artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Burdina eta azal

Silver Ships | Artista: Karlos Martinez Bordoy. | Non: Montehermoso kulturgunean, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 6ra arte.

burdina-eta-azal
Karlos Martinez Bordoyren 'Silver Ships' erakusketa apirilaren 6ra arte egongo da zabalik, Gasteizen. RAUL BOGAJO / FOKU

12 Mars 2026 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Sentsazioa dut artisten ekoizpenak bultzatzeko eskaintzen diren lehiaketak pixkanaka gutxiagotzen ari direla —ezinbestekoak direnak artisten ibilbideak hauspotu eta babesteko—. Gipuzkoan, adibidez, orain dela urte batzuk Gipuzkoako artista gazteen programa eten zuten, eta badirudi Irungo Udalak artisten ekoizpenetarako eskaintzen zituen diru laguntzak ere amaitu direla. Zorionez, ordea, programa guztiek ez dute etorkizun bera izan, eta Gasteizko Montehermoso kulturguneak bideratzen duen Proiektu Artistikoak Ekoizteko Laguntzen Deialdiak oraindik ere martxan jarraitzen du. Programa horren barruan, urtero lau dira aukeratzen dituzten artisten proiektuak, eta urtebeteko epea izaten dute, eskuratutako diru laguntza eta baliabideen bidez, haiek aurrera eramateko. Gainera, programa honek badu beste puntu interesgarri bat ere: aukeratutako horiek, ondoren, Montehermoson aurkezten dituzte hiru hilabetez, banakako erakusketa moduan. Hala, une honetan aurreko urtean aukeratutako proiektuetako bat dago bertan ikusgai: Karlos Martinez Bordoyren Silver Ships proposamena.

Erakusketa hauek bi espazio ezberdinetan egin ohi dituzte. Batzuk, kulturgunera sartu eta eskuinetara, eskailera batzuk igota dauden areto jarraituetan egiten dira. Hauek horma zuriko aretoak dira; espazio nahiko konbentzionalak. Beste batzuk, berriz, hiriko ur-biltegi zaharra zegoen espazioan egiten dira; bata edo bestearen aukeraketa, proiektuaren ezaugarrien araberakoa izaten da. Kasu honetan, Martinez Bordoyren proiektua, eraikinaren behealdean dagoen ur-biltegi zaharraren espazioan kokatua dago; aukeraketarekin bete-betean asmatu dute.

Ez da espazio erraza proiektuak aurkezteko: oso areto handia izateaz gain, nortasun ikaragarria du, espazioaren osotasuna adreiluzko arkuz beteta baitago, hormak soilik perimetroan dituela. Eta ondorioz, bertan aurkezten diren proiektuak ere presentzia handikoak izatea ezinbestekoa da, espazioak berak haien protagonismoa jan ez dezan. Kasu honetan, horretarako, artistak argiztapenarekin maisuki jokatu du, egun hain ohikoa ez den dramatismoa erabiliz: espazioa ilun utziz, bere proposamena osatzen duten egiturak foku-argiekin azpimarratu ditu. Modu honetan, espazioaren dimentsioa begi-bistarako txikitu egiten da, eta protagonismo osoa erakusketa osatzen duten zazpi egituretara mugatzen da; lurrean, gainera, egituren proiekzioekin itzal-jolas inguratzaileak sortzen dira.

Kanpin-denden piezetan oinarritutako eskulturak dira: metalezko egituren eta egitura horiek estaltzen dituzten oihalezko azalen artean tentsio-forma ezberdinak bilatu ditu artistak. Bataren eta bestearen funtzioen arakatze bat nabarmentzen da; gailentzerik gabekoa, elkarrizketan. Batzuetan metalezko egituren deskonposizioak dira protagonista, airean lerro finezko forma borobilduak sortuz; eta besteetan, hauek modu ezberdinez estaltzen dituzten gainazalak nabarmentzen dira, zilar kolorekoak, zientzia fikzioaren estetika gogorarazten dutenak, barnealdearen eta kanpoaldearen arteko loturak eta begiradak bideratzen direla; elementu bakoitzaren funtzioa edo funtzio eza jolasean ipiniz, baita estalkiarena eta babesgunearena berarena ere.

Eskultura batzuk metalezko egitura sendo eta puntadunen gainean finkatuta daude; lurretik altxatuta baina azpialdetik eutsita. Beste zenbait ur-biltegiko kableetatik zintzilik agertzen dira, mugimenduan, dantzan, eta bada beste bat espazioa osatzen duten arkuetako baten zutabeari heldua dagoena. Hala, azken hauek espazioari dagozkien elementuak direla dirudite, bere-berezko luzapenak balira bezala.

Mota honetako programetatik ateratzen diren emaitzak beti ezustekoak izaten dira, baita epaimahaikideentzat ere. Izan ere, gauza bat da paperean aurkezten den proiektua, eta bestea haren gauzatzea, kontuan izanik normalean beti izaten direla ustekabekoak proposamenen garapenetan. Aurten aurkeztu den lehen hau ezusteko atsegina izan da benetan; ezberdina eta adierazgarria, bereziki hartutako azken emaitza estetikoari dagokionez, ikusmina sortzen duten horietakoa, zirrikitu bakoitza arakatzeko beharra pizten dutenetarikoa.

silver-ships

Silver Ships

Karlos Martínez Bordoy

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

Du 30 Janvier 2026
Au 06 Avril 2026


urban-morphologies

Urban Morphologies

Jon Gorospe

Kutxa Kultur Artegunea (Donostia, Gipuzkoa)

Du 27 Mars 2026
Au 28 Juin 2026

after-hopper

After Hopper

Jose Antonio Azpilikueta

Musée des Beaux-Arts de Bilbo (Bilbo, Bizkaia)

Du 04 Février 2026
Au 31 Mai 2026

memoria-lausoei-begira

Memoria lausoei begira

16 Avr. | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Juana cima. BEGIRADA DISIDENTE BAT | Non: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: Abuztuaren 30era arte.

ondarearen-zaintzaileak

Ondarearen zaintzaileak

15 Avr. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Reina Sofia museoko teknikarien txostenak Picassoren Gernika ez mugitzeko gomendioa eman omen du; ez dakiguna da zein baldintzatan ez litzatekeen bete behar ez mugitzeko gomendio hori. Hau da, lana kalterik gabe mugitzeko aukera egongo balitz, iritzi bera mantenduko lukete?

iragan-kolonialak-bistaratuz

Iragan kolonialak bistaratuz

13 Avr. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Standing here Wondering Which Way to Go | Noiz arte: 2026ko ekainaren 14ra arte. | Non: Tabakaleran, Donostian.

arte-laborategiak

Arte laborategiak

04 Avr. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Gasteizko Zas kultur erakundeak eta Artium museoak Arabako artista gazteentzat egonaldi artistikoak egiteko deialdia egin dute. Parte hartu nahi duten artista hasiberriek hilabeteko soldata jasoko dute, produkzio gastuetarako dirua, eta museoaren azpiegitura erabiltzeko aukera izango dute.

zeri-begiratzen-dioten-artelanei-begiratzen-dietenek

Zeri begiratzen dioten artelanei begiratzen dietenek

04 Avr. | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Publikoak bildumako zortzi artelanen aurrean eginiko gogoetak biltzen dituzten zortzi bideo osatu ditu Bilboko Arte Ederren Museoak. Tamara Garcia Iglesias zinemagileak egin ditu, eta horiekin eman du amaitutzat 2021ean hasitako Ikuspuntuak proiektua.

Artekaria

Le portail de l'art en Euskal Herria

Ceci est le portail créé par le réseau ZAPART. Avec ARTEKARIA, nous voulons donner de la visibilité à l'incroyable richesse artistique et infrastructurelle de notre petit territoire basque (Euskal Herri osoa). En effet, il nous semble que dans un espace aussi réduit où se trouvent tant de musées (Artium, Oteiza, Beaux-Arts de Bilbo, Guggenheim…), de centres d'art (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), de salles publiques et privées (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fondations) galeries traditionnelles ou d'artistes… avec tant de programmations et d'œuvres d'artistes visibles, la visualisation de cet ensemble n'est pas facile. Nous avons créé ce portail pour aider à remédier à ce manque.

Artekaria

Le réseau des artistes professionnel.le.s d'Euskal Herria

Zapart a pour objectif de mettre en réseau, de promouvoir le travail et de défendre les droits des artistes professionnel.le.s vivant et travaillant en Euskal Herri (sur les six territoires historiques que sont Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa et Zuberoa).