artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

'Bitartekaritza partekatuak' erakusketa zabaldu dute Txillida Lekun

Arte garaikideek krisi klimatikoaren eta despopulazioaren aurrean izan dezaketen rol eraldatzailea nabarmentzen du erakusketak. Europako Landscape Together proiektuaren parte da, eta jakintza kultur ekimenen bidez transferitzeko diseinatuta dago.

bitartekaritza-partekatuak-erakusketa-zabaldu-dute-txillida-lekun
Miriam Massague zuzendaria eta 'Bitartekaritza partekatuak' proiektuan parte hartu duten zenbait artista. JON URBE / FOKU

2026ko Otsailaren 19a | Garbiñe Ubeda [BERRIA.eus]

Landscape Together proiektuak gizarte eta ingurumen arazoei irtenbideak ematea du helburu, eta, horretarako, arte garaikideetan, hezkuntzan, garapen jasangarrian eta kultur bitartekaritzan diharduten artistak zein erakundeak uztartzen ditu. Portoko (Portugal) MAG arkitektura estudioak jarri zuen proiektua martxan, lurralde jakin batzuen arteko elkarlana eta aldaketa positiboa lortze aldera, eta proiektuko kide da Txillida Leku ere. Hain zuzen, klima krisiak, suteek eta despopulazioak jotako Portugalgo eskualde batekin ia lau urtez izandako hartu-eman artistikoa jaso du museoak, Bitartekaritza partekatuak izenburupean. Hemezortzi artistak esku hartu dute prozesuan, eta Nagore Legarreta argazkilariak eta Beñat Iturrioz bideogileak ilustratu dute egindako bidea. Apirilaren 13ra arte egongo da ikusgai, Hernaniko (Gipuzkoa) museoko Pilar aretoan.

Hainbat etapa izan ditu proiektuak. 2024an Txillida Lekun hiru egunez jarraian egindako arte ekintzen sorta bat izan zuen abiapuntua, eta orduko ekintzen, artisten eta metodologien ikus-entzule berezi gisa berrogei lagun heldu ziren Portugaldik. Arte ekintza horiek guztiak Portugalera, MAG arkitektura estudioak hainbat eskultura ezarri dituen gunera eramatea eta hango ezaugarrietara egokitzea izan zen hurrengo pausoa. Nausica Sanchez erakusketako komisarioak bi lurraldeen arteko aldean jarri du arreta: "Txillida Leku naturagune batean dago, baina hiritik oso gertu. Han, berriz, despopulazioa eta klima krisia nabarmenak dira. Erronka handia izan da lurraldea ulertzea, gure moduak hara egokitzea eta narratiba berriak sortzea".

Euskal Herriko hemezortzi artista aritu dira Bitartekaritza partekatuak erakusketa osatu duten ekintzetan: Itziar Insausti (Baso bainua, Shinrin Yoku teknikaren bidez naturarekin berriz konektatzeko saioa), Olatz de Andresen Lokke dantza konpainia (Doppelgänger), Itziar Unzurrunzaga (Land Art tailerra), Miriam Perez Cazabon koreografoa eta Neri(h)ari dantza konpainia (Iceberg performancea), Maushaus-eko Anabel Marona eta Carlos Arruti (Bibak, familientzako arte eta arkitektura tailerra), Janire Etxabe Dimegaz dantzaria eta Nahia Zubeldia musikaria, eta Ane Zelaia performerra (Amimona), besteak beste.

Argazkilarien begirada

Proiektu osoko etapak Nagore Legarretaren fokupetik ageri dira erakusketan, harenak baitira paneletako eta paretetako argazki guztiak. Sanchezek haren begirada nabarmendu du: "Oso poetikoa eta pertsonala da". Bi argazki mota egin ditu Legarretak. Artisten parte hartzeak koloretan ilustratu ditu, eta kamera digitalaz eginda daude. Eta horiez gain, badira zuri-beltzekoargazkiak ere, kamera analogiko batez eginak. Sanchezen esanetan, "artistikoagoak" dira azken horiek: "Erregistrotik kanpoko gauzak erakusten dituzte, gertatzen ari denaren lekuko isilak balira bezala".

Legarretaren irudiek ez ezik, Beñat Iturriozen ikus-entzunezko piezak ere ilustratzen du proiektua. Berez lekuko gisa joan zen Txillida Lekura eta Portugalera, baina prozesuan gertatu den hibridazioaren parte bilakatu da azkenerako: "Gauzak begiratzera joan nintzen, eta, horretan ari nintzela, konturatu nintzen hibridazioak sortzen direla jendea, artea eta natura nahastean. Erakusketa honetan ere ari dira beste elkarrizketa batzuk sortzen. Hibridazio hori ez da bukatzen".

Miriam Massague erakusketako zuzendaria proiektuaren muinaz mintzatu da: "Harrigarria izan da esperientzia, eta, gainera, artearen ahalmen eraldatzailea berretsi du. Ederra izan zen Portugalen biztanleek gure jolas guztietan parte hartu nahi zutela ikustea".


hurbileko-paisaiak

Hurbileko paisaiak

Arabako Arte Ederren Museoa (Gasteiz, Araba)

2025eko Urriaren 31etik
2026ko Apirilaren 12ra

artea-helmuga-infinitua

Artea, helmuga infinitua

Erakusketa kolektiboa

Arteko Gallery (Donostia, Gipuzkoa)

2025eko Azaroaren 21etik
2026ko Otsailaren 27ra

after-hopper

After Hopper

Jose Antonio Azpilikueta

Arte Ederren Bilboko Museoa (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Otsailaren 04tik
2026ko Maiatzaren 31era

zirrikituak-uretan

Zirrikituak uretan

Aitor Renteria

Desio Artspace (Bilbo, Bizkaia)

2026ko Urtarrilaren 16tik | 19:00
2026ko Otsailaren 27ra

xabier-morras

Xabier Morrás

Kubo Kutxa aretoa (Donostia, Gipuzkoa)

2026ko Urriaren 23tik
2027ko Otsailaren 07ra

bazterraren-bazterretik-erdigunera-noiz

Bazterraren bazterretik erdigunera noiz?

Ots. 19 | Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]

'Emakumeen Genealogiak Pilar Citolerren bilduma berrian' | Non: Ziudadelako Arma aretoan, Iruñean. | Noiz arte: Maiatzaren 17ra arte.

galerien-ibilbidea

Galerien ibilbidea

Ots. 19 | Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]

Aurreko artikulua arte galerien grebari eskaini genion. Astebetez itxita egon arren, ez dakit grebak arrakasta handirik izan zuen edo ez, baina komunikabideetan oihartzuna izan zuela uste dut. Harrituta entzun eta ikusi nituen gaiari eskainitako berriak, uste baino tarte handiagoa eskaini baitzioten gizartean toki txiki samarra duen sektore horri.

lapurturiko-bakoren-burua-laster-izango-da-jendaurrean-ikusgai

Lapurturiko Bakoren burua laster izango da jendaurrean ikusgai

Ots. 13 | Peru Amorrortu Barrenetxea [BERRIA.eus]

Jon Buesak, EAJko goi karguak, 46 urtez atxiki zuen bere etxean estatua erromatarra. 2023an berreskuratu zuen Arabako Foru Aldundiak, eta aste honetan jaso du Bibat museoak kutxatik ateratzeko baimena. Abian dira jada pieza jendaurrean erakusteko lanak.

esperimentaziozko-erakusketa

Esperimentaziozko erakusketa

Ots. 12 | Garazi Ansa [BERRIA.eus]

STRONG BACK, SOFT FRONT | Artista: Maite Gonzalez Martinez. | Non: Tabakaleran, Donostian. | Noiz arte: martxoaren 15era arte.

gure-koloreak

Gure koloreak

Ots. 11 | Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]

Asteburuan, Sei Nazioen errugbi txapelketa ematen ari ziren taberna batean sartu ginen, menturaz. Eskozia eta Italia jokatzen ari ziren eta pertsona bakar bat zegoen pantailari begira, 50 urte inguruko gizon bat.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.