artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Euskaraldiaren mugak

Badirudi Euskaraldia ez dela Guggenheim Museora iritsi. Barakaldon oinarritutako suediar multinazional batek Bilboko museoan antolatutako ekitaldi batean egon ondoren berriz ere atzerritar sentitu naiz nire herrian.

euskaraldiaren-mugak
Charles Sandison, The River, 2010

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2025eko Maiatzaren 22a

Bilbon dagoen museoa eta Barakaldon dagoen enpresa baino gehiago, izan zitezkeenMadrilen eta Vallecasen dauden erakunde bi, hizkuntzaren erabilpenari begiratuz gero.

Gainera, ekitaldia etxerako diseinuak aldaketa klimatikoak eragiten dituzten arazoak konpontzeko lehiaketa baten sari banaketa zenez, pentsatu nuen kontzientziazio ariketa polita izan zitekeela munduko kultura guztien biziraupenean ere hausnartzea. Biodibertsitatearen desagerpena agerikoa den momentuan, kultur aniztasunaren desagerpenari arreta jartzeak ere ez dirudi hain tokiz kanpokoa. Hala ere, arreta pizteko modukoa da Euskal Herrian dagoen kulturaren multinazionala den Guggenheim Museoa eta altzarigintzaren multinazionala den Barakaldoko enpresahain kezkatuta egotea klima aldaketarekin, batez ere lehenak jasotzen dituen turismoarekin, masifikazioak karbono arrasto izugarria uzten duenean, eta besteak saltzen dituen produktu asko Txinan eginda daudenean, horrek baldintza ekologikoen gainean sortzen dituen zalantzekin. Guztiok ditugu kontraesanak eta horregatik eskertzekoa daHome for our planet bezalako ekimen bat; zeinakunibertsitateko eta diseinu eskoletako ikasleekinlantzen baititu klima aldaketaren aurrean etxeko tresnetan diseinuak ekarri ditzakeen konponbideak. Espero dut greenwashing delako hutsean ez geratzea.

Hasierako gairabueltatuta, ez dakit horrelako ekitalditan euskararen presentziak zein izan behar duen, ingelesa edo suediera erabili balitz hobeto kalkulatuko nuke, baina gaztelania besterik erabili ez zenez, egun on eta ongi etorri baino zerbait gehiago eskatuko nuke, edo, hobeto esanda, eskertuko nuke (Donostiako Zinemaldian zerbait lortu bada, ez da ezinezko ahalegina izango). Azkenean ez da nahikoa Euskal Herriko museotako paisaia idatzia bi hizkuntzetan egotea, aurrerapausoak eskatzeko garaian gaude, Euskaraldiak irauten duen 10 egunetan behintzat. Euskararen erabilpenaren ohiturak aldatzeko garaia bada, alda ditzagun artearen munduan dauden ohiturak, eta ahaleginak egin ditzagun euskara presente egon dadin artearekin harremana duen edozein ekitalditan, aspalditik dakigulako euskara ere arteaz eta artean aritzeko hizkuntza dela. Baita diseinuan ere.


museoa-urtu

Museoa Urtu

Nader Koochaki

Ondarearen etxea (Maule-Lextarre, Zuberoa)

2026ko Urtarrilaren 26tik
2026ko Irailaren 06ra

forma-egin-eta-pentsatu

Forma egin eta pentsatu

Izaskun Alonso Saratxaga

ZAS kultur aretoa (Gasteiz, Araba)

2026ko Uztailaren 09tik
2026ko Urriaren 03ra

natura-harmonia-poesia

Natura Harmonia Poesia

Mikel Lertxundi

Okendo Kultur Etxea (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Ekainaren 26tik
2026ko Agorrilaren 29ra

behin-eta-berriz-hasi

Behin eta Berriz hasi

Oaia Peruarena

Ekain (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Uztailaren 09tik
2026ko Irailaren 05era

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 8a

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 2026ko Uztailaren 6a

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 5a

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2026ko Uztailaren 2a

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

testigantza-liburu-bat-oteizaz-oteizarengatik-eta-oteizari

Testigantza liburu bat Oteizaz, Oteizarengatik eta Oteizari

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 27a

Jorge Oteiza "ezagutzeko" liburu bat ondu du Jose Julian Bakedanok, Pamielarekin. Eskultorearekin izandako "harremana" inportantetzat daukaten 36 lagunen ahotsak jaso ditu, Atxagarena eta Moneorena tartean, eta dozenaka argazkirekin osatu du lana.

roberto-chartamek-geometria-mundu-naturalera-darama-cristina-enean

Roberto Chartamek geometria mundu naturalera darama Cristina Enean

| 2026ko Ekainaren 26a

Cristina Enea Fundazioak uda honetarako egin duen erakusketa-proposamenak, Ura Besterik Ez, herritarrak gonbidatzen ditu mugarik ezagutzen ez duten espazioak eta bolumenak okupatzen dituzten geometrietan murgiltzera. Horren karietara, Roberto Chartamek naturaren hizkuntza berarekin lan egiten du. Bere erreminta airean eta aluminioan tenkatutako hariak dira, eta horiekin Cristina Eneako Ingurumen Baliabideen Etxeko hiru aretoak marrazki bizigarri handi bihurtzen ditu.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.