artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Louvre

Louvre museoko langileak greban omen daude. Xalbat Alzugarai [Berria egunkariko] kazetariak argitaratutako erreportaje luzean ondo baino hobeto deskribatu zuen munduko museo handienetako baten egoera penagarria.

louvre
George Grosz (1893-1959), Jendartearen Zutabeak (1926) (xehetasuna)

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 11a

Orain dela gutxi lapurreta ikusgarria zela eta komunikabideen protagonista bilakatu zen Parisko museo handia. Orduan jakin genuen Frantziako Gobernuari gutxi interesatzen zitzaiola guztion ondare izan behar zuen museoaren egoera. Hala ere, kulturaren demokratizazioaren ikurraren narriadurak larrialdi nazionala izan behar zuen. Louvreko itoginek artelanak kaltetu dituztela jakiteak frantziar eta europar guztiak lotsatu behar gintuela iruditzen zait. Horren ordez, aberatsei edo luxuzko marka komertzialei guztionak diren espazioak eskaintzea begi onez ikusten dugu, trukean artelanen bat berritzen badute.

Aspalditik ikusten ari gara ondare publikoaren pribatizazioa. Kultura bigarren mailako luxua denez, dirua daukaten enpresei alfonbra gorria jarri behar zaie ondarea zaintzen lagundu diezaguten. Antzeko zerbait ikusten ari gara osasungintzan mezenasgoari buruz hitz egiten digutenean. Horregatik, askotan pentsatu izan dut Louvre bezalako museoak usteltzen uztea ez dela administrazioaren interes faltaren zantzua, baizik eta kulturaren pribatizazioan beste urrats bat emateko ondo pentsatutako estrategia. Kaosaren aurrean aberatsak etorriko dira kultura salbatzera; konturatu gabe dirudun horien helburua kulturaren esklusibotasuna berreskuratzea dela. Ez dugu ilara luzerik egin nahi Louvren sartzeko eta ez ditugu bertako artelanak turista edo ikasle taldeekin partekatu nahi, guk gure festa pribatuan gure artean egon nahi dugu artelanez gozatzeko xanpain goxoa edaten eta kanape txikitxoak jaten ditugun bitartean. Utikan masa zikin eta hezigabea!

Beraz, Frantziako Iraultzak teorian lortu zuenari buelta ematen ari gara XXI. mendearen lehendabiziko laurdenean. Erregeen bildumak zirenak jende guztiak goza zitzala nahi zuten iraultzaile batzuek behintzat, eta nahiz eta berrehun urtetan utopia ez zen zeharo bete, asmoak hor zirauen. Baina ilustrazioaren printzipioak deseraikitzeko antolatu ziren Macronenak bezalako eskuin berrituak, demokraziaren zaintzailez mozorrotuta. Orain ez dute ultraeskuinak zabaltzen dituzten mezu populista baina bulgarrekin bat egin nahi. Horretarako dago Goizalde Landabasok azken artikuluan aipatutako Vincent Bollore bezalako jendea, eskuinaren bi ikuspuntuen zubi lana egiteko.


bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

diferituan-bizitzea

Diferituan bizitzea

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Irailaren 30a

Japonian lanean nagoenez, tenplu bateko udazkeneko ekinokzioaren inguruko ospakizun batera hurbildu nintzen aurrekoan. Ez nintzen plan hura egiten bakarra: tenplu txiki samarra zen, eta, iritsi nintzenerako, jendez gainezka zegoen; anitz turistak, ni bezala.

korapiloek-dakitena

Korapiloek dakitena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Irailaren 30a

'Gerezi Hori' | Artista: Maider Aldasoro. | Non: Rekalde aretoa, Bilbo. | Noiz arte: Azaroaren 22ra arte.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.