artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Gaudí Museo berri bat irekiko dute Bartzelonan

Duela 100 urte hil zen arkitektoaren lehen eraikinetako batean, Teresianen Ikastetxean, jarriko lukete museoa martxan, 2028rako.

gaudi-museo-berri-bat-irekiko-dute-bartzelonan
Col·legi de les Teresianes, Bartzelona Arg/ Enfo CC Wikipedia

| 2026ko Ekainaren 23a

Antoni Gaudíren heriotzaren mendeurrena gogoratzen ari den honetan (1926ko ekainaren 10a), Bartzelonako Udalak iragarri du arkitektoaren ohorezko museo berri bat irekiko duela 2028rako. Proiektuaren helburua kataluniar modernismoaren maisuaren bizitzan eta obran espiritualtasunak izan zuen garrantzia argitara ematea da. Iragarpena, Leon XIV aita santuak ekainaren 10ean Sagrada Famíliaren dorrerik altuena (Jesusen dorrea) inauguratzeko Bartzelonara egin zuen bisita baino egun batzuk lehenago zabaldu zen.

Vatikanoak baimena eman du etorkizuneko museoa Teresianen ikastetxe erlijiosoan egokitzeko. Eraikin hau Antoni Gaudíren lehen lanetako bat da, 1888 eta 1890 artean eraikitakoa, eta publikoarentzat zabalduko den lehen aldia izango da. Eraikinak, tamaina nahiko apalekoa arkitektoaren ondorengo lanekin alderatuta, Enric d'Ossók sortutako Jesusen Teresianen Konpainia hartzeko diseinatu zen hasiera batean. Adreiluzko fatxadarekin, Gaudík kongregazio erlijiosoaren pobrezia-botoa errespetatu nahi izan zuen ekai merkeak erabiliz, nahiz eta horrek elementu apaingarriak lantzeko aukera eman zion. Leiho eta irekieretan burdin forjatua ere landu zuen, Güell Jauregia bezalako beste maisulan batzuetan ere aurki daitekeen bere material kuttunetako bat. Ikastetxearen egitura laukiak, gainean dituen almen angeluarrek eta gezi-leihoak gogorarazten dituzten leiho estuek Avila-ko Santa Teresaren Barne Gaztelua (1577) liburua ekartzen dute gogora; gazteluaren metafora erabiliz, arimak perfekziorantz egiten duen bidea azaltzen duen kontakizuna, hain zuzen.

Museoaren proiektuak Gaudí ikuspegi espiritualago batetik erakusteko helburuari erantzuten dio. Arquitectura Genis Planelles agentziak, zuzendaritza teknikoko lehiaketaren irabazleak, punta-puntako teknologietan oinarritutako museografia moderno baten aldeko apustua egin du. Ikus-entzunezko murgiltzaileen garapenean espezializatutako Ingeniería Cultural enpresak ere parte hartzen du proiektuan. Gaudíren eraikuntzen iruditze birtualak aurreikusten dituzte, baita errealitate birtualeko esperientzia baten bidez bere sormen-prozesua ezagutzeko gela bat ere. Maketa fisikoa eta jatorrizko dokumentuak horien osagarri gisa etorriko dira.

Espiritualtasunak leku garrantzitsua du "Jainkoaren arkitektoa" deitzen zaion horren bizitzan eta obran. "Bere garairako guztiz berritzailea zen arkitektura-modu batean adierazten du bere fedea", azaldu dio Patrick Sbalchiero historialariak Vatican News-i. Gaudíren bizitzako azken urteetan, erlijioak gero eta leku handiagoa hartu zuen, bere karrerako proiekturik handienean murgilduta zegoen bitartean: Sagrada Família. Pariseko Orsay Museoak "Gaudí" izenburu soilarekin erakusketa bat eskaini zuen 2022an, haren arkitekturaren mailaz mailako sakralizazioa berretsiz, basilikaren adibidetik abiatuta. Balio katolikoekin bat eginez, erosotasun materialei uko egin zien.

Gaudírengan fedeak zuen garrantzia sakonago aztertzen ari da azkenaldian: 2025ean, Frantzisko Aita Santuak arkitektoa dohatsu izendatzeko prozesua mahai gainean jarri zuen berriro, "beneragarri" deklaratuz. Harrezkero, prozedura urrats horretan blokeatuta dago, bururaino iristeko mirari bat aitortzea beharrezkoa baita.

Museoaren proiektua Bartzelonako "any Gaudí" (Gaudí urtea) egitasmoaren parte da; 2026 osoan zehar garatuko den programa honek Gaudíren kultur ondarea nabarmentzea du helburu, ezagunak diren monumentu ugariez harago. Kataluniako Generalitatearen ekimenez, nagusiki, hainbat ekitaldi antolatu dira Bartzelonan, Reusen eta Matarón. Urrian Gaudíri buruzko nazioarteko biltzar bat aurreikusten da, eta erakusketa finkoak nahiz ibiltariak antolatuko dira leku ezberdinetan. Casa Batllók eta Miró Fundazioak bat egin dute Gaudí, Joan Miró eta Joaquim Gomis (kataluniar modernismoaren hiru figura nagusi) ardatz dituen erakusketa bat diseinatzeko.

Teresianen Ikastetxeko museo honek aztarna berri bat utziko du Antoni Gaudík jada markatutako hiri batean. Dena dela, Casa Museu Gaudík, Sagrada Famíliaren Museoak eta UNESCOren ondare gisa erregistratuta dauden zazpi monumentuk osatutako sare baten barruan zalantzak sortzen ditu: museo hau gai izango ote da bere burua nabarmentzeko eta maisu kataluniarraren lanari buruzko begirada benetan berri bat eskaintzeko?

—JdAtik ekarria.


fantasia-eta-arrazoia

Fantasia eta arrazoia

Goya

Arabako Arte Ederren Museoa (Gasteiz, Araba)

2026ko Maiatzaren 18tik
2027ko Otsailaren 28ra

mundu-baten-aukera

Mundu Baten Aukera

Naturaren ikuspegiak BBVA Bilduman

BBVA San Nikolas (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Uztailaren 09tik
2026ko Urriaren 12ra

essence

Essence

Erakusketa kolektiboa

Virginie Bario Galeria (Hendaia, Lapurdi)

2026ko Irailaren 12tik
2026ko Azaroaren 04ra

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

diferituan-bizitzea

Diferituan bizitzea

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Irailaren 30a

Japonian lanean nagoenez, tenplu bateko udazkeneko ekinokzioaren inguruko ospakizun batera hurbildu nintzen aurrekoan. Ez nintzen plan hura egiten bakarra: tenplu txiki samarra zen, eta, iritsi nintzenerako, jendez gainezka zegoen; anitz turistak, ni bezala.

korapiloek-dakitena

Korapiloek dakitena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Irailaren 30a

'Gerezi Hori' | Artista: Maider Aldasoro. | Non: Rekalde aretoa, Bilbo. | Noiz arte: Azaroaren 22ra arte.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.