artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Melonik Italiaren identitatea berriz erosi nahi du, koadroz koadro.

Italiako gobernuak kostu handiko erosketak biderkatu ditu. Oraingoan 30 milioi euro ordaindu ditu Caravaggioren maisulan baten truke, Penintsulako nortasun kulturala sendotzeko asmoz.

melonik-italiaren-identitatea-berriz-erosi-nahi-du-koadroz-koadro
Caravaggio (1571-1610), Maffeo Barberini (Urbano VIII izanen dena) 1599/1604 © Fabrizio Garrisi

| 2026ko Apirilaren 7a

Giorgia Melonik Italiari "superpotentzia turistiko eta kulturala" izateko maila itzultzea agindu du. Ministroen Kontseiluko presidentea baliabideak jartzen ari da horretarako, eta ez erdizka. Izan ere, Estatuak hilabete bakarrean ia 45 milioi euro gastatu ditu bere ondareko bi maisulan erosteko. Antonello da Messinaren Ecce Homo bat bereganatu ondoren —2026ko otsailaren 20an New Yorken enkantean jarri aurretik Txileko bildumagile bati 12,5 milioi euroren truke erosia—, Caravaggioren koadro bat iritsi da Palazzo Barberinira, Erromara.

Monseñor Maffeo Barberiniren erretratua, Caravaggioren benetako izena zen Michelangelo Merisik margotua, 30 milioi euroren truke erosi dute. 1963an Roberto Longhi arte-historialariak autentifikatua, lan hau etorkizuneko Urbain VIII aita santuaren familiakoa izan zen mende luzez. 1930eko hamarkadan, ondarea zatitu zutenean, Firenzeko bilduma pribatu batera pasa zen. Urte eta erdiko negoziazioan zehar, jabeek obra lehen aldiz publikoari erakusteko aukera eman zuten, Palazzo Barberinin egindako "Caravaggio 2025" erakusketan. Orduan, Italiako zein nazioarteko kritikak aho batez baieztatu zuen erretratuaren egiletza, haren garrantzi aparta azpimarratuz.

30 milioi euroko prezioa merkatuarekin lerrokatuta dago. Caravaggioren Ecce Homo bat, 2021ean Madrilen aurkitua, gutxi gorabehera 36 milioi eurotan erosi zuten. Erosketa hau Italiako Estatuak inoiz egin dituen handienetako bat da arte-lan baten truke. "Gure ondare kultural nazionala sendotzeko proiektu zabalago baten parte da, eta datozen hilabeteetan jarraituko dugu, artearen historiako maisulan batzuk —bestela merkatu pribatura bideratuak— ikertzaile eta zaleentzat eskuragarri jartzeko helburuarekin", adierazi du Kultura ministro Alessandro Giulik. "Garaipen politiko eta kultural historikoa" dela azpimarratu du Diputatuen Ganberako Kultura batzordeko presidente Federico Molliconek, zeinaren ustez Italiak "superpotentzia kultural" izateko duen rola berresten duen.

Hala ere, rol horrek kostu handia du, batez ere Europar Batasuneko zor publiko handienetakoa duen herrialde batentzat —Greziaren atzetik—. Aurreko urteetan ez bezala, non erosketa-politika batzuetan lehentasunezko erosketa-prozedura motel edo hutsalekin oinarritzen zen, Kultura Ministerioak orain "erosketak" izeneko aurrekontu-lerro bat dauka (Fondo per l'acquisizione di beni culturali). Gobernuak 2021ean blindatu zituen funts horiek, urtean 8 milioi eurora igoz. Caravaggioren erosketa erabili gabe zeuden funtsak berriz esleitzeko dekretu berezi bati esker posible izan da.

Erosketa-sukarrak, hala ere, zalantzak pizten ditu. Kritikari batzuek beldur dira baliabideak "izen handietan" (Caravaggio, Antonello da Messina) kontzentratzeak Penintsulan hondatzen ari diren milaka aztarnategi arkeologiko eta elizen eguneroko mantentzea kaltetu dezakeela. Hala ere, publiko zabalaren ikuspegitik, eragin sinbolikoa ukaezina da. Estatuak koadro bat bere lurraldean mantentzeko edo maisulan bat aberriratzeko egiten duen ahalegina harrotasun nazionalaren seinale gisa ikusten da. Giorgia Meloniren gobernuak erakutsi nahi du "Italia ez dagoela jada salgai", baizik eta berriro erosteko gai dela.

—JdA-tik ekarria


begiradaren-paisaiak

Begiradaren paisaiak

Iker Valle

Rotonda (Donibane Lohizune, Lapurdi)

2026ko Urriaren 23tik
2026ko Azaroaren 29ra

landabarrenako-dama

Landabarrenako Dama

Pilar De Zubiaurre

Durangoko Arte eta Historia Museoa (Durango, Bizkaia)

2026ko Irailaren 08tik
2026ko Azaroaren 29ra

local-ecology

Local Ecology

Jochen Lempert

Artium (Gasteiz, Araba)

2026ko Azaroaren 21etik
2027ko Martxoaren 29ra

circus

Circus

Alejandra Ikaza

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Urriaren 30etik
2027ko Otsailaren 28ra

zoroak-maitariak-eta-poetak

Zoroak, maitariak eta poetak

Izaskun Araluzea [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 20a

Traen con ellos el olor de la bergamota y el cedro. Hamabost urte eta gero hau | Artistak: Ece Powell, Irune Merino, Izar Okariz, Iker Abaskal, Samuel Martin Schick, Stefano Santa Maria, Izai Rodriguez, Flx. Javier Larreina Morales. | Non: Guata Kultur Fabrikan, Aranguenen (Zalla, Bizkaia). | Noiz arte: Abenduaren 19ra arte.

zipriztin-berdeak-eta-moreak-horma-zurien-gainean

Zipriztin berdeak eta moreak horma zurien gainean

Goiatz Iza Erkiz [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 20a

Bilboko Guggenheim museoak Dan Flavin artista garaikidearen 24 obra bildu ditu 'Dan Flavin: Argi apur bat' erakusketan. Flavin 1960ko hamarkadako korronte minimalistaren parte izan zen, eta, lanpara fluoreszenteen bitartez, perspektibarekin jolasten zuen.

ibilbide-ezezagunak

Ibilbide ezezagunak

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 20a

Askotan artistak mugimendu eta garai bati lotuta azaltzen zaizkigu. Badirudi epe jakin batean artelanak sortu ondoren hil egiten direla edo mundutik desagertzen direla. Gainera, artistak bilakaera ezberdin bat edo beste bide batzuk aztertzen baditu, ez zaizkio kontuan hartzen.

bixente-ameztoiren-margolan-bat-nabarmendu-du-san-telmo-museoak-artistaren-heriotzaren-25-urteurrenean

Bixente Ameztoiren margolan bat nabarmendu du San Telmo Museoak, artistaren heriotzaren 25. urteurrenean

| 2026ko Azaroaren 13a

Museoak Bixente Ameztoi Olasagastiren (Donostia 1946 - Villabona 2001) Sin título (Izenbururik gabe) koadroa aurkezten du, Nabarmendutako obra izeneko programaren barruan. Lana 1976ko mihise gaineko olioa da, 130 x 161,7 cm-ko neurrikoa. Aurten erosi du museoak eta artistaren heriotzaren 25. urteurrenarekin bat eginez ikusgai jartzen du Arte Historikoaren aretoan 2026ko azaroaren 6tik 2027ko otsailaren 28ra arte.

kilimak-begietan

Kilimak begietan

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 12a

Circus | Artista: Alejandra Ikaza. | Non: Bilboko Rekalde aretoan. | Noiz arte: 2027ko otsailaren 28ra arte.

idazkera-eta-poesia

Idazkera eta poesia

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 12a

Euskal Herriko Bertsolari Txapelketa abian den honetan, aspaldiko artelan bat etorri zait burura. Laurita Siles Malagako artista doktorego tesia Euskal Herrira egitera etorri zenean, lagun batek bertso txapelketa batera eraman zuen.

paisaia-arkitektura-eta-trazua

Paisaia, arkitektura eta trazua

Izaskun Araluzea [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 4a

Bloke eta malda | Artista: Julen Agirre. | Non: Bilboko La Taller aretoan. | Noiz arte: Abenduaren 4ra arte.

departamento

Departamento

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Azaroaren 4a

Aurreko asteetako artikuluetan berriz ere ateak zabaldu dituzten azpiegitura handiez aritu gara. Gaur arteaz gozatzeko areto ezberdin eta ezezagun bati buruz hitz egin nahiko nuke.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.