artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Altxerri

Gaur egungo testuingurua egokia dirudi arte garaikidearen salmentarako, baina gastatzeko dirua duen jendearen lehentasunak beste batzuk dira. Balio kulturalen transmisioan ez dugu asmatu eta auto, opor edo gaur egun esperientzia hitzaren bidez saltzen zaiguna dago modan.

altxerri
Altxerri galeria. Arg/ Altxerri

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2023ko Irailaren 20a

Galeria gutxik betetzen dituzte 40 urte. Donostiako Altxerri garai bateko Euskal Herriko galeria historikoen artean geratzen den bakarrenetakoa da Bilboko Vanguardiarekin batera.

40. urtebetetzea duelako zoriondu behar dugu Altxerri galeria, baina, batez ere, horrek esan nahi duenagatik: arte galeria batek azken urteetako aldaketei aurre egin diola eta irautea lortu duela kontrako testuinguruaren aurrean. XX. mendeko 80ko hamarkadatik gaur egunera, artea ikusteko eta saltzeko moduak asko aldatu dira, nahiz eta ez dirudien aldaketarik egon denik. Alde batetik, 80ko hamarkada arte garaikidearen normalizazio garaia izan zen. Urte haietan, Espainiako Estatuak atzerapen nabarmena zuen arte garaikidearen onarpenaren esparruan, eta erakundeetatik lan handia egin behar izan zen normalizazio itxura emateko. Euskal Herrian egoera zertxobait hobeagoa bazen ere, batez ere erakundeei begira —Arabako Arte Ederren Museoaren bilduma, lurralde historikoetako aurrezki kutxek egindako lana, hainbat udalen ekimenak arte publikoaren alde—, orokorrean lan handia egin behar izan zen jendearen artean arte garaikidea normaltzat hartzeko; esango nuke elite ekonomiko kontserbadoreak ez zuela arte garaikideari buruz ezer jakin nahi, Guggenheimen etorrera iragarri zen arte 90eko hamarkadaren erdialdean.

Horregatik, balio izugarria daukate ekimen pribatuek egindako lana arte garaikidea zabaltzeko orduan. 80ko hamarkada ez zirudien garai onena arte garaikidea saltzeko, batez ere Euskal Herria krisi ekonomiko sakon batean murgilduta zegoelako, baina gero eta jende gehiago zaletu zen mota horretako kultur eskaintzara, batez ere gastatzeko diru pixka bat zuena. Gaur egungo testuingurua egokia dirudi arte garaikidearen salmentarako, baina gastatzeko dirua duen jendearen lehentasunak beste batzuk dira. Balio kulturalen transmisioan ez dugu asmatu eta auto, opor edo gaur egun esperientzia hitzaren bidez saltzen zaiguna dago modan.

Beraz, arte galerien iraupenak asko harritzen nau, beti kontrako egoera bati egin behar izan diotelako aurre. Altxerriren kasuan, gainera, musika mota bati lotutako tabernarekin batera sortu zen, kulturako bi esparruek elkar elikatuko zutelakoan. Hala gertatu zen ia bi hamarkadatan edo; gero etorri zen jazzaren gainbehera eta arte garaikidearena ere bai. Garaietara moldatzea izan da Altxerriren arrakasta eta, seguruena, irabazirako marjina handiekin ez itsutzea. Gero eta frankiziatuago dauden euskal hirietan babesteko moduko ekimenak iruditzen zaizkit horrelakoak. Hiri edo herrialde batean egiten den artea ikusteko aukera ematen diguten tokiak dira horrelakoak; bestela, nora joan gaitezke Euskal Herrian egiten den artea ikusteko?

https://altxerri.com/eu/

autoreparations

Autoréparations

Gabriela Kraviez

Altxerri (Donostia, Gipuzkoa)

2023ko Irailaren 13tik
2023ko Urriaren 07ra


get-me-a-stone

Get me a stone

Rosalind Nashashibi

Artium (Gasteiz, Araba)

2026ko Ekainaren 12tik
2026ko Azaroaren 01era

itzalek-diotena

Itzalek diotena

Ihintza-Chole Hargous Aranburu

Posta aretoa (Urruña, Lapurdi)

2026ko Irailaren 11etik
2026ko Urriaren 16ra

arte-lanen-lapurreten-kronologia-bat

Arte-lanen lapurreten kronologia bat

| 2026ko Urriaren 10a

1911ko La Gioconda-tik 2026ko urriaren 4an lapurtutako San Joanen Apokalipsia-raino, Europan eta munduan izandako lapurreta garrantzitsuenen zerrenda.

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.