artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Iranen aurkako gerra: ondareari egindako kalteen lehen balantzea.

Otsailaren 28an Iranen aurkako gerra hasi zenetik, AEBetako eta Israelgo bonbardaketek milaka hildako eragin dituzte bertan.

iranen-aurkako-gerra-ondareari-egindako-kalteen-lehen-balantzea
Isfahango Meskita Handia ©Hamidespanani, CC BY-SA 4.0

| 2026ko Apirilaren 6a

Eraso intentsiboek, neurri batean, ondarea saihestu omen dute, baina hainbat lekuk —tartean UNESCOren Gizateriaren Ondarean inskribatutako batzuek— kalte partzialak jasan dituzte. Herrialdeak 29 elementu ditu zerrendan, horien artean Historiaurreko garaiko aztarnategiak (Khorramabad haraneko harpeak, esaterako).

Irango Ondare Kulturaleko ministroak martxoaren erdialdean adierazi zuenez, Teheranen 19 monumentu eta gune kaltetu dira, eta 50 baino gehiago herrialde osoan. Golestan jauregiaren kasua da, 2013tik Gizateriaren Ondare dena: XIX. mendean berreraiki zuten antzinako gotorleku baten gainean, eta Qajar dinastiaren boterearen egoitza izan zen, artearekiko zaletasunagatik ezaguna. Sare sozialetan zabaldu diren bideoek zorua beira puskaz eta Qajar estiloko ispilu-mosaikoz estalita erakusten dute, monumentua ospetsu egin duen ezaugarrietako bat. Badirudi aireko bonbardaketen leherketa-uhinek jo dutela eraikina. Lekukotasunen arabera, bonbardaketek Teherango merkatu estalia ere jo dute.

Isfahanen, Gizateriaren Ondareko hainbat monumentuk kalteak jasan dituzte, besteak beste Isfahango Meskita Handiak (VIII-XII. mendeak), bere zeramika-dekorazioengatik eta kupula urdinagatik ezaguna. Hiriguneko Chehel Sotoun konplexua ere partzialki kaltetua izan omen da. XVII. mendeko persiar lorategi eta eraikin multzo honek ispilu-mosaikoz apaindutako jauregiak ditu, eta arteetan zein literaturan sarri irudikatua izan da. Agintarien arabera, azken bonbardaketek Naghsh-e Jahan plaza (XVII. mendea), bere ur-putzu eta jauregiengatik ezaguna, jo dute.

UNESCOk gogorarazi du gerraren hasieratik bertatik Gizateriaren Ondareko guneen koordenatu geografikoak eman dizkiela inplikatutako aldeei, eta gaur egun kalteen neurria ebaluatzen ari dela. Martxo hasierako agiri batean, 1954ko Hagako Hitzarmena errespetatzeko deia egin du. Bestalde, Iranek 120 gune eta monumentu baino gehiago markatu ditu Blue Shield (Babes Urdina) ikurrarekin, gatazkan dauden armadei seinalatzeko, hitzarmenak gomendatzen duen bezala; Iran, AEBak eta Israel akordio horren parte dira.

JdA-tik ekarria


calima-express

Calima Express

Juf

Cibrían (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Uztailaren 17tik
2026ko Irailaren 19ra

ura-besterik-ez

Ura besterik ez

Roberto Chartam

Cristina Enea fundazioa (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Ekainaren 26tik
2026ko Irailaren 13ra

koloreztatutako-barne-bulkadak

Koloreztatutako barne bulkadak

Maialen Etxebeste Lekuona [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 15a

Oaia Peruarena margolariak 'Behin eta berriz hasi' bilduma sortu du. Erakusketa irailaren 5era arte egongo da ikusgai, Donostiako Ekain Arte Lanak galerian.

san-telmo-gaua-frescoren-esku-hartze-artistiko-batekin-dator-aurten

San Telmo Gaua Frescoren esku-hartze artistiko batekin dator aurten

STM
| 2026ko Uztailaren 13a

San Telmo Museoaren udako irekiera berezia uztailak 18an izango da, doako sarrerarekin, 20:30 eta 24:00 artean. Xabier Zirikiainek, Ander Perez de Arenazak eta Mario Azurzak berariaz okasio honetan sortuko duten proposamen artistikoa izango da aurtengo berrikuntza

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 8a

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 2026ko Uztailaren 6a

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 5a

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2026ko Uztailaren 2a

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.