artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Jon Gorospe argazkilariaren Urban Morphologies [Hiri-morfologiak] Kutxa Fundazioaren Artegunean

Erakusketak Gorospek arkitekturagatik eta hark herritarrekin duen harremanagatik duen interesa agerian uzten du. Erakusketa honekin, Kutxa Fundazioak euskal esparruko argazkilarien lanak hurbiltzeko eta ikusarazteko helburuari jarraitzen dio.

jon-gorospe-argazkilariaren-urban-morphologies-hiri-morfologiak-kutxa-fundazioaren-artegunean
Jon Gorospe. Arg/ Kutxa Fundazioa

| 2026ko Martxoaren 27a

Hirien paisaia antropizatuaren adierazpenean zentratzen da Jon Gorosperen lana. Eraikuntza-dentsitate handiko hiriguneak dira, hain zuzen, gizakiak lurraldean utzitako arrastoaren goreneko adierazpena.

Argazkiak, bideoak eta argi-instalazioak erabiltzen ditu Gorospek interesatzen zaizkion gaur egungo arazoei buruz gogoeta egiteko tresna garaikide gisa, hala nola: hirien diseinua eta nola eragiten dion horrek bizitzaren garapenari, publizitatearen ugaltzea hirian, eremu publikoaren merkantilizazioa, gure hirien homogeneizazioa globalizazioaren ondorioz, arkitekturaren etsaitasuna gizartearen parte batekiko. Bestalde, haren bazterketa-izaera azpimarratzen du, eta baita paisaiaren identitatea ere, "egiletzarik gabeko" irudien bitartez.

Bere proiektuetan errepikatu egiten ditu ereduak, hala nola, lauki-sareak, konposizio modularrak eta metalezko angeluak edo gainazalak. Leunduaren, leunaren, akasgabearen kontzeptua —Byung-Chul Han hegokorear filosofoaren definizioaren arabera, gure garaiko identitatearen ikur gisa kokatzea, ederraren sinbolo— aluminioaren gaineko sublimazioetan, dibond lakatuaren gaineko argazki-arrastoetan edo xafla metalikoen gaineko proiekzioetan islatzen da.

Hainbat begirada mota ageri dira Gorosperen obran: hiriko espazioetan zaintza-kameren nonahikotasuna imitatzen duten irudiak, pertsona anonimoek eta enpresa espezializatuek hartutako Interneteko irudiak, eta hiriko ikonografiaren zatien irudiak, turisten eta oinezkoen ezaugarri arkitektonikoak eta keinu klonatuak identifikatzeko.

Jon Gorosperen jardun artistikoak zubiak eraiki nahi ditu behaketa dokumental zorrotzaren eta espazioaren irakurketa kontzeptual eta poetikoaren artean: "Nire ustez —dio Gorospek—, hiri-eremua aukerez beteriko leku bat da, eta baita balio dokumentaleko eta estetikoko irudiak sortzeko eremu perfektua ere".

Erakusketa-proiektu honetan Alejandro Castellotek jardun du komisario-lanetan. Zazpi argazki sailez osatu da erakusketa, eta horietan guztietan lantzen dira Gorosperen lanaren motibazioak eta kezkak: Noraezean, Polished Cities [Hiri leunduak], The Spot [Iragarkia], Peripatetic Studies: The Hostile [Ikasketa peripatetikoak: aurkakoa], Peripatetic Studies: Bivouac [Ikasketa peripatetikoak: vivaca], The Grid [Lauki-sarea], Skyline [Hiri-ingurunea].

Jon Gorospe

Jon Gorospe (Gasteiz, 1986). IDarte (Euskadiko Arte eta Goi Mailako Diseinu Eskola Publikoa) eskolan eta Vilniuseko (Lituania) Arteen Fakultatean egin zuen gradua. Prestakuntza osatzeko, argazkilaritza, egile zinema eta arte bisuala ikasi zituen. Jardun artistikoaz gainera, komisario gisa lan egin du, eta Gasteizko Viphoto jaialdiaren zuzendaria izan da (2018-2020). Erakunde publiko zein pribatu ugarik aitortu dute haren lana, hala nola Salomon R. Guggenheim museoak (Estatu Batuak) edo Sasakawa fundazioak (Japonia-eskandinavia). Hainbat herrialdetan egin ditu erakusketak, besteak beste, Espainia, Portugal, Italia, Frantzia, Alemania, Ingalaterra, Eslovakia, Norvegia, Errusia eta Singaporen. www.jongorospe.com

Komisarioa

Alejandro Castellote (Madril, 1959). Komisario independentea, saiakeragilea eta argazkigintzako irakaslea. Funtsezko zeregina bete du argazkilaritza garaikidearen sustapenean, bai Espainian bai Latinoamerikan. Madrilgo Arte Ederren Zirkuluko Argazkigintzako Sailaren arduradun izan zen 1985 eta 1996 urteen bitartean, eta han zela, FOCO jaialdia bultzatu zuen; PhotoEspaña jaialdiaren lehen zuzendari artistikoa izan zen 1998tik 2000ra bitarteko edizioetan, eta nazioartean garrantzizkoa den ekimen horren oinarriak finkatu zituen. Nazioarteko Biurtekoak eta Jaialdiak zuzendu ditu, eta hainbatetan kolaboratzaile gisa jardun du, besteak beste: Veneziako Arkitekturaren Biurtekoa C on Cities proiektuarekin, 2006an; Daegu Photo Biennale Hego Korean eta Singapore International Photography Festival, 2014an eta 2012an, hurrenez hurren; Getxophoto (2007-2009) eta Photoquai Biurtekoa Parisko Musée du Quai Branlyn.

Argitalpena

Erakusketaren harira lan bat argitaratu da. Bertan dokumentatzen dira erakusketa osatzen duten lanak, eta, horrekin batera, Alejandro Castellote erakusketaren komisarioaren saiakera bat eta Jon Gorosperen testu bat irakurri ahalko dira. Hiru hizkuntzatan argitaratuko da, euskara, gaztelania eta ingelesa, eta underbauk diseinatu du.


prezioa-eta-balioa

Prezioa eta balioa

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Maiatzaren 22a

Igandean Museoen Nazioarteko Eguna izan zen eta, ohikoa den bezala, gure inguruko museoek ekintza ugari eskaini zituzten. Horrez gain, lurraldeko museo guztien sarrera doakoa izan zen. Eta urtero bezala, Bilbo aldean bizi eta artea gogoko duten nire lagun eta ezagun gehienak Guggenheim museora joan ziren.

metalezko-basoan-barrena

Metalezko basoan barrena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Maiatzaren 22a

RUTH ASAWA: ATZERA BEGIRAKOA. | Artista: Ruth Asawa. | Non: Bilboko Guggenheim museoan. | Noiz arte: Irailaren 13ra arte.

gernika-k-mugitzen-duen-guztia

'Gernika'-k mugitzen duen guztia

Iñigo Astiz [BERRIA.eus]
| 2026ko Maiatzaren 21a

Pablo Picassoren lana Bilboko Guggenheim museora eramateko eskaria egin dio Eusko Jaurlaritzak Espainiako Gobernuari, eta, ezezkoa erantzun dioten arren, kolpean piztu da berriz ere koadroaren kokapenari buruzko debatea. Lur mugikorrak ditu oinarrian.

esther-ferrerrek-jasoko-du-eusko-ikaskuntza-laboral-kutxa-saria

Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa saria

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 2026ko Maiatzaren 20a

Artistak arte garaikidearen berrikuntzan eginiko "ekarpen erabakigarria" nabarmendu du epaimahaiak, bai eta haren obrak nazioartean erdietsitako proiekzioan azpimarra egin ere. Uztailean emanen diote garaikurra.

veneziako-biurtekoa-giro-gatazkatsuan-ireki-da

Veneziako Biurtekoa giro gatazkatsuan ireki da

| 2026ko Maiatzaren 19a

Veneziako 61. Biurtekoaren maiatzaren 6ko aurre-irekieraren egunetik hasita, protesta eta ekintza ugari egin dira Arsenalen eta Giardinian, Errusiaren eta Israelen parte-hartzea salatzeko.

arantzazuko-argiztatzailea

Arantzazuko argiztatzailea

Enekoitz Telleria Sarriegi [BERRIA.eus]
| 2026ko Maiatzaren 18a

Xavier Alvarez de Eulatek Arantzazuko santutegian jarritako beirateek 70 urte izango dituzte aurten. Urteurrena kari, erakusketa bat jarri dute frantziskotarren komentuan: ‘Lux Vitae'. Argi egin diote fraide artistaren ibilbideari.

erronkariko-borlen-arrastoak

Erronkariko borlen arrastoak

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Maiatzaren 15a

'Muskoko' | Artista: Leyre Arraiza. | Non: Iruñeko Ziudadelan. | Noiz arte: Maiatzaren 24ra arte.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.