artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Tabakalerak argia eta soinua uztartzen dituen 'Erresonantzia' instalazioarekin itxiko du 10. Urteurrenaren ospakizuna

Gheada kolektiboak sortutako lanak Tabakalerako Prisma ekosistema sentsorial bihurtu du, eta ehun-elementuak, argi pendularra eta mezu poetikoak errezitatzen dituzten ahotsak biltzen ditu, etengabe eraldatzen ari den esperientzia bat eskainiz.

tabakalerak-argia-eta-soinua-uztartzen-dituen-erresonantzia-instalazioarekin-itxiko-du-10-urteurrenaren-ospakizuna
Gheada kolektiboa.

| 2025eko Abenduaren 12a

Tabakalerak, Kultura Garaikidearen Nazioarteko Zentroak, Erresonantzia instalazioa inauguratu du bere hamargarren urteurrena ospatzeko. Gheada kolektiboak sortutako lanak bosgarren solairuko Prisma argi, mugimendu eta erresonantzia poetikoaren espazio sentsorial bihurtu du. Instalazioa 2026ko urtarrilaren 11ra arte bisitatu ahal izango da, zentroaren ohiko ordutegian.

Argia, soinua, mugimendua eta ehun-elementuak integratzen dituen ekosistema sentsorial gisa sortutako instalazioak etengabe eraldatzen ari den esperientzia eskaintzen du. Obra sei metroko diametroa duen egitura zirkular baten inguruan antolatu da, eta bertatik zintzilik oihal zeharrargi handi bat dago, txatalak eta mezu inprimatuak dituena. Testu horiek argiaren arabera agertzen edo ezkutatzen dira, eta horrek espazioaren irakurketa aldakorra eragiten du.

Egituraren erdian, argi pendularrak piezaren bihotz erritmiko gisa jokatzen du: itzalak, distirak eta oszilazioak proiektatzen ditu, ingurunearen pertzepzioa aldatuz. Bere mugimenduak Foucaulten penduluari egiten dio erreferentzia, eta Prisma esekitako espazioa, fisikoa dena eta sinbolikoa dena uztartzen dituena, bihurtzen du.

Soinu-diseinuak oihaleko mezuak errezitatzen dituzten ahotsak barne hartzen ditu, publikoa inguratzen duen kontakizun korala harituz. Paisaia akustiko horrek, argi-jokoarekin eta ehun-materialtasunarekin batera, kontenplazio-ingurune bat sortzen du, eta bertan hitza, argia eta mugimendua orekan mantentzen dira.

Instalazioak esperientzia desberdinak eskaintzen ditu egunaren unearen arabera: argi naturalarekin, oihalak testurak, hutsuneak eta erliebeak erakusten ditu; gauez, argi pendularrak protagonismoa hartzen du eta espazioa argi-agertoki eseki bihurtzen du.

Erresonantzia teknologia eta artisautza uztartzen dituzten esperientzia murgiltzaileetan, interaktiboetan, eta performatiboetan espezializatuta dagoen Gheada kolektiboak sortu du, eta estimulu sentsorialen bidez imajinatzeko, kontzientzia sortzeko eta eraldaketa-prozesuak irudikatzeko gonbidapen gisa aurkezten da.

Proiektuak PH/H05en laguntza izan du ehunen garapenean, Andrea Petitena pieza pendularrean, Laura Samena poeta eta rapeatzailea ahotsean eta Ibon Aguirrerena soinu-ekoizpenean.

erresonantzia

Erresonantzia

Gheada kolektiboa

Tabakalera (Donostia, Gipuzkoa)

2025eko Abenduaren 11etik
2026ko Urtarrilaren 11era


sinbiotika

Sinbiotika

Txaro Marañon

Montehermoso Kulturunea (Gasteiz, Araba)

2026ko Irailaren 25etik
2026ko Azaroaren 08ra

bilboko-euskal-museoa-zabalik

Bilboko Euskal Museoa, zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Berritu ondoren zabaldutako museo bati buruz idatzi nuen aurreko astean. Irakurleak barkatuko dit museoei buruzko serie hau, baina ekainean zabaldu zuten Bilboko Euskal Museoari buruz idatzi behar dut gaur, nahiz eta arte museoa ez izan.

oroitzeak-berekin-dakarrena

Oroitzeak berekin dakarrena

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 8a

Urtero legez, Mapamunditarrak erakusketa proiektuaren hitzordua gurean dugu berriz, urteroko egutegiari leial. Badira erantzun borobil eta itxiak ematera datozen erakusketak, baina ibilbideak erakutsi ohi digu komisariotza proiektu oro, funtsean galdera batekin hasten dela.

bonnat-museoa-zabalik

Bonnat museoa zabalik

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Azkenean! Ia 15 urte itxita egon ondoren berriz zabaldu dute Baionako Bonnat-Helleu museoa. Leon Bonnat artista baionarrak bere herriko etxeari utzi zion urteetan pilatutako arte bilduma; horren ondorioz, ordura arte bilduma pribatua izan zena publikoa bilakatu zen.

deskolonializazioaren-erronka-euskal-museoetan-ate-joka

Deskolonializazioaren erronka euskal museoetan ate joka

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Urriaren 6a

Europako museoetan maiz piztu ohi da haien bildumetan iragan kolonialak duen arrastoari buruzko polemika. Obra espoliatuak itzularazteko Parisek onartu duen legeak ekarri du gaia hizpidera orain. Adituek diote Euskal Herrian ere "asko" dagoela egiteko.

diferituan-bizitzea

Diferituan bizitzea

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Irailaren 30a

Japonian lanean nagoenez, tenplu bateko udazkeneko ekinokzioaren inguruko ospakizun batera hurbildu nintzen aurrekoan. Ez nintzen plan hura egiten bakarra: tenplu txiki samarra zen, eta, iritsi nintzenerako, jendez gainezka zegoen; anitz turistak, ni bezala.

korapiloek-dakitena

Korapiloek dakitena

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Irailaren 30a

'Gerezi Hori' | Artista: Maider Aldasoro. | Non: Rekalde aretoa, Bilbo. | Noiz arte: Azaroaren 22ra arte.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.