artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Denboraren espazioa edo geometriaren eta soinu-sorkuntzaren arteko lotura

Juan José Aranguren eta Andrés Doñate artista donostiarren kolaborazioaren bidez sortu zen 'El espacio del tiempo' (Denboraren espazioa) soinu-instalazioak lau poster eta soinu-pieza baten lau bertsio ditu, eta geometriaren eta soinu sorkuntzaren arteko itzulpen-ariketa baten emaitza da.

denboraren-espazioa-edo-geometriaren-eta-soinu-sorkuntzaren-arteko-lotura
Juan JoseÀŒÂ Aranguren | Tabakalera

| 4 de Abril 2023

Tabakaleraren eskailera nagusiek soinu proiektu berri bat jasoko dute berriro: El espacio del tiempo (Denboraren espazioa). Juan José Aranguren eskultorearen lan batean oinarritutako pieza da, eta Andrés Doñatek partitura bihurtu zuen geometriaren eta soinu sorkuntzaren arteko itzulpen-ariketa harrigarri baten bidez.

Instalazio berriak zerikusirik ez duten bi lan erakusten ditu, baina jatorri berbera dute eta bereizezinak dira: alde batetik, Juan José Aranguren eskultoreak (Donostia, 1955) 1984an sortutako Canon bidimensional áureo 1 (Urrezko kanon bidimentsionala 1), eta, bestetik, Gliss, Andrés Doñatek (Donostia, 1956-2015) Arangurenen lanean oinarrituta 2005ean konposatutako soinu-pieza.

Juan José Aranguren eskultoreak bere kanona (lerro beltzak zuri gainean, paperean) 1984aren inguruan sortu zuen. Hamarkada batzuk beranduago, bere lana aurkeztu zion Doñateri topaketa informal batean, eta, emaitza gisa, Doñatek CD bat itzuli zion. CD horretan Gliss soinu-sorkuntza zegoen, Arangurenen lanean oinarritutakoa. Horrela hasi zen kolaborazio hori, eta gaur egun Tabakalerako eskailera nagusiko soinudun instalazioan du bere isla.

Lankidetza honetarako, (ez da horri buruzko adierazpen edo argibide espezifikorik gordetzen eta sinusoidalak eta prozesu algoritmokoak konbinatzen ditu), Doñatek Arangurenek diseinatutako eta bere esku jarritako kanona partitura bihurtu zuen, geometriaren eta soinu sorkuntzaren arteko itzulpen-ariketa harrigarri baten bidez. Laburbilduz, ariketa egin zuen espazioa denbora bihurtzeko. Lan hori Doñateren lehenengo lan publikoa izan zen eta bi artisten artean egindako kolaborazio bakarra.

Hurrengo bi hilabeteetan, Xabier Erkiziak Doñateren sorkuntzan oinarrituta egindako egokitzapen berezia entzun ahalko dugu, eta Arangurenek eskailera horietarako egindako kanonaren egokitzapena ikusi, lau poster handiren bidez ikusgarri egingo dena.

Juan José Aranguren (Donostia, 1955)

Eklektikoa, ez-artista eta ikasketa anitzekoa, Arteniño eta Ikertze Laboratorios Arteniño lengoaia alderatuei eta umeentzako hezkuntza estetikoari eskainitako bi egitasmoren kofundatzaile izan zen. 1999an, Alex Mendizabal soinu artistarekin batera Zine Animau egitasmoa sortu zuen. Hainbat eskultura publiko sortu eta aurkeztu izan ditu eta espazioari buruzko (Tridimentsionalitatea, Geometria eta Espazioaren erlatibitatea) ikerketak garatzen ditu.

Andrés Doñate (Donostia, 1956-2015)

Artista eta soinu-ikertzailea. Bere lan gutxi batzuk baino ez ditugu ezagutzen. Ikertze pedagogia esperimentaleko proiektuan parte hartzeaz gain, esparru pribatuan garatu zituen bere sorkuntza gehienak. Bere aurkezpen publiko urriek, soinuzko unibertso zabala erakutsi zuten, ikerketa zientifikoa eta musika ulertzeko modu berriak konbinatzen dituena. Bere lanak nagusiki soinu-instalazio multikanalen bidez erakutsi ziren, Euskal Herriko eszena artistikoan mota horretako arte-sorkuntzen aitzindari bihurtuz.

Fitxa teknikoa

  • Iraupena: 16:04, lau bertsiotan.
  • Diseinua: Juan José Aranguren "Urrezko kanon bidimentsionala 1"
  • Komisariotza eta soinu-egokitzapen espaziala: Xabier Erkizia.


el espacio del tiempo audioa denbora espazioa 044

espazioaren-anatomia

Espazioaren anatomia

Maria Helena Vieira da Silva

Guggenheim Bilbao (Bilbo, Bizkaia)

Desde el 16 de Octubre 2025
Al 22 de Febrero 2026

arte-galeriek-atea-itxiko-diote-21eko-bezari

Arte galeriek atea itxiko diote %21eko BEZari

02 de Febr. | Amaia Jimenez Larrea [BERRIA.eus]

Gaurtik larunbatera bitarte, Hego Euskal Herriko hainbat arte galeria itxi egingo dituzte, Espainiako Gobernuak artelanen salmentarako ezarritako %21eko BEZaren aurka protesta egiteko. Aspalditik dator zerga jaisteko eskaria; 2012an igo zuten.

poesiarik-ez-behintzat

Poesiarik ez behintzat

29 de En. | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Moon poem | Artista: Oscar Tuazon. | Lekua: Cibrian galeria (Donostia). | Noiz arte: urtarrilaren 31ra arte.

elkarketa-ala-murrizketa

Elkarketa ala murrizketa

29 de En. | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Iazko abenduaren 15ean, Bilbo Arte eta Azkuna zentroa elkartzeko erabakia hartu zuen Bilboko Udalak. Abenduaren erdiko bi asteak eztabaida publikorik gabe hartutako erabakiak oihartzun gutxirekin pasatzeko erabiltzen dira...

estetizidioa

Estetizidioa

22 de En. | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Estetizidio hitza idatzita ikusteak larritu nau. Ez nuen terminoaren berri, eta lehendabiziko aldiz artearen kontrako bortxakeria aproposak hain gordin adierazita irakurtzeak harritu nau.

ideologien-beldurrik-bai

Ideologien beldurrik bai?

22 de En. | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Lurrak ez du jaberik izango | Artista: Marwa Arsanios. | Tokia: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 12ra arte.

Artekaria

El poratl del arte en Euskal Herria

Este es el portal creado por la red ZAPART. Con ARTEKARIA queremos dar visibilidad a la increíble riqueza artística e infraestructural de nuestro pequeño territorio vasco (Euskal Herri osoa). De hecho, nos parece que en un espacio tan reducido donde se encuentran tantos museos (Artium, Oteiza, Oteiza, Artes de Bilbo, Guggenheim…), centros de arte (Uharte-zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), salas públicas y privadas (Didam, Zitadela, Bastero, Ospitalea, fondations), galería de arte tradicional o de artistas... con tantas programaciones y obras de artistas visibles, la visualización de este conjunto no es fácil. Hemos creado este portal para ayudar a resolver esta falta.

Artekaria

La red de l@s artist@s profesionales de Euskal Herria

Zapart tiene como objetivo conectar, promover el trabajo y defender los derechos de l@s artist@s profesionales que viven y trabajan en Euskal Herria (en los seis territorios historicos que son Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa y Zuberoa).