artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Dialogo antzuak

Diseinu habitatuak du izena Iruñeko Ziudadelan leku hartzen ari den erakusketetako batek, zehazki Arma Aretoan kokatzen dena. Mostrak bi artistaren lanak ehuntzea du helburu, lan prozesuen arteko sinergietatik abiatu eta loturak bideratu nahi baitira.

dialogo-antzuak
Chema Madoz eta Helena Almeidaren erakusketa. Arg/ JAGOBA MANTEROLA / FOKU

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2023ko Azaroaren 30a

Bada, artistak Chema Madoz (Madril, 1958) eta Helena Almeida (Lisboa, 1938- Sintra, 2018) dira, eta kasu honetan, haien bozeto eta argazkiak daude ikusgai erakusketa espazioan. Mostra Fotocolectania Fundazioak bideratzen du, piezak fundazioaren bildumaren parte baitira. Halaber, Iruñeko Udaleko bildumaren parte diren bi pieza batzen zaizkie mostrari, bata Madozena eta bestea Almeidarena.

Erakusketak bi artisten lan prozesuen arteko elkarrizketa bideratu nahi badu ere, artista bakoitzaren konposizioek beren espazioak dituzte. Bada, erakusketa espazioa irekia izateak perspektiba ahalbidetzen du. Nolabait, espazio ireki hori bi mikro-espaziotan banatzen da: eskuinean Almeidaren lanak daude, eta ezkerrean Madozenak.

Espazioan sartu baino lehen, Almeidaren ibilbide artistikoari buruzko testu kuratoriala dugu, eta jarraian haren piezak aurkezten dira. Espazioaren hondoan artista portugaldarraren lan prozesuen inguruko hausnarketak bideratzen dituen ikus-entzunezkoa aurkezten da. Hala, bideoa ikusi eta gero, ezkerreko horman Madozen ibilbide artistikoari lotutako testu kuratoriala dago, zeinak artista madrildarraren erakusketari hasiera ematen dion nolabait.

Prozesu horretan, sumatzen da bi artisten lanak argazkilaritzaz bideratzen direla, baina oso era ezberdinetan. Halaber, bien testuinguruak eta ibilbide artistikoak oso bestelakoak dira. Izan ere, Madoz argazkilaria den bitartean, Almeida hainbat adierazpen artistikoz baliatu izan zen, eta, hain zuzen, hori haren piezetan arnasten da.

Almeidak pinturari ekin zion bere hastapenetan, eta hainbat erakusketa mustu zituen. Baina, pinturaren plastizitatetik irten, eta haren objektualitateranzko bidea eraikitzea zen bere helburua. Prozesu horretan hasi zen haren gorputza lekua hartzen, eta performancearen eta pinturaren artean kulunkatzen diren adierazpenei ateak ireki zizkien. Bada, uztartze hori argazkietan gauzatzen da, eta hala, Almeidaren argazkiek kutsu performatibo argia bideratzen dute.

Era berean, artistaren bozetoek adierazten dituzte diziplinaaskotariko horren zantzuak, marrazkiaren eta pinturaren arteko tentsioak ikusten direlako. Tentsio horiek argazkietan itzultzen dira, eta, horiekin batera, artistaren gorputza dugu. Emakume artista baten gorputza era aktiboan irudikatzeak dakarzkien kodeekin bat, izaera performatiboa ere aldarrikatzen da.

Madozen piezen kasuan, argazkilaritza da euskarria, eta irudikatzen dituen eszenen kutsu narratiboa da konposizioei izaera ematen diena. Bada, kasu honetan ez dago mugimendurik, objektuek eta espazioak bideratzen dituzten irakurketa immanenteak baizik. Hala, immanentzia hori artistaren bozetoetan ere ikusten dugu, marrazki zehatz eta eskematikoak baitira, Almeidarenak ez bezala.

Orobat, artisten lanen arteko paralelismoak bideratu nahi badira ere, kontuan hartzekoa da Madozen lanaren kantitate zabala aurkezten den bitartean, Almeidaren kasuan kopurua murritzagoa dela. Bada, kantitateak ez du kalitatea bermatzen, eta kasu honetan hori sumatzen da. Almeidaren espazioak haren lana eta egiteko moduak era pausatuan ezagutu eta ulertzeko aukera ematen baitu. Madozen kasuan, berriz, artistaren argazkiak agertzen badira ere, ez zaie bere lan prozesuei hainbesteko espaziorik ematen.

Beraz, mostraren helburua bi artista ezberdinen egiteko moduak ikusaraztea den heinean, igortzen diren aztarnak bestelako bide batzuetara garamatzate, eta, ondorioz, bidean galtzeko arriskuak sumatzen ditugu.


paraleloak-eta-meridianoak

Paraleloak eta meridianoak

Iberdrola bilduma

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Apirilaren 29tik
2026ko Agorrilaren 30era

hirugarren-paisaia

Hirugarren paisaia

Maria Azkarate

Nafarroako museoa (Iruñea, Nafarroa)

2026ko Maiatzaren 15etik
2027ko Apirilaren 04ra

get-me-a-stone

Get me a stone

Rosalind Nashashibi

Artium (Gasteiz, Araba)

2026ko Ekainaren 12tik
2026ko Azaroaren 01era

mundu-osoko-mitologien-elkarrizketak-bonnat-helleun

Mundu osoko mitologien elkarrizketak Bonnat Helleun

Xalbat Alzugarai Etxeberri [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 8a

‘Mitologiak' erakusketa ireki dute Baionako Bonnat Helleu museoan. Euskal Herriko, Mediterraneoko, Ekialde Hurbileko, Afrikako eta Mexikoko mitologiak elkarrizketan ezarri dituzte, Parisko Louvre eta Quai Branly-Jacques Chirac museoekin lankidetzan.

graciela-iturbideren-hizkuntza-bisuala-san-telmo-museoko-laborategian-ikusgai-jarri-dute

Graciela Iturbideren hizkuntza bisuala, San Telmo Museoko Laborategian ikusgai jarri dute

| 2026ko Uztailaren 6a

María Millánek egin ditu komisario lanak eta nagusiki 60ko eta 80ko hamarkaden artean sortutako garaiko kopiak biltzen ditu erakusketak. Erakusketak Graciela Iturbidek han-hemengo kulturetan errespetuz murgiltzeko ahalegina eta Mexikoko eta beste herrialde batzuetako herri autoktonoen nortasuna erretratatzean izan duen ikuspegi eraldatzailea nabarmentzen ditu.

gerra-irudikatzeko-bi-modu-beltzetik-abiatuta

Gerra irudikatzeko bi modu, beltzetik abiatuta

Garazi Izagirre Aiestaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Uztailaren 5a

'Goya beltza, Motherwell beltza. Laurogei hondamendi eta amildegi bat' izena daraman erakusketa ikusgai jarri du Donostiako San Telmo museoak. Francisco de Goyaren laurogei estanpak eta Robert Motherwellen koadro batek osatzen dute.

hasi-da-jai-jardun-artistikoen-institutuaren-ikasketa-programaren-zazpigarren-edizioa

Hasi da JAI, jardun artistikoen institutuaren ikasketa-programaren zazpigarren edizioa

| 2026ko Uztailaren 2a

Tabakalerak eta Artium Museoak —Oteiza Museoarekin elkarlanean— antolatuta, programak arte garaikidearen arloan ikerketa, ekoizpena eta lan kritikoa sustatzea du helburu. JAIk ezagutzaren, ekoizpenaren eta transmisioaren arteko loturan sakondu nahi du, prestakuntza-prozesuan dauden artisten eta nazioarteko profesionalen artean hartu-emanerako gune bat sortuz.

testigantza-liburu-bat-oteizaz-oteizarengatik-eta-oteizari

Testigantza liburu bat Oteizaz, Oteizarengatik eta Oteizari

Uxue Rey Gorraiz [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 27a

Jorge Oteiza "ezagutzeko" liburu bat ondu du Jose Julian Bakedanok, Pamielarekin. Eskultorearekin izandako "harremana" inportantetzat daukaten 36 lagunen ahotsak jaso ditu, Atxagarena eta Moneorena tartean, eta dozenaka argazkirekin osatu du lana.

roberto-chartamek-geometria-mundu-naturalera-darama-cristina-enean

Roberto Chartamek geometria mundu naturalera darama Cristina Enean

| 2026ko Ekainaren 26a

Cristina Enea Fundazioak uda honetarako egin duen erakusketa-proposamenak, Ura Besterik Ez, herritarrak gonbidatzen ditu mugarik ezagutzen ez duten espazioak eta bolumenak okupatzen dituzten geometrietan murgiltzera. Horren karietara, Roberto Chartamek naturaren hizkuntza berarekin lan egiten du. Bere erreminta airean eta aluminioan tenkatutako hariak dira, eta horiekin Cristina Eneako Ingurumen Baliabideen Etxeko hiru aretoak marrazki bizigarri handi bihurtzen ditu.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.