artekaria

Euskal Herriko
Arte Ataria

aktualitatea

Patricia Dauderren lana ikusgai egongo da Artiumen irailaren 29ra arte

Artista kataluniarrak Euskal Herrian aurkezten duen lehen obra da ‘Unform', eta "ia hautemanezinak diren aztarnak" uzten dituzten marrazki, instalazio eta filmek osatzen dute erakusketa.

patricia-dauderren-lana-ikusgai-egongo-da-artiumen-irailaren-29ra-arte
Patricia Dauderren 'Unform' ikusgai dago Artiumen. Arg/ ENDIKA PORTILLO - FOKU

9 de Mayo 2024 | Maixa Utrera Puelles [ BERRIA.eus]

Unform erakusketa da Patricia Dauderren (Bartzelona, 1973) azken lana, eta joan den ostiralean iritsi zen Artiumera. Artistak azken hamar urteotan ekoitzi dituen eskulturak, marrazkiak, instalazioak eta filmak biltzen ditu erakusketak, eta Catalina Lozano da erakusketaren komisarioa. Juan de Nieves historialariarenaurkezpen testuaren arabera, Unform-ek osatzen duen paisaia ez dago lurralde geografiko bati lotuta. "Ideietatik eta gauzetatik abiatutako entitate bat da". Erakusketa irailaren 29ra arte egongo da ikusgai Artiumeko A1 aretoan.

Aretoan sartzean, erakusketaren izenaren arrazoia uler daiteke bat-batean. Pareten kolore zuriak eta aretoan nabari den isiltasunak ezin dute estali obraren desordena, eta osatu gabeko obrak ematen dute ia lan guztiek. Nahiz eta ingelesezko itzulpena zuzena ez izan, formarik gabeko edo osatu gabeko obrak aurkitu daitezkeela iradokitzen du unform hitzak —unform hitza berez ez da existitzen, baina artistak hartu duen lizentzia da—.Eta izenak iradokitzen duen moduan, elkarren artean itxuraz loturarik ez duten eta osatu gabeak diruditen 26 obrak osatzen dute erakusketa.

Lau gelatan banatu ditu denbora luzez egindako eskultura, marrazki, instalazio eta filmak Dauderrek, eta artistak "une afektiboak arakatzeko" duen interesa aztertzen dute guztiek. "Ia hautemanezinak diren aztarnak" uzten dituzten lanak dira, eta "denboraren joanari" arreta eskaini nahi dio artistak, darabiltzan metaketa eta ezabatze tekniken bidez. Denboraren kontzeptuari garrantzi handia eman dio Dauderrek, bai teorian eta bai praktikan: "Lan bakoitzaren atzean hura egiteko eta pentsatzeko hartu ditudan denborak ezkutatzen dira. Interes handia pizten dit denboraren kontzeptu horrek".

Lotura zuzenik ez

Erakusketaren gelarik zabalenean elkarren artean lotura zuzenik ez duten hamalauobra daude. Hainbat urtetan sortutako lanak dira, baina guztiek eratzen dute ekosistema baten moduko zerbait. "Duela urte asko gordeak nituen obrak berriro kokatu ditut, eta horietako batzuk transformatu ditut, antzina zuten esanahia aldatuta", azaldu du Dauderrek.

Gela zabalaren ezkerraldean gela ilun bat dago. 16 mm-ko zuri-beltzeko pelikula bat ematen ari da zarata atsegina ateratzen duen EIKI Industrial NT2 proiektorea: Patricia Dauderren March 5th 1979 (2011). Erakusketaren atalik ilunena da, eta sarrerako gela zabalean bezala, hor ere, filma amaitu gabeko pieza bat dela ematen du, nahiz eta hura duela hamairu urte bukatuta egon. Irudi abstraktu eta ilunak erakusten ditu proiektoreak, eta ezin da asmatu paretan iradokitzen diren irudiak zer diren.

Hirugarren gela karratua da, eta bertan ere, gela zabalenean bezala, obra asko batera existitzen dira lau pareten artean. Zazpi dira, hain zuzen ere, Dauderrek gela horretanbatu dituen lanak. Margoak, eskulturak, eta berriro ere makina zaharrek egiten duten zarata atsegin hori. Oraingoan KODAK Ektapro 7020 proiektoreak sortzen du gelarengiro soinua. Diapositibak banan-banan pasatzen ditu makinak: zubi bat, paisaia tropikala, turbinak, helikoptero baten helizeak... Oporretan joateko gonbita, baina, laster bilakatzen da ohartarazpena: kea, leherketa, suntsipena.

Suntsitua ala amaitu gabea

Proiektoretik aldendu eta beste gela batera sartzeko bidean, Dauderrek 2018an sortutako Alineacions —esprai pinturaz margotutako oihalak—eta 2015ekoBalls—pigmentudun igeltsuzko arroka itxurako pilotak— obrak daude. Hurrengo gelara sartu aurretik, film baten soinua entzun, eta sei metro luzeko eskultura bat ikus daitezke. 2011.urtekoBalsada okertutako egur xaflekin eta ikatzarekin egindako eskultura, itsasontzi edo garraio baten azpiegitura ematen duena. Filma, berriz,Insulana,Dauderren 2021eko filma. Suntsipena irudikatzen du film horrek ere, irudiekin zein hitzekin: "Berdea zen guztia beltz bilakatu da orain. Iluntasun eta isiltasun".

Irudi eta objektu batzuek suntsipena irudikatu arren, Dauderren obrak mikronarratibek zeharkatzen dituzte, gizakiek duten gaitasun kritiko eta borondatea mahai gainean jartzen dituzte, eta artistak horien bidez aztertu nahi du pertsonek mundu posible batzuk irudikatzeko edo irudimen erradikala praktikatzeko duten borondatea. Beraz, baliteke amaitu gabeak ematen duten elementu horiek noizbait suntsituak izana; eta, aldiz, suntsituak ematen dutenak amaituta ez egotea. Norberaren esku utzi du Dauderrek erabakia.

uniform

Uniform

Patricia Dauder

Artium (Gasteiz, Araba)

Desde el 26 de Abril 2024
Al 29 de Septiembre 2024


ibilbideak

Ibilbideak

Juan de Echevarría, Gustavo de Maeztu, Angel Olarte

Arabako Arte Ederren Museoa (Gasteiz, Araba)

Desde el 15 de Mayo 2024
Al 26 de Enero 2025

simbolos-y-objetos

Símbolos y objetos

Arte Pop de la Colección Guggenheim

Guggenheim Bilbao (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 16 de Febrero 2024
Al 15 de Septiembre 2024

ilargia-uretan

Ilargia uretan

Nafarroako museoa (Iruñea, Nafarroa)

Desde el 21 de Junio 2024
Al 23 de Febrero 2025

monumentalismo-berria

Monumentalismo berria

Kepa Garraza

Marzana aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 14 de Junio 2024
Al 30 de Julio 2024

koldobika-jauregi

Koldobika Jauregi

Oreka (Soraluze, Gipuzkoa)

Desde el 14 de Junio 2024
Al 31 de Julio 2024

sota-familia-artea-eta-mezenasgoa

Sota familia. Artea eta mezenasgoa

22 de Jun. | Arte Ederren Bilboko museoa

Ramón de la Sota y Llanok antzinako eta garai modernoko arte-bilduma bikain bat egin zuen, eta bere bi egoitzetan banatu zuen kronologikoki: antzinako artea Bilboko Ibaigane Jauregian –Athletic Cluben egoitza 1988tik–, eta arte modernoa Lertegin zeukan egoitzan, hurbileko Getxoko udalerrian. Horren haritik Arte Ederren Bilboko museoan jarritako erakusketa urrira arte ikusgai izanen da.

ondarea-kudeatzeko-manerak

Ondarea kudeatzeko manerak

21 de Jun. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Festa ederra izan zuten larunbatean Larunben: Aranzadik herriko aztarnategian topatutako aldarea aurkeztu zuen, Valeria Vitella izeneko emakumeak Larraheri eskaini ziona orain dela bi mila urte inguru.

hankaz-gora

Hankaz gora

21 de Jun. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

'Entresaka' | Artista: Ibon Aranberri. | Datak: 2024ko apirilaren 26tik 2024ko irailaren 29ra. | Non: Artium, Gasteiz.

koldobika-jauregi-eskultorea-hil-da

Koldobika Jauregi eskultorea hil da

17 de Jun. | Paulo Ostolaza [BERRIA.eus]

64 urte zituela zendu da. 1990eko hamarkadatik aurrera euskal artista erreferentziazkoa izan da. Naturaren eta artearen arteko loturei begiratu zalea zen, besteak beste.

bizitzaren-harira

Bizitzaren harira

13 de Jun. | Elena Olave [BERRIA.eus]

'JAI EGUN' | Artista: Marta Zelaia. | Non: La Taller, Bilbon. | Noiz arte: Uztailaren 19ra arte.

utopiatik-estilora

Utopiatik estilora

13 de Jun. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Irratian esaten ari dira jarri berri duten musika klasikoko piezak avantgarde (sic.) estiloa daukala. Nire barrurako pentsatu dut, noiztik da abangoardia estilo bat? Hala bada, noiz bihurtu zen abangoardia estiloa?

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).