artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Arnaldo Pomodoro eskultorea hil da, 99 urte betetzear zegoela

Aldi berean formaren teorialari eta praktikari, Pomodorok geometria eta politika inspirazio iturri dituen lan monumentala utzi digu.

arnaldo-pomodoro-eskultorea-hil-da-99-urte-betetzear-zegoela

| 23 Juin 2025

"Italiar eskulturaren azken erraldoia" hil da Milango bere etxean, 99 urte betetzearen bezperean. Arnaldo Pomodoro 1926ko ekainaren 23an jaio zen Montebello di Romagna-n. Jatorriz geometroa, txikitatik izan zuen arkitekto edo eszenografo izateko ametsa, 1950eko hamarkadaren hasieran abiatu zuen ibilbide artistikoa, Picassoren erakusketa batek liluratuta.

1954an, Lombardiako hiriburura —Milano— joan zen bizitzera, eta garai hartako hasierak beti gogoratu izan zituen intelektualki bizi-biziak izan zirelako, Lucio Fontana lagunarekin izandako adiskidetasunak markatuta. Bi artistek Continuità taldea sortu zuten 1961ean, eta Perilli, Novelli, Turcato, Dorazio eta bere anaia gaztea, Giò Pomodoro, batu zitzaizkien.

Hala ere, benetako jauzia 1959an iritsi zen, AEBetan arte amerikarra ikasteko beka jaso zuenean. MoMA museoan Brancusiren eskulturak ezagutu zituen, eta horiek izan ziren inspirazio-iturri iraunkorra. San Frantziskon Mark Rothko ezagutu zuen, eta New Yorken Costantino Nivola, Jasper Johns, Andy Warhol eta batez ere David Smith eta Louise Nevelson eskultoreekin harremana izan zuen. Laster hasi zen Berkeley-n irakasten eta Beat Generation mugimenduarekin kontaktuan.

Bere ospea etengabe hazi zen, nazioarteko lehen aitorpenek lagunduta. 1963an, São Pauloko VII. Bienalean Eskulturaren Nazioarteko Saria irabazi zuen; hurrengo urtean, Veneziako XXXII. Bienalean Eskulturaren Sari Nazionala; eta 1967an, Pittsburgh-eko Carnegie Institutuko Eskultura Nazioarteko Saria. Hamarkada amaieran New Yorkeko Marlborough Gallery-rekin lankidetza hasi zuen.

Bronzezko eskultura monumentaletan abstrakzioa irudikatzen aritu zen eten gabe, Esfera, Kono eta Disko sailen bidez, munduko hainbat hiriren plazak apaintzen dituztenak: Turin, Los Angeles eta Kopenhage, besteak beste. Eskulturak ikus daitezke Italian Kanpo Arazoetako Ministerioaren aurrean (Erroman), Nazio Batuen Erakundearen egoitzaren aurrean (New Yorken), Gazteriaren Jauregiaren parean (Moskun), edo Milango Strehler antzokiaren aurreko sei metroko espiral dorrean.

Elkarrizketa askotan azaldu izan zuen bere pasioaren jatorria Euklidesen geometria elementalen formekiko: kanpotik leunak, barrutik hortzez, amildegiz eta zauriz beteta.
"Nire eskulturak buztinarekin lantzen ditut. Bonba atomikoaren irudia ikusteak kolpatu ninduen: onddo formako eztanda, hiltzaile miasmak sortzen zituena. Orduan erabaki nuen eskulturaren gainazala korroditzea, aztarna hori utzi nahi nuen, suntsiketa sortu, oztopoen, arantzen eta sendaezinezko zaurien ikurra. Hori lortzeko, negatiboan lan egin izan dut", adierazi zuen.

Iturria: LeJournalDesArts.

galerie d'images

sfera-grande-arg-luca-spinelli-cesena
sfera-6-trinity-college-dublin-arg-aurelio-cartaino

hiria-kalea-etxea

Hiria. Kalea. Etxea.

Denise Scott Brown

Musée des Beaux-Arts de Bilbo (Bilbo, Bizkaia)

Du 11 Février 2026
Au 31 Mai 2026

after-hopper

After Hopper

Jose Antonio Azpilikueta

Musée des Beaux-Arts de Bilbo (Bilbo, Bizkaia)

Du 04 Février 2026
Au 31 Mai 2026

ra-asensi

Ra Asensi

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

Du 10 Février 2026
Au 12 Avril 2026

eszena-iluna-bera-esna

Eszena iluna. Bera esna

Natalia Suárez Ortiz de Zarate

San Telmo (Donostia, Gipuzkoa)

Du 05 Décembre 2025
Au 01 Mars 2026

arte-galeriek-atea-itxiko-diote-21eko-bezari

Arte galeriek atea itxiko diote %21eko BEZari

02 Fév. | Amaia Jimenez Larrea [BERRIA.eus]

Gaurtik larunbatera bitarte, Hego Euskal Herriko hainbat arte galeria itxi egingo dituzte, Espainiako Gobernuak artelanen salmentarako ezarritako %21eko BEZaren aurka protesta egiteko. Aspalditik dator zerga jaisteko eskaria; 2012an igo zuten.

poesiarik-ez-behintzat

Poesiarik ez behintzat

29 Janv. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Moon poem | Artista: Oscar Tuazon. | Lekua: Cibrian galeria (Donostia). | Noiz arte: urtarrilaren 31ra arte.

elkarketa-ala-murrizketa

Elkarketa ala murrizketa

29 Janv. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Iazko abenduaren 15ean, Bilbo Arte eta Azkuna zentroa elkartzeko erabakia hartu zuen Bilboko Udalak. Abenduaren erdiko bi asteak eztabaida publikorik gabe hartutako erabakiak oihartzun gutxirekin pasatzeko erabiltzen dira...

estetizidioa

Estetizidioa

22 Janv. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Estetizidio hitza idatzita ikusteak larritu nau. Ez nuen terminoaren berri, eta lehendabiziko aldiz artearen kontrako bortxakeria aproposak hain gordin adierazita irakurtzeak harritu nau.

ideologien-beldurrik-bai

Ideologien beldurrik bai?

22 Janv. | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Lurrak ez du jaberik izango | Artista: Marwa Arsanios. | Tokia: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 12ra arte.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).