

Giovanni Battista Piranesi

Durangoko Arte eta Historia Museoa (Durango, Bizkaia)

2026ko Urtarrilaren 23tik
2026ko Apirilaren 26ra

eraisketagatik-irekia

Eraisketagatik irekia

efrén

Desio Artspace (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Martxoaren 13tik | 19:00
2026ko Apirilaren 30era

eitbk-eta-artium-museoak-maripuri-herrerori-eta-esther-ferrerri-buruzko-dokumentalak-aurkeztuko-dituzte-artistekin-batera

EITBk eta Artium Museoak MariPuri Herrerori eta Esther Ferrerri buruzko dokumentalak aurkeztuko dituzte artistekin batera

| 2026ko Martxoaren 24a

Artium Museoak, Mari Puri Herrero (Bilbo, 1942) eta Esther Ferrer (Donostia, 1937) protagonista dituzten bi lan dokumentalak aurkeztuko ditu datorren ostegunean, martxoak 26, 18:00etan. Lan horiek iaz museoak eta EITBk publiko berrien artean kultura garaikidearen dibulgazioan elkarlanean lan egiteko sinatu zuten lankidetza-hitzarmenaren esparruan ekoitzi dira.

katalogo-arrazoinatuak-aro-digitalean

Katalogo arrazoinatuak aro digitalean

| 2026ko Martxoaren 21a

Katalogo arrazoinatua artista batek sortutako obra ezagutu guztien bilduma da. Urte gutxitan, horien digitalizazio masiboak nabarmen hobetu du haien erabilera. Hala ere, digitalizazioak erronka berriak ere ekarri ditu.

burdina-eta-azal

Burdina eta azal

Mar. 12 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Silver Ships | Artista: Karlos Martinez Bordoy. | Non: Montehermoso kulturgunean, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 6ra arte.

klientelismoa

Klientelismoa

Mar. 12 | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Otsailaren 12an Eusko Legebiltzarrean kulturgileen egoera eztabaidatu zuen jardunaz aritu zen Ismael Manterola aurreko astean. Luze jotzen ari da bilkura horren oihartzuna, eta ez da harritzekoa: astero bada Garikoitz Mendizabalek esan zituenak ezbaian jartzen dituen beste adibide bat.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.