Europako Batzordeak Veneziako Biurtekoa errekeritu du, 2026ko ediziorako errusiar pabiloia berriro irekitzea arrazoitu dezan eta, bide batez, 2028ko ediziorako aurreikusitako 1,8 milioi euroko dirulaguntza eteteko edo bertan behera uzteko mehatxua eginez. Apirilean bidalitako gutun batean, Hezkuntza eta Kulturako Agentzia Exekutiboak (EACEA) hogeita hamar eguneko epea eman dio Fondazione La Biennale di Venezia fundazioari kexei erantzuteko eta balizko zuzenketa-neurriak proposatzeko.

Muga-eguna maiatzaren 11 da, Artearen 61. Nazioarteko Erakusketa jendearentzat ireki eta bi egunera. Epe horrek finantzaketa etetea edo ezeztatzea ekar dezake, baldin eta Errusiaren parte-hartzea Europar Batasunaren (EB) zigor-erregimenarekin bateraezina dela irizten bada. Gutunak gogorarazten du Europako funtsekin finantzatutako proiektuek EBren zigorrak eta oinarrizko printzipioak errespetatu behar dituztela, eta errusiar pabiloia berriro irekitzeak horren inguruko "galdera serioak" ekartzen dituela gaineratzen du.

Bere lehen jarrera publikoan, Veneziako Biurtekoaren Fundazioak adierazi du EACEAren gutunari "garaiz eta forman" erantzungo diola. Hala ere, erakundearen ustez, ez du inolako lege-araurik edo Europako Agentziarekiko kontratu-konpromisorik hautsi, eta ziurtatu du nazio zein nazioarteko legeen arabera jokatu duela.

Joan den martxoaren 26an, Europako Batzordeak gutun bat bidali zion Italiako Kanpo Arazoetarako Ministerioari, Erromak pabiloiaren irekieraren inguruan duen jarrera ofiziala ezagutzeko, eta astebeteko epean erantzuteko eskatu zion. Apiril erdialdean epea bete gabe zegoenez, Italiako kantzelaritzak ministerio arteko harremanak abiatu zituen eta erantzuna Kultura Ministerioarekin koordinatu zuen; azken horrek Biurtekoak emandako dokumentazioa helarazi zion Bruselarri.

Parte hartu bai baina saririk ez

Joan den apirilaren 27an Veneziako Bienalak iragarri du Nazioarteko Zigor Auzitegiak gizateriaren aurkako krimenengatik epaitzen dituen herrialdeetako buruzagiak ordezkatzen dituzten artistei sariak emateari uko egingo diola; hau da, Errusiari eta Israeli.

Giro honen erdian eta Italiako prentsaren arabera, Italiako Kultura ministroak Veneziako Bienalaren inaugurazioan ez joateko asmoa iragarri du, antolatzaileek Errusiaren gaia kudeatzeko moduari erantzunez.

Errusiaren pabiloiaren itxiera eta itzulera

Errusiaren pabiloia 2022an itxi zen, Ukrainako inbasioaren ondoren, komisarioak eta artistek protesta gisa dimisioa eman ostean. 2024an, Boliviari utzi zioten espazioa, Errusia bi ediziotan jarraian kanpoan geratu zelarik. 2026rako, Moskuk bere itzulera iragarri zuen "The Tree is Rooted in the Sky" ("Zuhaitza zeruan errotuta dago") izeneko erakusketarekin, Anastasia Karneeva komisarioaren zuzendaritzapean.