artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Zentzuen konstelazioa

Ahanzturaren aurka. Omenaldiak eta eskaintzak | Artista: Angel Bados. | Non: Carreras Mugica galerian, Bilbon. | Noiz arte: Abenduaren 6ra arte.

zentzuen-konstelazioa
Angel Bados artistaren erakusketako pieza bat, Carreras Mugica galerian. OSKAR MATXIN EDESA / FOKU

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 16 Octobre 2025

Oroitzapenak memoriaren mosaiko bat osatzen duten teselen moduan irudikatu ohi ditut: bata bestearen ondoan jarrita, iraganeko zerbaiten presentzia immateriala bermatzen dutelarik. Hots, immaterialtasun hori askotan ahanzturaren arriskuarekin dator, eta horregatik existitzen dira oroitzapen horiek berrabiarazten dituzten ekintzak, hala nola omenaldiak eta eskaintzak. Nolabait, abstrakzio bihurtutako errealitateari gorputz bat itzultzen diote, berriz ere ukigarri bihurtuz.

Hain zuzen ere, existitzen den hori ahantzi ez dadin, prozesu horren garapen estetikoari bideak irekitzen dizkio Ángel Bados eskultoreak, Ahanzturaren aurka. Omenaldiak eta eskaintzak erakusketan, Bilboko Carreras Mugica galerian kokatutakoan.

Erakusketa espazioaren gela nagusian kokatzen da mostra, eta bertara hurbiltzen garen unean, artistak abiatutako prozesuarekin aurrez aurre elkartzen gara. Kolore, forma, testura eta material ezberdinen arteko elkarrizketek osatzen duten atmosfera batean murgiltzen gara, alegia. Lehen begi-kolpean, begietatik gorputzera sartzen den xamurtasuna nabaritzen da, eta horrek pieza bakoitzerantz gerturatzeko beharra sortzen du, bakoitzak babesten duen hori modu zehatzagoan identifikatzeko.

Artistak materialen artean harreman ezberdinak sortzen ditu, eta horien emaitzanortasun propioa mantentzen duten konposizio heterogeneoak dira. Batzuetan, harria ageri da oinarrian; beste batzuetan, egurra; edo estanpatu koloretsuko oihalek hartzen dute protagonismoa.

Erakusketan zehar desplazatzen naizen bitartean, pieza batzuek eta besteek nire arreta bereganatzen dute. Haietara hurbiltzean, oreka perfektutik aldentzen direla sumatzen dut: ez baitute simetriaren ordena bilatzen, baizik eta elkartrukean garatzen den bizitasuna. Adibidez, oihalezko peana bigunen gainean kokatutako harriek eta alboan dituzten beirazko ontziek tentsio leunak sortzen dituzte; harriaren pisuak oihalaren arintasunari erantzuten dio, eta bitartean, beiraren hauskortasuna agerian geratzen da.

Elkarri eraginez, sare afektibo bat osatzen dute, espazioan zehar hedatzen dena. Izan ere, ez dago hierarkiarik bertan: pieza bakoitzak bestearen presentzia moldatzen du. Eta moldatze horretan, zentzu ezberdinak sortzen dituzten konposizioen konstelazio bat eratzen da.

Konstelazio horren parte diren pieza ezberdinetan, kufiyak ageri dira, haien materialtasunaz harago, figurei zentzua ematen dieten elementu gisa. Oihal palestinar horiek babesaren eta doluaren ikur bihurtzen dira hemen, eta, aldi berean, bestearekiko begiradaren aztarna dira: iraganeko eta egungo zaurien lekuko. Modu horretan, materiaren eta memoriaren arteko zubi lana egiten dute oihalek.

Zentzu-eraikuntza hori beste modu batzuetan ere gauzatzen da Badosen lanetan. Esaterako, material gogorragoen artean babestutako fotokopiak ikus daitezke zenbait piezatan. Irudi horiek presentzia isilak dira; artistak azaldu bezala, irudiaren kontsumo azkarra saihestu nahian, erreprodukzioaren baliabidea erabiltzen du, desagertzear dagoen horren biziraupena bermatzeko.

Esan dudan bezala, irudi horiek erdi ezkutuan daude, eta, ondorioz, ikuslearen bilaketa aktiboa eskatzen dute; bertan dagoena deszifratzea da haien eskaera, piezek gerturatzeko keinua eskatzen baitigute. Azkenean, oroimenaren eta desagerpenaren arteko tentsioaren lekuko bihurtzen gara, eta irudiari eusteko keinu horiek erresistentzia xume baina iraunkorraren ekintzak bihurtzen dira.

Erakusketa osatzen duten piezen konstelazioak ez du esanahi zehatz eta itxirik osatzeko asmorik. Aitzitik, konposizio bakoitzaren tramen bitartez sortzen diren zentzuek guregan zerbait osatzea bilatzen dute: esperientzia intimo eta kolektibo baten forma iragankorra, oroimenaren eta materiaren arteko elkarrizketan. Horien bidez, gu geu ere konstelazio horren parte bihurtzen gara, materia eta memoria elkartzen diren leku horretan.


66-urtez-ikasten

66 urtez ikasten

Javier Sueskun

Muñoz Sola (Tutera, Nafarroa)

Du 11 Juin 2026
Au 06 Septembre 2026

hirugarren-paisaia

Hirugarren paisaia

Maria Azkarate

Nafarroako museoa (Iruñea, Nafarroa)

Du 15 Mai 2026
Au 04 Avril 2027

koloreztatutako-barne-bulkadak

Koloreztatutako barne bulkadak

Maialen Etxebeste Lekuona [BERRIA.eus]
| 15 Juillet 2026

Oaia Peruarena margolariak 'Behin eta berriz hasi' bilduma sortu du. Erakusketa irailaren 5era arte egongo da ikusgai, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian.

san-telmo-gaua-frescoren-esku-hartze-artistiko-batekin-dator-aurten

San Telmo Gaua Frescoren esku-hartze artistiko batekin dator aurten

STM
| 13 Juillet 2026

San Telmo Museoaren udako irekiera berezia uztailak 18an izango da, doako sarrerarekin, 20:30 eta 24:00 artean. Xabier Zirikiainek, Ander Perez de Arenazak eta Mario Azurzak berariaz okasio honetan sortuko duten proposamen artistikoa izango da aurtengo berrikuntza

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 8 Juillet 2026

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 6 Juillet 2026

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 5 Juillet 2026

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2 Juillet 2026

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).