artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Uztartzearen beharrak

'Aukeratzea bada oraina, piezaka eraikitzen dugu' |À‚ Sortzaileak: Myriam Cameros, Irati Fernandez Gabarain, Andrea Ganuza, Liebana Goñi, Cristina Jimenez, Aizpea Lasa, Iratxe Lopez de Muniain, Itziar Reparaz, Leire Urbeltz eta Natalia Zaratiegi. | Non: Nafarroako Museoan, Iruñean. | Noiz arte: 2023ko otsailaren 26ra arte.

uztartzearen-beharrak
Nafarroako Museoan ikusgai dagoen erakusketa. IÀƒÂ‘IGO URIZ / FOKU

2022ko Azaroaren 9a | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Zer da egunerokotasuna, eta zer ez da? Egun bat hasi eta amaitu bitartean behin eta berriz errepikatzen diren nolakotasunen bilketa? Monotoniarekin lotu genitzakeen gertakizun homogeneoak? Bizitzak aurrera egin ahala egunero errepikatzen ditugun ekintza kopuruak? Egunerokotasuna orainaren oroitzapen bat al da? Oraina behin eta berriz bizitzen ari zaren nolabaiteko froga, lagina, arrastoa? Kontzeptu horrekiko dauden ikuskerak, definizioak pluralak direla ondorioztatu genezake. Argi izan dezakeguna baita egunerokotasuna testuinguruak baldintzatzen duela, besteak beste.

Hausnarketa prozesu horretan barneratzeko gonbita egin zien Susana Ramosek Aukeratzea bada oraina, piezaka eraikitzen dugu erakusketaren partaide diren artistei. Egunerokotasuna kristaltzen duten testigantzak sortu baitituzte erakusketan parte hartu duten hamar emakume ilustratzaileek: Myriam Cameros, Irati Fernandez Gabarain, Andrea Ganuza, Liebana Goñi, Cristina Jimenez, Aizpea Lasa, Iratxe Lopez de Muniain, Itziar Reparaz, Leire Urbeltz eta Natalia Zaratiegi. Artista bakoitzak bere ikuskerak, irizpide estetikoak eta kontakizun propioak azaleratzen ditu, egunerokotasuna esperientzia estetiko baten itzulpen bisuala bilakatuz.

Mostra Nafarroako Museoaren lehenengo solairuan egituratzen da, espazio bakarrean, eta bertan aurkeztutako piezak museoaren bildumaren parte bihurtuko dira. Nolabait ere, ilustratzaileek beren jarduna adierazpen artistiko bezala legitimatzea helburu izanik, erakusketak ilustrazioaren gaitasun estetiko autonomoa ikusarazi nahi du.

Espazioan barneratzen garen momentuan hormak kolorez blaitzen dituzten hamar zirkulu handik hartuko gaituzte: beltza, gorria, laranja, marroia... tamaina eta forma berekoak. Eta zirkuluetara gerturatzen garen heinean, bakoitzak artista zehatz baten lana biltzen duela sumatuko dugu.

Halatan, ilustrazioak normalean testuekin uztartu badira ere, oraingoan hauek erakusteko beste modu bat aurkezteko apustua egiten du komisarioak, eta hori erakusten da erakusketaren diseinuaren bitartez. Izan ere, mostrak espazioaren egituratze estetikoarekiko zaintza landu, garbi eta interaktiboa aurkezten du jada lehenengo begi kolpean.

Esan bezala, marrazki serie guztien abiapuntua kontzeptu bera da. Honela, erakusketa konposatzen duten adierazpen estetikoek egunerokotasunaren, orainaren, egunez egunekoaren ikuskera anitz azaleratzen dizkigute.

Egunerokotasuna eta betikotasuna elkarrekin ehuntzen dituzten aurreiritziak deseraiki, berreraiki, zalantzan jarri eta estutu egiten dituzte mostra konposatzen duten piezek: batzuetan zoriontsuak gara, beste batzuetan ez; batzuetan gorputza goitik behera kitzikatzen diguten bizipenen biktimak gara, eta, beste batzuetan, ezagutzen ez dugun esperientzia berri baten amildegian kokatzen gaitu bizitzak; edo norbere gorputzarekiko bestelako pertzepzio bat eskuratzen dugu, orain arte oinarritzat hartzen genuena barreiatuz; edo bat-batean mundua gelditzen da guztiz...

Irudiek, zertzeladek, koloreek, ingeradek eta formek publikoa kitzikatu eta buruari pare bat buelta emanarazteko gaitasuna dutela ukaezina da. Baina, espazioan sortzen diren mikro-espazioak artista bakoitzaren mikro-erakusketa propioen eran ulertzen dira zenbaitetan.

Hari horretatik tiraka, hausnarketa bera abiapuntu duten hamar serieen arteko elkarrizketak zailtzen direla sumatzen da. Artista bakoitzaren espazioak bertan biltzen dituen artelanei erreferentzia zuzena egiten baitie, gune zehatzetan zentratuz eta aurrean edo alboan dauden espazioekin harremanak sortzeko aukerak murriztuz. Alabaina, zer-nolako zaporea izanen genukeen pieza, hausnarketa eta adierazpen estetiko horiek guztiak elkarren artean uztartuko balira?


larrosak-eta-oiloak

Larrosak eta Oiloak

Malen Agirre

Ekain (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Martxoaren 26tik
2026ko Maiatzaren 15era

memoria-lausoei-begira

Memoria lausoei begira

Api. 16 | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Juana cima. BEGIRADA DISIDENTE BAT | Non: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: Abuztuaren 30era arte.

ondarearen-zaintzaileak

Ondarearen zaintzaileak

Api. 15 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Reina Sofia museoko teknikarien txostenak Picassoren Gernika ez mugitzeko gomendioa eman omen du; ez dakiguna da zein baldintzatan ez litzatekeen bete behar ez mugitzeko gomendio hori. Hau da, lana kalterik gabe mugitzeko aukera egongo balitz, iritzi bera mantenduko lukete?

iragan-kolonialak-bistaratuz

Iragan kolonialak bistaratuz

Api. 13 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Standing here Wondering Which Way to Go | Noiz arte: 2026ko ekainaren 14ra arte. | Non: Tabakaleran, Donostian.

arte-laborategiak

Arte laborategiak

Api. 04 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Gasteizko Zas kultur erakundeak eta Artium museoak Arabako artista gazteentzat egonaldi artistikoak egiteko deialdia egin dute. Parte hartu nahi duten artista hasiberriek hilabeteko soldata jasoko dute, produkzio gastuetarako dirua, eta museoaren azpiegitura erabiltzeko aukera izango dute.

zeri-begiratzen-dioten-artelanei-begiratzen-dietenek

Zeri begiratzen dioten artelanei begiratzen dietenek

Api. 04 | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Publikoak bildumako zortzi artelanen aurrean eginiko gogoetak biltzen dituzten zortzi bideo osatu ditu Bilboko Arte Ederren Museoak. Tamara Garcia Iglesias zinemagileak egin ditu, eta horiekin eman du amaitutzat 2021ean hasitako Ikuspuntuak proiektua.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.