artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Vatikanoko museoetara ez joateko arrazoiak

Zutabeak idazterakoan, zenbaitetan izenburu zirikatzaileak erabiltzen ditugu irakurlea erakartzeko. Maiz, gure biktima azkar konturatzen da trikimailuaz: edukia izenburuaren kontra agertzen dela, alegia. Ez da hau kasua. Vatikanoko museoetara ez joateko arrazoiak emango ditut benetan. Esan gabe doa, noski, irakurleren bat arte ikaslea bada, edo Rafaelen jarraitzaile sutsua, edo gaitz freudiar baten ondorioz Kapera Sistinoarekin amets egiten badu gauero, bulda duela.

vatikanoko-museoetara-ez-joateko-arrazoiak
Pietro da Cortona: Allegory of Divine Providence and Barberini Power | I, Sailko (Xehetasuna)

2022ko Azaroaren 8a | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Has gaitezen errotik: zergatik doa jendea Vatikanoko museoetara? Batez ere, Kapera Sistinoa ikusteko. Izan ere, bisitari askok ez du konplexuaren tamaina irudikatzen; ordutxo batean ikus daitekeela uste du. Ez zaio bururatzen sarreratik kaperara ordubete luze emango duela galerietatik barna, jende andanaz inguratuta, txanponak, mapak, gurutzeak eta mosaikoak bazterrean utzita. Eta gainera, nekeak jota kaperara iristean, kostako zaiola eserleku bat harrapatzea, eta, manifa batean nola, artalde baten erditik ikusi beharko dituela pinturak, zutik eta lepoa hondatuta. Behin nahikoa dela erabakitzen duenean, ez dezala uste irteera ondoan dagoenik: bueltan ibili behar joaterakoan egindako bidea. Arte maitalea izanik ere, zaila da irteterakoan museoak ez gorrotatzea.

Erromara doazen bisitari gehienek egun gutxi pasatzen dituzte hirian, eta bat galtzen dute Vatikanoko museoetan. Galdu, alde batetik, museoetara sartzeko ordubeteko ilara dagoelako, sarreraren 17 euroez gain itxaronaldia ekiditeko beste lau ordaindu ez badituzu; eta ateratzerakoan atseden ordutxo bat giza eskubidea delako. Eta galdu, bestetik, Erromak mila altxor dituelako, eta Kapera Sistinoa horien arteko bakarra baino ez delako.

Adibidez, sabai-pintura harrigarriak daude Sant'Ignazio eta Il Gesu elizetan; San Pietro in Vincolin, gehienek bisitatuko duten Foroaren ondoan, Michelangeloren Moises eskultura; Santa Maria del Popolon eta San Luigi dei Francesin, Caravaggioren pintura bikainak, leku horietarako bereziki eginak; eta Santa Maria della Vittorian, Berniniren Santa Teresaren eskultura. Hauek guztiak debalde ikus daitezke. Laokoonteren ordezko gisa, Massimo alle Termeko museoan Diskoboloa eta Via Labicanako Augusto daude ikusgai, hala nola Liviaren lorategiaren pintura txundigarria. Barberini Galerian errenazimentuko pinturarik bikainena dago, eta, zerbait desberdina bilatzen duenarentzat, Santa Constanzaren mausoleoa eta ondoan dituen katakonbak esperientzia ederra izan daitezke. Zerrendaren jarraipenak luze joko luke.

Turismo masifikatuak leku berberetara eramaten gaitu denok, aukerak aztertu gabe. Arteak mila aurpegi ditu, hiri guztietan daude uste baino museo gehiago, eta Erromak merezi du Vatikanoko museoetara ez joatea.


mar-de-dios

Mar de Dios

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Apirilaren 14tik
2026ko Ekainaren 21era

elkar-topatzea

Elkar topatzea

Nerea Gundín

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

2026ko Martxoaren 28tik
2026ko Maiatzaren 03ra

memoria-lausoei-begira

Memoria lausoei begira

Api. 16 | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

Juana cima. BEGIRADA DISIDENTE BAT | Non: Artiumen, Gasteizen. | Noiz arte: Abuztuaren 30era arte.

ondarearen-zaintzaileak

Ondarearen zaintzaileak

Api. 15 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Reina Sofia museoko teknikarien txostenak Picassoren Gernika ez mugitzeko gomendioa eman omen du; ez dakiguna da zein baldintzatan ez litzatekeen bete behar ez mugitzeko gomendio hori. Hau da, lana kalterik gabe mugitzeko aukera egongo balitz, iritzi bera mantenduko lukete?

iragan-kolonialak-bistaratuz

Iragan kolonialak bistaratuz

Api. 13 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Standing here Wondering Which Way to Go | Noiz arte: 2026ko ekainaren 14ra arte. | Non: Tabakaleran, Donostian.

arte-laborategiak

Arte laborategiak

Api. 04 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Gasteizko Zas kultur erakundeak eta Artium museoak Arabako artista gazteentzat egonaldi artistikoak egiteko deialdia egin dute. Parte hartu nahi duten artista hasiberriek hilabeteko soldata jasoko dute, produkzio gastuetarako dirua, eta museoaren azpiegitura erabiltzeko aukera izango dute.

zeri-begiratzen-dioten-artelanei-begiratzen-dietenek

Zeri begiratzen dioten artelanei begiratzen dietenek

Api. 04 | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

Publikoak bildumako zortzi artelanen aurrean eginiko gogoetak biltzen dituzten zortzi bideo osatu ditu Bilboko Arte Ederren Museoak. Tamara Garcia Iglesias zinemagileak egin ditu, eta horiekin eman du amaitutzat 2021ean hasitako Ikuspuntuak proiektua.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.