artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

ZERO taldeko figura zen Günther Uecker hil da, 95 urte zituela

Iltzez egindako erliebeekin eta argiaren inguruko lanarekin, Günther Uecker-ek hizkuntza artistiko paregabea ezarri zuen ZERO taldearen baitan.

zero-taldeko-figura-zen-gunther-uecker-hil-da-95-urte-zituela
Günther Uecker. Arg/ Oliver Mark / CC BY-SA 4.0

| 2025eko Ekainaren 13a

Günther Uecker, iltzeen maisua eta ZERO taldeko figura nabarmena, 2025eko ekainaren 10ean hil da Düsseldorf-en, 95 urte zituela, ZERO Fundazioak jakinarazi eta Le Journal des Arts egunkariak zabaldu dutenez. Gerra osteko alemaniar abangoardiaren funtsezko figura izan zen, eta bere lana argiaren, mugimenduaren eta errepikapenaren esperimentazioak markatu du.

1930ean Wendorf-en jaioa, (Ekialdeko Alemania ohian), Uecker-ek gaztetan ezagutu zuen gerra, eta 1953an Ekialdeko Alemaniatik ihes egin zuen. Düsseldorf-en finkatu ondoren, bertako Arte Ederren Akademian ikasi zuen 1955 eta 1958 artean, Otto Pankok maisu zuela. Hiri horretan, gerra osteko Europako abangoardiaren erdigune bihurtu zen horretan, Heinz Mack eta Otto Piene ezagutu zituen, ZERO taldeko sortzaileak. Uecker 1961ean ofizialki taldean sartu zen. Kolektiboaren helburua zen "zero puntutik hastea", nagusi zen espresionismoa baztertuz eta argian, mugimenduan eta espazioan zentratuz. "Bigarren Mundu Gerraren ondoren, arte berri bat behar genuen, Alemaniako historiaren zama emozional eta patetikoetatik libre", azaldu zuen Uecker-ek Frankfurter Allgemeine Zeitung-i 2014an eskainitako elkarrizketa batean.

Azkar garatu zuen Uecker-ek bere ibilbide osoa markatuko zuen teknika berezi bat: iltzeen erabilera sistematikoa. Milaka iltze eskuz iltzatuz azalera zurietan, bibraziozko erliebeak sortzen zituen, obraren itxura aldatu egiten zutelarik ikuspegiaren angelua eta inguruko argiaren arabera. Maiz "meditatibotzat" jo izan duen esku-hartze errepikakorra bere sorkuntza-prozesuaren ardatz bihurtu zen. "Ez naiz objektuaz arduratzen, baizik eta horrek igortzen duen energiaz", adierazi zuen The New York Times-i 2014an.

Uecker-ek hainbat sari jaso zituen bere ibilbidean zehar, besteak beste, Goslar hiriko Kaiserring saria 1983an, Gorespen Ordena 2000n, eta Alemaniako Gurutze Federaleko Meritu Saria 2001ean. Bere lana nazioarteko erakusketa askotan aurkeztu da, esaterako, 2014an New Yorkeko Guggenheim museoko ZERO: Countdown to Tomorrow erakusketan, 2021ean Lévy Gorvy Dayan galerian eta 2024an Londonen.

Azken urteetara arte aktibo jarraitu zuen Uecker-ek, Düsseldorf-eko bere tailerrean etengabeko lana eginez. Bere heriotzak amaiera ematen dio gerra osteko alemaniar abangoardiaren azken ordezkari zuzenetako baten ibilbideari. ZERO Fundazioaren arabera, "bere lana inspirazio iturri izaten jarraitzen du, bere erradikalismo formalagatik eta pertzepzioari buruzko hausnarketagatik".

irudi galeria

gunther-uecker-white-field-1964-arg-wmpearl

kaosaren-diziplina

Kaosaren diziplina

Isabel Coixet

San Telmo (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Irailaren 11etik
2026ko Azaroaren 01era

essence

Essence

Erakusketa kolektiboa

Virginie Bario Galeria (Hendaia, Lapurdi)

2026ko Irailaren 12tik
2026ko Azaroaren 04ra

ciga-bilduma

Ciga Bilduma

Javier Ciga

Pompelo Civivox (Iruñea, Nafarroa)

2026ko Otsailaren 14tik
2026ko Abenduaren 31era

irekitze-grafikoa

Irekitze grafikoa

Virage (Biarritz, Lapurdi)

2026ko Irailaren 25etik
2026ko Azaroaren 02ra

debt

Debt

Nooshin Askari

Cibrían (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Irailaren 25etik
2026ko Azaroaren 21era

arte-lanen-lapurreten-kronologia-bat

Arte-lanen lapurreten kronologia bat

| 2026ko Urriaren 10a

1911ko La Gioconda-tik 2026ko urriaren 4an lapurtutako San Joanen Apokalipsia-raino, Europan eta munduan izandako lapurreta garrantzitsuenen zerrenda.

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.