artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Artea eta zientzia Tabakaleran, Alemaniako Gobernuak babestuta

Tabakalerak 300.000 euro jasoko ditu CIRCE programaren bidez, artisten eta ikerketa zentroen elkarlana sustatzeko. Lau proiektu dira abian, eta emaitzak erakusketa batean jarriko dituzte, azaroan.

artea-eta-zientzia-tabakaleran-alemaniako-gobernuak-babestuta
Ricardo DiÀŒÂez MuinÀŒÂƒo, Teresa Koloma Beck, Clara Montero, Edurne Ormazabal, Manuela Ruzzoli, BegonÀŒÂƒa RodriÀŒÂguez, Luis Uriarte

Andoni Imaz [BERRIA.eus]
| 2023ko Apirilaren 4a

Artea, Zientzia, Teknologia eta Gizartea programa abian jarri eta hiru urtera, Tabakalerak nabarmen indartuko du ildo hori, Alemaniako Gobernuarekin egindako kontratu baten bidez. CIRCE Creative Impact Research Centre Europe programako "laborategi" bat izango da Donostiako zentroa, artisten eta kulturaz besteko erakundeen arteko lankidetza ikertzeko asmoz. 300.000 euro jasoko ditu Berlindik, artea eta zientzia uztartzen dituzten lau proiektu sortzeko.

"Arteak ezagutza sortzen duela aldarrikatzen dugu, artea ere ikerketa dela, eta artistek etorkizuna eta ezagutza sortzen diren lekuetan egon behar dutela", azaldu du Clara Montero Tabakalerako kultur zuzendariak. Orain arte, DIPC Donostia International Physics Center eta Tekniker ikerketa zentroekin egin izan dituzte gisa horretako elkarlanak. Aurten, bi horiez gain, BCBL Basque Center on Cognition, Brain and Language eta BCC Basque Culinary Center ere izango dituzte bidelagun.

Artista bat ariko da lanean ikerketa zentro horietako bakoitzarekin, eta emaitzak azaroan erakutsiko dituzte, Tabakaleran egingo duten "erakusketa handi" batean; Maria Ptqk izango da komisarioa. Emaitzen berri eman ez ezik, elkarlana bera nolakoa izango den ere aztertu nahi dute, metodologia ikertzea sektorearentzat baliagarria izan daitekeelakoan, horixe baita CIRCEren interesguneetako bat.

Tabakaleraz gain, Europako beste lau zentro hautatu dituzte CIRCE programan parte hartzeko: Berlingo u-Institut, Londresko City Unibertsitatea, Tallinngo Garage48 eta Zurich Centre for Creative Economies (Suitza).

"Arte praktikak ezinbestekoak dira krisi garaietan", Teresa Koloma CIRCEko ikerketa arduradunaren esanetan. "Artistak adituak dira ziurgabetasunari aurre egiten, ezezagunean nabigatzen eta bide berriak aurkitzen. Arteak eta zientziak, elkarrekin, sormenaren indar eraldatzailea askatu dezakete". Esan duenez, horregatik hautatu dute Tabakalera: eskarmentua duelako artisten eta zientzialarien arteko elkarlanean, eta, era berean, leku publiko bat delako, herritar guztiei irekia, eta "egungo gizartearen erronkei" heltzen laguntzen dielako horrek.

DIPCk landuko duen proiektuak Future Storage du izena, eta biltegiratze digitala ikertuko du: "Zer eragin sozial, ekonomiko eta ekologiko duen gero eta datu gehiago biltzeak, zer ordaintzen dugun denon garun kolektiboaren trukean", Ricardo Diez Muiño ikerketa zentroko zuzendariaren hitzetan. Marina Otero arkitektoa eta Eduardo Bendek NASAko ingeniaria ariko dira lanean.

Teknikerrekin elkarlanean egingo duten lanak, berriz, gizakien eta roboten arteko interakzioan ipiniko du arreta. Amaia Vicente artistarekin egingo dute proiektua, eta exoeskeletoak dituzten makinak egongo dira haren muinean, Luis Uriarte Teknikerreko zuzendari orokorrak azaldu duenez, baita makinen eta erabiltzaileen arteko "konfiantza harremana" ere: "Komunikazioak erraza izan behar du, sinbiotikoa ia".

Garuna harritzeko irudiak

Irudi kontraesankorrak hautemateak erantzun bat sortzen du giza garunean. Hori esplikatu du Manuela Ruzzoli BCBLko ikertzaileak. Garunak une bakoitzean gertatu behar lukeenari buruzko espektatibak ditu, eta, ustekabeko zerbait gertatuz gero, "aukerak urratzen" zaizkio. Laura MM artistarekin batera, adimen artifizialeko algoritmo bat entrenatuko dute, kontzeptu hori erabiltzeko sormen tresna gisa.

Algoritmoak irudi batzuk sortuko ditu, moduren batean espektatibak urratuko dituztenak, eta parte hartzaileen erantzuna jasoko du, garunaren jarduna irakurriko duen sistema baten bidez, eragin horren arabera beste irudi batzuk sortzeko. "Proiektu esperimentala izango da, esperimentu bat egingo dugulako Tabakaleran: erabiltzaile bakoitzaren erantzunaren araberakoa izango da lana", kontatu du Ruzzolik.

BCC Innovation gastronomia zentro teknologikoak lehen aldiz parte hartuko du arteari lotutako proiektu batean: Food Fictions ikerketa landuko du Tabakalerarekin. Artistek eta chefek etorkizuneko janaria irudikatu, eta aztertuko dute horrek zer eragin izango duen kulturan, ingurumenean eta gizartean. Gainera, Begoña Rodriguez zentro teknologikoko zuzendariaren arabera, arreta bereziz behatuko dute zentzumenen estimulazioak jandakoaren gaineko pertzepzioa aldatzeko duen ahalmena.


hirugarren-paisaia

Hirugarren paisaia

Maria Azkarate

Nafarroako museoa (Iruñea, Nafarroa)

2026ko Maiatzaren 15etik
2027ko Apirilaren 04ra

amaia-molinet

Amaia Molinet

Barriek zikloa

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Ekainaren 23tik
2026ko Irailaren 06ra

bizi-min-bizi

Bizi-min-bizi

Miren Gonzalez Goikoetxea

Arteztu (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Maiatzaren 29tik
2026ko Uztailaren 18ra

paraleloak-eta-meridianoak

Paraleloak eta meridianoak

Iberdrola bilduma

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Apirilaren 29tik
2026ko Agorrilaren 30era

denbora-besarkatzeko-ahalegin-bat

Denbora besarkatzeko ahalegin bat

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 10a

'MIRARI BAT EGUNEAN' | Artista: Nagore Txibite. | Non: NUPeko Sario eraikinean, Iruñean. | Noiz arte: ekainaren 13ra arte.

uharte-zentroak-9-proiektu-hautatu-ditu-2026ko-laguntza-programarako

Uharte Zentroak 9 proiektu hautatu ditu 2026ko Laguntza Programarako

| 2026ko Ekainaren 9a

Arte Plastiko eta Ikusizkoetarako Laguntza Programak arte plastikoen eta Ikusizkoetarako arloan ikerketa artistikoko proiektu argitaragabeak egiten laguntzea du helburu. Egitasmoak bi modalitatetan banatuta daude: ekoizpenekoak alde batetik eta argitalpenekoak bestetik.

artea-mugitzearen-artea

Artea mugitzearen artea

Amaia Igartua Aristondo [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 8a

Artelanak erakusteaz ez ezik, haiek lekualdatzeaz ere arduratzen dira museoak: adibidez, maileguan uzten dituztenean. Zaharberritzaile batek gainbegiratzen du prozesua pieza biltzen dutenetik helmugan ipintzen duten arte, eta aseguratuta joaten dira.

elkarri-eutsiz

Elkarri eutsiz

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 4a

MAR DE DIOS | Non: Rekalde aretoan, Bilbon. | Noiz arte: Ekainaren 21era arte.

utopiaz-mozorrotutako-distopia

Utopiaz mozorrotutako distopia

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 4a

Orain dela egun batzuk gurutzaontzietan bizi den bikote bati buruzko berri bat irakurri nuen. Ontzi batean ezagutu zuten elkar; ordurako emakumeak bere etxebizitza saldua zuen eta jasotako diruarekin gurutzaontziz gurutzaontzi zebilen.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.