artekaria

Euskal Herriko
Artearen ataria

aktualitatea

Benetakotasuna

Aspaldi ez nuen pintura erakusketa batean halako zirrararik sumatu. Erakusketa areto zuri erraldoira sartu, eta pintzelkada beltzez margotutako emakume gorputzak etzanda azaltzen dira, lerrokatuta dauden tamaina txikiko koadroetan.

benetakotasuna
Tracey Eminen erakusketa New Yorkeko White Cuben

Ismael Manterola Ispizua [BERRIA.eus]
| 2024ko Urriaren 10a

Batzuek hondo gris zikina dute, besteek arrosa, hainbatek urdina, beltza edo gorria. Pintura mihisetik goitik behera tantaka edo txirrioka erortzen denez, artelanek itxura zabarra eta gogorra ematen dute.

Korridore estuko koadro txikien erritmo azkarreko ukabilkadetatik gure onera bueltatu ezinik gabiltzala, areto handiagoetara sartzen garenean inpresioak gora egiten du. Koadroak handiagoak direnez, darien intentsitateak begiak eta burua gogor jotzen ditu. Emakumea biluzik, emakumea etzanda, emakumea sufritzen, sexuaren ezintasuna, bakardadea, katuaren konpainia, emakumea ohean, batez ere ohean. Ezin burutik kendu Tracey Eminek Londresko White Cube izeneko aretoan egindako erakusketan gaudela. Hain zuzen, Tracey Emin artista britaniarra ezagun egin zen 1999ko Turner sari ospetsuenetarako aukeratu zutelako My Bed izeneko lanarekin. Artistak depresio garaian jaiki ezinik egon zen ohea bera erakutsi zuen bolada hartan erabili zituen jateko, edateko eta beste gauzekin. Lanak eztabaida eragin zuen, bai Londresen, bai munduan ere, eta horrek artista ospetsu bihurtu zuen.

Oraingo honetan ere oheak ikus ditzakegu, baina baliabide klasikoago batekin adierazita: pintura. Horrek harritzen gaitu ez badugu artistaren azken urteetako ibilbidea ezagutzen, pintura izan baita bere arreta bereganatu duena azken lanetan. Hala ere, White Cuben erakusgai dauden koadroak hain dira biszeralak non ezin gaituzten hotz utzi. Badirudi Eminek gaixotasun gogorra gainditu duela eta heriotza hurbiletik ikusi duela; ez dago esan edo azaldu beharrik, barrutik irtendako pinturak dira, brotxak eta pigmentuak gorputzarekin bat egiten duten horietakoak. Amorrutik irtendakoak, bizipen latzak igaro dituen norbaitenak.

Badakit autobiografikoak direla eta sarritan kritikatu dudala ni-niaren artea, baina hor dago pinturaren historiaren esperientzia laburtua: Egon Schieler, Bonnard, Vuillard, Manet, Courbeten Munduaren sorrera-ri egindako keinu eta guzti, baina, batez ere, 60ko hamarkadatik gaur egunera emakumeek jasan dituzten bazterketen haserrea: Louise Bourgeoisen eskultura ikusten dugu Eminek erakusketa aretoan jarri dituen bururik gabeko brontzezko gorputz erraldoietan, alua zabalik duten Niki de Sant Phalen Nanak, baina batez ere, Nancy Sperok bere gorputz gaixoarekin egin zituen lan interesgarriak. Gorputz zaurgarrien aldarrikapena.

Ados, autofikzioa modan dago, baina ondo egindako lanak ez du aitzakiarik. Indar maila horrekin eta, aspaldian asko erabiltzen zen hitzaren bidez esanda: benetakotasun maila horrekin ikusita, Eminek arte esperientzia osora eramaten gaitu.


espazioaren-hustura

Espazioaren Hustura

Jorge Oteiza

Durangoko Arte eta Historia Museoa (Durango, Bizkaia)

2026ko Maiatzaren 07tik
2026ko Agorrilaren 30era

ciga-bilduma

Ciga Bilduma

Javier Ciga

Pompelo Civivox (Iruñea, Nafarroa)

2026ko Otsailaren 14tik
2026ko Abenduaren 31era

denbora-besarkatzeko-ahalegin-bat

Denbora besarkatzeko ahalegin bat

Jone Rubio Mazkiaran [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 10a

'MIRARI BAT EGUNEAN' | Artista: Nagore Txibite. | Non: NUPeko Sario eraikinean, Iruñean. | Noiz arte: ekainaren 13ra arte.

uharte-zentroak-9-proiektu-hautatu-ditu-2026ko-laguntza-programarako

Uharte Zentroak 9 proiektu hautatu ditu 2026ko Laguntza Programarako

| 2026ko Ekainaren 9a

Arte Plastiko eta Ikusizkoetarako Laguntza Programak arte plastikoen eta Ikusizkoetarako arloan ikerketa artistikoko proiektu argitaragabeak egiten laguntzea du helburu. Egitasmoak bi modalitatetan banatuta daude: ekoizpenekoak alde batetik eta argitalpenekoak bestetik.

artea-mugitzearen-artea

Artea mugitzearen artea

Amaia Igartua Aristondo [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 8a

Artelanak erakusteaz ez ezik, haiek lekualdatzeaz ere arduratzen dira museoak: adibidez, maileguan uzten dituztenean. Zaharberritzaile batek gainbegiratzen du prozesua pieza biltzen dutenetik helmugan ipintzen duten arte, eta aseguratuta joaten dira.

elkarri-eutsiz

Elkarri eutsiz

Maite Luengo Agirre [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 4a

MAR DE DIOS | Non: Rekalde aretoan, Bilbon. | Noiz arte: Ekainaren 21era arte.

utopiaz-mozorrotutako-distopia

Utopiaz mozorrotutako distopia

Haizea Barcenilla [BERRIA.eus]
| 2026ko Ekainaren 4a

Orain dela egun batzuk gurutzaontzietan bizi den bikote bati buruzko berri bat irakurri nuen. Ontzi batean ezagutu zuten elkar; ordurako emakumeak bere etxebizitza saldua zuen eta jasotako diruarekin gurutzaontziz gurutzaontzi zebilen.

Artekaria

Euskal Herriko Arte ataria

ZAPART sareak sortutako ataria duzu hau. Gure euskal lurralde txikiak duen artista eta azpiegitura aberastasun harrigarriari ikusgarritasuna eman nahi diogu Artekariarekin. Izan ere, hain eremu ttipi batean hainbeste museo (Artium, Oteiza, Arte Ederretakoak, Guggenheim…), arte zentro (Uharte zentroa, Tabakalera, Bilbaoarte…), areto publiko zein pribatu (Didam, Zitadela, Bastero, Portalea, Ospitalea, fundazioen aretoak…), galeria pribatu tradizionalak eta artistenak… hainbeste programazio eta artista lan ikusgai eta denbora berean ikusgarritasun oso zaila dagoela iruditzen zaigu. Horren konpontzen laguntzeko sortu dugu atari hau.

Artekaria

Artista profesionalen sarea

Zapart sareak Euskal Herriko sei lurralde historikoetan bizi eta lan egiten duten artista profesionalen saretzea eta horien lana sustatzea eta eskubideak defenditzea du helburu.