artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Palestinar museo bat ireki dute Edinburgon

AEBetako museo baten adar honek palestinar kultura sustatu nahi du, batez ere artearen bidez.

palestinar-museo-bat-ireki-dute-edinburgon
Haya Ka'abneh, Spring Mourning. © Palestine Museum

| 2025eko Ekainaren 4a

Herri palestinarraren deshumanizazioari erantzutea, haren kultura eta historia arte garaikidearen bidez balioan jarriz... horixe da Edinburgoko Palestina Museoak bere gain hartu duen eginkizuna. Maiatzaren 17an inauguratu zuten museo hau, AEBetako Connecticut estatuan dagoen Palestina Museoak irekitako adarra da. Jatorri palestinar-amerikarra duen Faisal Saleh enpresariak sortu zuen museoa 2018an; lehenik aldizkariak argitaratzen aritu zen, eta ondoren software garapenean lan egin zuen.

Faisal Saleh eta bere familia 1948an ihes egin zuten Palestinatik, eta horrek proiektuari dimentsio politiko argia ematen dio. Palestinaren inguruko beste kontakizun bat aurkeztu nahi du, eta palestinarrei beren burua adierazteko plataforma iraunkor bat eskaini, AEBetan palestinar kultur ekitaldi ugari azkenaldian bertan behera utzi baitira. "Palestinarrak ez gara biktima ahul hutsak, baizik eta gure eskubideak defendatzeko prest dauden pertsona talentudunak garela erakutsi nahi dugu", azaldu dio Faisal Salehek Journal des Arts-i.

Hasiera batean London edo Dublin hartu nahi izan zituen kontuan, baina azkenean Edinburgo aukeratu zuen lehen adar europar gisa, bertako komunitate batzuek Palestinaren alde erakusten duten konpromisoa dela eta.

London baino merkeagoa izateaz gain, Eskoziako hiriburua egokia da, bere kultura aberatsagatik eta sormenarekiko duen irekitasunagatik. Abuztuko jaialdi garaian nazioarteko dimentsioa hartzen du hiriak, eta milioi bat bisitari baino gehiago erakartzen ditu. Museoa bera hiriko erdigune historikoan kokatuta dago, UNESCOren Munduko Ondare izendatutako gune batean, eta eraikin zahar batean dago.

Museoak 100 metro koadroko azalera du. Hasierako erakusketak 35 artista inguru bildu ditu, gehienak jatorri palestinarrekoak, eta 65 lan inguru aurkezten ditu. Lanen artean pintura estilo ezberdinak, eskulturak, brodatuak, ehunak eta instalazioak daude, erbestea, memoria eta erresistentzia bezalako gaiak jorratzen dituztenak. Urtean zehar, webguneak filmak, poesia edo literatura irakurketak, kontzertuak, antzerki eta dantza emanaldiak ere eskainiko ditu.

Museoaren zuzendari nagusiak diru-bilketa abiatu du egituraren funtzionamendua sostengatzeko. "Oraindik hasierako faseetan gaude", azaldu du. "Gure urteko helburua 100.000 libera (118.800 euro) bada ere, orain arte 10.000 libera (11.800 euro) inguru bildu ditugu". Faisal Salehek Connecticuttik koordinatuko ditu museoaren jarduerak urrunetik. Eguneroko kudeaketa eta dinamizazioa, berriz, tokiko boluntarioek egingo dute.

Erresuma Batuko Palestinaren kausarekiko babesak indarra hartu du azken hilabeteetan. 2024ko urriko Ipsos inkesta baten arabera, britainiarren bostetik hiruk uste zuen Hamasen aurkako gatazkan Israelek Gazan eginiko jarduera militarra gehiegizkoa zela. Inkestatuen %73k Hamas eta Israelen arteko berehalako eta baldintzarik gabeko su-etena nahi zuen.

_________________________

Iturria: Le Journal des Arts


rabelais-kanta

Rabelais Kanta

Eugenio Ortiz Miguel

Hondarribia Kultur Etxea (Hondarribia, Gipuzkoa)

2026ko Otsailaren 21etik
2026ko Martxoaren 29ra

mundu-zabala-3

Mundu Zabala #3

Juan Aizpitarte, Anne-Laure Garicoix, Olivier Masmonteil

Beatrix Enea (Angelu, Lapurdi)

2025eko Abenduaren 13tik
2026ko Apirilaren 18ra

ra-asensi

Ra Asensi

Rekalde Aretoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Otsailaren 10etik
2026ko Apirilaren 12ra

burdina-eta-azal

Burdina eta azal

Mar. 12 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

Silver Ships | Artista: Karlos Martinez Bordoy. | Non: Montehermoso kulturgunean, Gasteizen. | Noiz arte: apirilaren 6ra arte.

klientelismoa

Klientelismoa

Mar. 12 | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Otsailaren 12an Eusko Legebiltzarrean kulturgileen egoera eztabaidatu zuen jardunaz aritu zen Ismael Manterola aurreko astean. Luze jotzen ari da bilkura horren oihartzuna, eta ez da harritzekoa: astero bada Garikoitz Mendizabalek esan zituenak ezbaian jartzen dituen beste adibide bat.

euskal-eskulturak-ez-dezan-gizon-izena-bakarrik-izan

Euskal eskulturak ez dezan gizon izena bakarrik izan

Mar. 06 | Iñigo Astiz [BERRIA.eus]

E3 Euskal Emakume Eskultoreak elkartea osatzen duten hemeretzi artisten lanak bildu dituzte 'Eskultoreak hemen orain' erakusketan. Bizkaiako Batzar Nagusietan dago bilduma ikusgai, Bilbon.

ezjakintasuna

Ezjakintasuna

Mar. 05 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Eztabaida Eusko Legebiltzarrean. EH Bilduko legebiltzarkideak sortzaileak prekaritatetik ateratzeko edo babesteko lege proposamenak eskatu ditu. Lanartea elkarteak eta Siadecok sektorean egindako ikerketaren arabera, "ezegonkortasuna" eta "diru sarrera apalak" dira nagusi.

muga-bigunen-testurak

Muga bigunen testurak

Mar. 05 | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

DEAR DEER. | Artista: Maider Garaio. | Non: Iruñeko Ziudadelako Bolborategian. | Noiz arte: apirilaren 12ra arte.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.